toksyczność dróg oddechowych
Toksyczność dróg oddechowych odnosi się do szkodliwego wpływu substancji chemicznych, gazów, par lub cząstek na układ oddechowy człowieka. Ekspozycja na toksyny oddechowe może prowadzić do szeregu ostrych i przewlekłych zaburzeń, od podrażnienia błon śluzowych po nieodwracalne uszkodzenie płuc.
W praktyce klinicznej rozróżnia się toksyczność górnych i dolnych dróg oddechowych. Uszkodzenie górnych dróg oddechowych manifestuje się najczęściej w postaci zapalenia błony śluzowej nosa, gardła i krtani, podczas gdy toksyczne uszkodzenie dolnych dróg oddechowych może prowadzić do chemicznego zapalenia płuc, obrzęku płuc, a w ciężkich przypadkach do ostrej niewydolności oddechowej.
Ocena toksyczności oddechowej powinna uwzględniać rodzaj substancji, czas ekspozycji, stężenie, rozpuszczalność w wodzie oraz indywidualną podatność pacjenta. Substancje dobrze rozpuszczalne w wodzie (np. amoniak, chlor) uszkadzają głównie górne drogi oddechowe, natomiast związki słabo rozpuszczalne (np. fosgen, ozon) penetrują głębiej, powodując uszkodzenie pęcherzyków płucnych.
Leczenie toksyczności dróg oddechowych obejmuje przede wszystkim usunięcie pacjenta ze środowiska narażenia, tlenoterapię oraz leczenie objawowe. W ciężkich przypadkach może być konieczna intubacja i mechaniczna wentylacja. Istotne jest również monitorowanie pacjentów pod kątem opóźnionych objawów toksyczności, które mogą pojawić się nawet do 72 godzin po ekspozycji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Tlenek azotu Messer 800 ppm (v/v)
Tlenek azotu Messer 800 ppm (V/V) stosowany wziewnie w terapii hipoksyjnej niewydolności oddechowej wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne, zwłaszcza z donorami tlenku azotu (np. nitroprusydek sodowy, nitrogliceryna), co zwiększa ryzyko methemoglobinemii. Zaleca się ścisłe monitorowanie poziomu methemoglobiny u pacjentów otrzymujących jednocześnie te leki. Podobne ryzyko dotyczy azotanów alkilowych, sulfonamidów oraz prylokainy, przy czym szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu prylokainy ze względu na wysokie ryzyko methemoglobinemii. Bezpieczne jest natomiast łączenie tlenku azotu z lekami stosowanymi w intensywnej terapii, takimi jak tolazolina, dopamina, dobutamina, steroidy czy surfaktant, a także podczas wentylacji o wysokiej częstotliwości.
antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, azotan alkilowy, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie tętnicze, ciśnienie w tętnicy płucnej, cykliczny adenozynomonofosforan, cykliczny guanozynomonofosforan, dobutamina, dopamina, dwutlenek azotu, hipoksyjna niewydolność oddechowa, krążenie centralne, lek inotropowy, methemoglobinemia, nitrogliceryna, nitroprusydek sodowy, parametr hemodynamiczny, prawa komora serca, prylokaina, steryd, sulfonamid, surfaktant, syldenafil, tlenek azotu, toksyczność dróg oddechowych, tolazolina, wentylacja wysokiej częstotliwości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – BDS N 0,25 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne budezonidu, substancji czynnej preparatu BDS N (zawiesina do nebulizacji), wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy podawaniu inhalacyjnym u psów i szczurów przez 12 miesięcy, nawet przy dawkach 10-40-krotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Nie zaobserwowano toksyczności miejscowej w obrębie dróg oddechowych, co potwierdza dobrą tolerancję lokalną tego glikokortykosteroidu w układzie oddechowym. W badaniach rakotwórczości wyniki były niejednoznaczne: zwiększona częstość glejaków mózgu u samców szczurów w pierwszym badaniu nie została potwierdzona w powtórnym, natomiast pierwotne nowotwory wątrobowokomórkowe utrzymywały się w obu badaniach i były obserwowane także przy innych glikokortykosteroidach, co sugeruje mechanizm receptorowy charakterystyczny dla tej grupy leków. Brak potwierdzenia tych efektów u ludzi wskazuje na możliwe różnice gatunkowe w metabolizmie i wrażliwości na glikokortykosteroidy.
badanie toksykologiczne, budezonid, deformacja kośćca, działanie rakotwórcze, działanie receptorowe, działanie teratogenne, glejak mózgu, glikokortykosteroid, inhalacja budezonidu, kortykosteroid miejscowy, nebulizacja, nowotwór wątrobowokomórkowy, okres prenatalny, rozszczep podniebienia, toksyczność dróg oddechowych, toksyczność podostra i przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa, wpływ na reprodukcję, zawiesina do nebulizacji