komórka progenitorowa śródbłonka
Komórka progenitorowa śródbłonka (EPC – Endothelial Progenitor Cell) to niedojrzała komórka macierzysta zdolna do różnicowania się w dojrzałe komórki śródbłonka naczyniowego. EPCs pochodzą głównie ze szpiku kostnego i uczestniczą w procesach angiogenezy oraz naprawy uszkodzonego śródbłonka naczyniowego.
EPCs krążą we krwi obwodowej i mogą być mobilizowane do miejsc uszkodzenia naczyń lub niedokrwienia tkanek. Po dotarciu na miejsce, komórki te przyczyniają się do regeneracji śródbłonka poprzez bezpośrednie włączanie się w strukturę naczyń lub wydzielanie czynników parakrynnych stymulujących lokalną angiogenezę.
W diagnostyce klinicznej, liczba i funkcja komórek progenitorowych śródbłonka jest markerem zdrowia naczyniowego. Zmniejszona liczba lub upośledzona funkcja EPCs koreluje z podwyższonym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych, w tym miażdżycy, nadciśnienia tętniczego i choroby niedokrwiennej serca. EPCs są również przedmiotem badań w medycynie regeneracyjnej jako potencjalne narzędzie terapeutyczne w leczeniu chorób układu krążenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Malformacja tętniczo-żylna – Objawy
Malformacja tętniczo-żylna (AVM) to wrodzone, patologiczne połączenie między tętnicami a żyłami, omijające łożysko włośniczkowe, co prowadzi do zaburzeń hemodynamicznych i ryzyka krwawienia śródczaszkowego, które stanowi główne zagrożenie kliniczne. Objawy AVM są zróżnicowane i zależą od lokalizacji oraz wielkości zmiany; u około 50% pacjentów pierwszym objawem jest krwawienie śródczaszkowe, a ryzyko krwotoku wynosi 2-4% rocznie, wzrastając do 6-18% w pierwszym roku po incydencie. Typowe manifestacje neurologiczne obejmują napady padaczkowe (około 25% w AVM mózgu), bóle głowy (około 15%), deficyty neurologiczne, zaburzenia czucia, równowagi, mowy i widzenia, a także objawy związane z lokalizacją, takie jak ostry ból pleców i zaburzenia funkcji pęcherza w przypadku AVM rdzenia kręgowego. Progresja AVM jest związana z neowaskularyzacją, niedotlenieniem tkanek oraz osłabieniem ścian naczyń, co może prowadzić do poważnych powikłań, w tym udaru, wodogłowia, tętniaków i niewydolności serca z wysokim rzutem.
AVM mózgu, AVM rdzenia kręgowego, ból głowy, ból pleców, deficyt neurologiczny, drgawka, dysfagia, komórka progenitorowa śródbłonka, krwawienie śródczaszkowe, malformacja tętniczo-żylna, malformacja żyły Galena, napad padaczkowy, neowaskularyzacja, niedotlenienie tkanki, niewydolność serca, osłabienie mięśniowe, owrzodzenie, płyn mózgowo-rdzeniowy, pulsujący szum uszny, splątanie, sztywność karku, tachyarytmia, tętniak, udar mózgu, utrata przytomności, wodogłowie, zaburzenie czucia, zaburzenie funkcji poznawczych, zaburzenie równowagi, zaburzenie wzroku