wewnątrzmaciczny system hormonalny
Wewnątrzmaciczny system hormonalny to nowoczesna metoda antykoncepcji, będąca połączeniem wkładki domacicznej z systemem uwalniającym progestagen (najczęściej lewonorgestrel). Urządzenie umieszczane jest w jamie macicy przez ginekologa, zapewniając wysoką skuteczność antykoncepcyjną przez okres od 3 do 8 lat, w zależności od rodzaju systemu.
Mechanizm działania wewnątrzmacicznego systemu hormonalnego polega na miejscowym uwalnianiu niewielkich dawek lewonorgestrelu, który zagęszcza śluz szyjkowy (utrudniając penetrację plemników), hamuje ruchliwość i funkcję plemników w jamie macicy i jajowodach, a także powoduje zahamowanie proliferacji endometrium. W przeciwieństwie do doustnych środków antykoncepcyjnych, stężenie hormonu we krwi jest znacznie niższe, co minimalizuje działania ogólnoustrojowe.
Poza działaniem antykoncepcyjnym, systemy te znajdują zastosowanie w leczeniu obfitych miesiączek, bolesnych miesiączek, a także jako komponent hormonalnej terapii zastępczej. U wielu kobiet stosujących wewnątrzmaciczny system hormonalny obserwuje się znaczne zmniejszenie krwawień miesiączkowych, a nawet ich całkowite ustąpienie (amenorrhea), co stanowi dodatkową korzyść terapeutyczną.
Systemy wewnątrzmaciczne są odwracalną metodą antykoncepcji – po usunięciu urządzenia przez lekarza, płodność powraca szybko, zazwyczaj w ciągu 1-3 miesięcy. Profil bezpieczeństwa tej metody jest wysoki, a przeciwwskazania obejmują głównie ciążę, niezdiagnozowane krwawienia z dróg rodnych, aktywne choroby zapalne narządów miednicy mniejszej oraz niektóre nowotwory hormonozależne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenalidomide Zentiva
Lenalidomid, będący pochodną talidomidu, wykazuje działanie teratogenne potwierdzone badaniami przedklinicznymi na małpach, co implikuje wysokie ryzyko wad rozwojowych u płodu przy ekspozycji w czasie ciąży. W związku z tym stosowanie Lenalidomide Zentiva u kobiet w wieku rozrodczym jest ściśle regulowane przez Program Zapobiegania Ciąży, który wymaga stosowania skutecznej antykoncepcji przez minimum 4 tygodnie przed rozpoczęciem terapii, w trakcie leczenia oraz przez co najmniej 4 tygodnie po jego zakończeniu. Kryteria wykluczające zdolność do zajścia w ciążę obejmują m.in. wiek ≥50 lat z brakiem miesiączki przez ≥1 rok, potwierdzoną przedwczesną niewydolność jajników, obustronną resekcję jajników lub histerektomię oraz genotyp XY. Testy ciążowe o czułości minimum 25 mIU/ml muszą być wykonywane pod nadzorem lekarza co 4 tygodnie, a lek powinien być wydany w ciągu 7 dni od uzyskania ujemnego wyniku testu. Ponadto, pacjentki muszą być poinformowane o ryzyku teratogenności i konieczności natychmiastowej konsultacji w przypadku podejrzenia ciąży.
abstynencja seksualna, agenezja macicy, amenorrhea, doustny środek antykoncepcyjny, działanie teratogenne, hiperlipidemia, histerektomia, implant antykoncepcyjny, lenalidomid w skojarzeniu, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, octan medroksyprogesteronu, podwiązanie jajowodów, Program Zapobiegania Ciąży, przedwczesna niewydolność jajników, resekcja jajników, szpiczak mnogi, talidomid, wada wrodzona, wazektomia, wewnątrzmaciczny system hormonalny, zawał mięśnia sercowego, zespół Turnera, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa