toksyna C. difficile

Toksyna Clostridioides difficile (dawniej Clostridium difficile) jest głównym czynnikiem wirulencji tej bakterii, odpowiedzialnym za patogenezę biegunki poantybiotykowej i rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego. C. difficile produkuje dwie główne toksyny: toksynę A (enterotoksynę) i toksynę B (cytotoksynę), które uszkadzają nabłonek jelitowy poprzez zaburzenie cytoszkieletu komórkowego.

Toksyna A (TcdA) powoduje zwiększoną przepuszczalność nabłonka jelitowego, sekrecję płynów i stan zapalny, podczas gdy toksyna B (TcdB) wykazuje 10-krotnie silniejszą cytotoksyczność. Niektóre szczepy C. difficile produkują dodatkowo toksynę binarną (CDT), która może nasilać adhezję bakterii do komórek nabłonkowych i zwiększać wirulencję.

Diagnostyka zakażeń C. difficile opiera się głównie na wykrywaniu toksyn w kale pacjenta za pomocą testów immunoenzymatycznych (EIA), testów immunochromatograficznych lub molekularnych metod detekcji genów kodujących toksyny. Szczególnie istotne jest oznaczanie toksyn u pacjentów hospitalizowanych z biegunką, którzy w ciągu ostatnich 3 miesięcy otrzymywali antybiotyki.

Leczenie zakażeń wywoływanych przez toksynotwórcze szczepy C. difficile obejmuje odstawienie wywołującego objawy antybiotyku oraz zastosowanie metronidazolu, wankomycyny lub fidaksomycyny. W ciężkich przypadkach, zwłaszcza przy nawrotach, stosuje się transplantację mikrobioty jelitowej, która wykazuje skuteczność powyżej 90%.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl