obwodowa neurotoksyczność

Obwodowa neurotoksyczność to zespół objawów klinicznych wynikających z uszkodzenia obwodowego układu nerwowego przez substancje toksyczne. Jest częstym powikłaniem wielu terapii przeciwnowotworowych, szczególnie chemioterapii opartej na pochodnych platyny, taksanach, alkaloidach barwinka oraz talidomidzie.

Mechanizmy obwodowej neurotoksyczności obejmują uszkodzenie struktury i funkcji neuronów, aksonów, osłonek mielinowych oraz zaburzenia transportu aksonalnego. Objawia się głównie symetrycznymi zaburzeniami czuciowymi w dystalnych częściach kończyn (parestezje, drętwienia, uczucie mrowienia), bólem neuropatycznym oraz osłabieniem mięśni, które mogą prowadzić do upośledzenia funkcji motorycznych.

Diagnoza opiera się na wywiadzie klinicznym, badaniu fizykalnym oraz badaniach neurofizjologicznych (elektromiografia, badanie przewodnictwa nerwowego). Ocena nasilenia neurotoksyczności jest istotna dla modyfikacji dawek leków oraz wprowadzenia odpowiedniego leczenia objawowego, które może obejmować gabapentynę, pregabalinę, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne oraz fizykoterapię.

Profilaktyka i wczesne wykrywanie obwodowej neurotoksyczności są kluczowe w prowadzeniu pacjentów poddawanych potencjalnie neurotoksycznym terapiom. Brak skutecznych metod zapobiegania i leczenia przyczynowego stanowi istotne wyzwanie kliniczne, szczególnie w onkologii, gdzie neurotoksyczność może prowadzić do zmniejszenia intensywności leczenia przeciwnowotworowego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl