kortykoliberyna

Kortykoliberyna (CRH – Corticotropin-Releasing Hormone) to neuropeptyd produkowany głównie w jądrze przykomorowym podwzgórza (PVN). Jest kluczowym regulatorem osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA), odpowiedzialnej za reakcje organizmu na stres.

Po uwolnieniu, kortykoliberyna przemieszcza się przez układ wrotny przysadki do przedniego płata przysadki mózgowej, gdzie stymuluje komórki kortykotropowe do wydzielania hormonu adrenokortykotropowego (ACTH). ACTH z kolei pobudza korę nadnerczy do produkcji glikokortykoidów, głównie kortyzolu, który wywiera działanie ogólnoustrojowe i uczestniczy w mechanizmie sprzężenia zwrotnego.

Zaburzenia wydzielania kortykoliberyny wiążą się z licznymi patologiami, w tym zespołem Cushinga, depresją, zaburzeniami lękowymi i zespołem stresu pourazowego. W praktyce klinicznej test stymulacji CRH może być stosowany w diagnostyce różnicowej nadczynności kory nadnerczy oraz ocenie funkcji osi HPA.

Poza rolą w regulacji osi stresu, kortykoliberyna pełni również funkcje w układzie odpornościowym, regulacji apetytu, termoregulacji oraz modulacji zachowań związanych z lękiem. Badania wskazują na jej udział w patogenezie chorób autoimmunologicznych i zapalnych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl