oponiak rdzenia kręgowego
Oponiak rdzenia kręgowego to łagodny nowotwór wywodzący się z komórek pajęczynówki, który rozwija się w obrębie kanału kręgowego. Stanowi około 25-46% wszystkich nowotworów wewnątrzkanałowych i najczęściej lokalizuje się w odcinku piersiowym rdzenia kręgowego.
Oponiaki rdzenia kręgowego występują najczęściej u osób w wieku 40-70 lat, z przewagą u kobiet (stosunek kobiet do mężczyzn wynosi około 4:1). Guzy te rosną powoli, powodując stopniowe uciskanie rdzenia kręgowego, co prowadzi do postępujących objawów neurologicznych, takich jak ból, zaburzenia czucia, osłabienie kończyn oraz dysfunkcje zwieraczy.
Diagnostyka oponiaka rdzenia kręgowego opiera się głównie na badaniach obrazowych. Rezonans magnetyczny (MRI) z kontrastem jest metodą z wyboru, ukazującą guz jako dobrze odgraniczoną masę, ulegającą jednolitemu wzmocnieniu po podaniu środka kontrastowego. Tomografia komputerowa może być pomocna w ocenie ewentualnych zmian kostnych.
Leczeniem z wyboru jest całkowite chirurgiczne usunięcie guza, co często prowadzi do całkowitego wyleczenia. Stopień resekcji zależy od lokalizacji guza, jego stosunku do ważnych struktur nerwowych oraz doświadczenia chirurga. W przypadkach nieoperacyjnych lub przy niecałkowitej resekcji stosuje się radioterapię. Rokowanie jest zazwyczaj dobre, szczególnie przy wczesnym rozpoznaniu i całkowitym usunięciu guza.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Schwannoma – Epidemiologia
Schwannoma stanowi około 89% guzów osłonek nerwowych, z czego około 60% to schwannoma przedsionkowe (VS), najczęściej diagnozowane u osób w wieku 50-60 lat, bez wyraźnej predylekcji płciowej. Zapadalność na VS w USA wynosi 1,2/100 000 osób rocznie, z wyższą częstością u rasy białej, a w Danii i Wielkiej Brytanii obserwuje się wzrost zapadalności, sięgający nawet 33,8 VS/milion/rok w Danii. Wzrost ten jest częściowo związany z powszechnym stosowaniem MRI i CT, co umożliwia wykrywanie mniejszych, bezobjawowych guzów (rozmiar guza zmniejszył się z 26 mm do 7 mm w ciągu 40 lat). Schwannoma rdzeniowe mają zapadalność 0,24/100 000 rocznie, częściej występują u białych mężczyzn w wieku 65-74 lat. Rzadkie lokalizacje obejmują przestrzeń zaotrzewnową (<3%), żołądek (0,02% wszystkich guzów żołądka) oraz okolice przedkrzyżowe i krzyżowe (0,3-2% schwannoma). Czynniki ryzyka VS obejmują choroby metaboliczne (nadciśnienie, cukrzyca, dyslipidemia), ekspozycję na hałas i promieniowanie jonizujące, podczas gdy palenie tytoniu może mieć efekt ochronny. Genetyczne predyspozycje dotyczą NF2, schwannomatozy i zespołu Carneya, z mutacjami w genie NF2 i LZTR1.
aktywna obserwacja, dyslipidemia, guz mezenchymalny, guz osłonki nerwowej, merlina, neurofibromatoza typu 2, niedosłuch odbiorczy, obrazowanie T2-zależne, oponiak rdzenia kręgowego, osłoniak nerwu przedsionkowego, przewód słuchowy wewnętrzny, radiochirurgia stereotaktyczna, rezonans magnetyczny, schwannoma, schwannoma przedsionkowe, schwannoma rdzeniowe, schwannomatoza, schwannomina, tomografia komputerowa, wyściółczak, zespół Carneya - Leksykon chorób i schorzeń
Nowotwór rdzenia kręgowego – Epidemiologia
Nowotwory rdzenia kręgowego stanowią 2-4% pierwotnych guzów OUN, z częstością występowania 0,74/100 000 osobolat (kobiety 0,77, mężczyźni 0,70). Guzy klasyfikuje się na wewnątrzrdzeniowe (20-30% u dorosłych, 50% u dzieci), wewnątrzoponowe-zewnątrzrdzeniowe (60-70%) oraz zewnątrzoponowe (głównie przerzutowe). Najczęstsze lokalizacje to odcinek piersiowy (60-80%), lędźwiowy (15-30%) i szyjny (10%). Dominujące typy histologiczne to ependymoma (50-60% guzów wewnątrzrdzeniowych, częstość 0,18/100 000), schwannoma (0,24/100 000), oponiaki (13,93%) oraz gwiaździaki (6-8%, u dzieci 60% guzów wewnątrzrdzeniowych). Przerzuty do rdzenia dotyczą 5-10% pacjentów onkologicznych, a złośliwy ucisk rdzenia (MSCC) występuje u 5% chorych, najczęściej z rakiem piersi, płuca i prostaty. Wskaźniki przeżycia dla pierwotnych złośliwych guzów rdzenia wynoszą 85% (1 rok), 71% (5 lat) i 64% (10 lat), z gorszym rokowaniem przy starszym wieku, wysokim stopniu złośliwości i niepełnej resekcji.
aktywny nadzór medyczny, choroba von Hippla-Lindaua, guz przerzutowy, guz wewnątrzrdzeniowy, guz zewnątrzoponowy, gwiaździak, naczyniak krwionośny, nerwiak osłonkowy, nerwiakowłókniakowatość typu 1, nerwiakowłókniakowatość typu 2, nowotwór rdzenia kręgowego, odcinek lędźwiowy kręgosłupa, odcinek piersiowy kręgosłupa, odcinek szyjny kręgosłupa, oponiak rdzenia kręgowego, ośrodkowy układ nerwowy, pierwotny guz rdzenia kręgowego, przerzut do rdzenia kręgowego, przerzut oponowy, rezonans magnetyczny, wyściółczak, wyściółczak rdzeniowy, złośliwy ucisk rdzenia kręgowego - Leksykon chorób i schorzeń
Meningioma – Epidemiologia
Oponiaki stanowią najczęstsze pierwotne guzy mózgu, odpowiadając za 33,8-37,6% wszystkich pierwotnych guzów mózgu i CUN w USA, z częstością występowania około 97,5 na 100 000 osób i roczną zachorowalnością na objawowe postaci około 2/100 000. Zachorowalność jest wyższa u kobiet (8,36/100 000) niż u mężczyzn (3,61/100 000), a mediana wieku diagnozy wynosi 66 lat, z najwyższą częstością w 7. i 8. dekadzie życia (do 18,86/100 000 u osób ≥85 lat). Oponiaki łagodne stanowią około 94% przypadków, atypowe 4%, a złośliwe 1-3%, z 5-letnim przeżyciem odpowiednio 70,1-87%, 74,5% i 54,6%. Czynniki ryzyka obejmują ekspozycję na promieniowanie jonizujące (dawki terapeutyczne 30-49,9 Gy znacząco zwiększają ryzyko), predyspozycje genetyczne (mutacje NF2), wpływ hormonów (zwłaszcza długotrwałe stosowanie silnych progestagenów) oraz podwyższony BMI. Oponiaki mogą być bezobjawowe i wykrywane przypadkowo w 0,9-1% badań MRI, a ich wykrywalność wzrosła dzięki nowoczesnym technikom obrazowania i obowiązkowi rejestracji łagodnych guzów w USA od 2002 roku.
badanie asocjacyjne całego genomu, badanie histopatologiczne, centralny układ nerwowy, guz mózgu, guz wewnątrzczaszkowy, indeks masy ciała, neurofibromatoza typu 2, octan cyproteronu, octan medroksyprogesteronu, oponiak, oponiak rdzenia kręgowego, oponiak wewnątrzczaszkowy, promieniowanie jonizujące, receptor hormonalny, rezonans magnetyczny, tomografia komputerowa, współczynnik zachorowalności - Leksykon chorób i schorzeń
Nowotwór kręgosłupa – Epidemiologia
Nowotwory kręgosłupa dzielą się na pierwotne i wtórne (przerzutowe), z przewagą przerzutów stanowiących około 90% przypadków. Roczna zachorowalność na pierwotne guzy kręgosłupa w USA wynosi około 7500 przypadków, a na pierwotne nowotwory rdzenia kręgowego około 4100. Guzy śródoponowe występują z częstością 0,74-1,6/100 000 rocznie, z wewnątrzrdzeniowymi stanowiącymi 10-30% wszystkich guzów kręgosłupa. Przerzuty do kręgosłupa lokalizują się najczęściej w odcinku piersiowym (60-80%), lędźwiowym (15-30%) i szyjnym (10%). Najczęstszym pierwotnym guzem kręgosłupa jest naczyniak krwionośny (30% przypadków, głównie bezobjawowy), a najczęstszym złośliwym plazmocytoma (20-30%). Wśród guzów śródoponowych dominują schwannoma (38,68%), oponiak (13,93%) i wyściółczak (7,65%). Mediana wieku przy rozpoznaniu złośliwego ucisku rdzenia wynosi 65 lat, a schwannoma częściej występuje u mężczyzn i osób rasy białej. Najczęstsze pierwotne nowotwory dające przerzuty do kręgosłupa to rak piersi, płuc i prostaty, z wyższą częstością przerzutów kostnych u mężczyzn.
biopsja, guz pierwotny, guz przerzutowy, guz wewnątrzoponowy-zewnątrzrdzeniowy, guz wewnątrzrdzeniowy, guz zewnątrzrdzeniowy, krwiak nadtwardówkowy, naczyniak krwionośny, nerwiakowłókniak, nowotwór kręgosłupa, obrazowanie dyfuzyjne, obrazowanie MR, obrazowanie tensora dyfuzji, oponiak rdzenia kręgowego, ośrodkowy układ nerwowy, PET-CT, pierwotny guz rdzenia kręgowego, plazmocytoma, przerzut do kręgosłupa, przerzut kostny, radioterapia, resekcja en bloc, schwannoma, tomografia komputerowa, wyściółczak, złośliwy ucisk rdzenia kręgowego