Przedawkowanie
Flurhinal 250 mcg/dawkę inh.

Flutykazon propionian, dostępny w dawkach 125 μg i 250 μg na inhalację, przy przedawkowaniu może prowadzić do zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA). Krótkotrwałe stosowanie dawek przekraczających zalecane powoduje przemijające supresje wydzielania kortykoliberyny, kortykotropiny i kortyzolu, które zwykle ustępują w ciągu kilku dni bez konieczności interwencji. Jednak długotrwałe stosowanie dawek ≥1000 μg/dobę, zwłaszcza u dzieci, może skutkować poważnym zahamowaniem czynności kory nadnerczy i ryzykiem ostrego przełomu nadnerczowego. Czynniki wyzwalające przełom to urazy, zabiegi chirurgiczne, infekcje oraz nagłe zmniejszenie dawki leku.

Przedawkowanie flutykazonu propionianu

Flutykazon propionian jest dostępny jako aerozol inhalacyjny, zawiesina, w dwóch dawkach: 125 mikrogramów/dawkę inhalacyjną oraz 250 mikrogramów/dawkę inhalacyjną. Przedawkowanie tego leku może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, zwłaszcza związanych z układem hormonalnym.1

Ostre przedawkowanie

Krótkotrwałe zastosowanie flutykazonu propionianu w dawkach przekraczających dawki zalecane może prowadzić do przemijającego zahamowania funkcjonowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. W większości przypadków nie wymaga to natychmiastowej interwencji medycznej, ponieważ czynność nadnerczy zazwyczaj wraca do normy w ciągu kilku dni.2

Przewlekłe przedawkowanie

Długotrwałe przyjmowanie dawek przekraczających zatwierdzone limity może prowadzić do znacznie poważniejszych konsekwencji, przede wszystkim do istotnego zahamowania czynności kory nadnerczy.3

Szczególnie narażoną grupą są dzieci długotrwale (przez kilka miesięcy lub lat) przyjmujące flutykazonu propionian w dawkach przekraczających zalecane (zwykle 1000 mikrogramów na dobę lub więcej). W tej grupie pacjentów opisywano bardzo rzadkie przypadki ostrego przełomu nadnerczowego.4

Czynniki ryzyka przełomu nadnerczowego

Do czynników, które mogą wywołać ostry przełom nadnerczowy u pacjentów przyjmujących zbyt wysokie dawki flutykazonu propionianu należą:5

  • Uraz – wszelkie urazy fizyczne mogą wyzwolić reakcję stresową organizmu, która przy upośledzonej funkcji nadnerczy może prowadzić do przełomu
  • Zabieg chirurgiczny – stanowi znaczący czynnik stresogenny dla organizmu
  • Zakażenie – infekcje wirusowe, bakteryjne czy grzybicze mogą sprowokować wystąpienie przełomu nadnerczowego
  • Szybkie zmniejszenie dawki leku – nagłe odstawienie lub znaczna redukcja dawki flutykazonu propionianu może zaburzyć homeostazę hormonalną

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Pacjenci, którzy otrzymują flutykazonu propionian w dawkach przekraczających zalecane, wymagają ścisłego monitorowania stanu klinicznego. W przypadku stwierdzenia przedawkowania, redukcja dawki powinna następować stopniowo, a nie gwałtownie, aby uniknąć ryzyka wystąpienia przełomu nadnerczowego.6

Objawy przedawkowania Opis Związek z dawką
Przemijające zahamowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza Supresja wydzielania hormonów kortykoliberyny, kortykotropiny i kortyzolu, prowadząca do zaburzeń homeostazy hormonalnej Krótkotrwałe zastosowanie dawek przekraczających zalecane
Znaczne zahamowanie czynności kory nadnerczy Długotrwała supresja wydzielania kortyzolu prowadząca do poważniejszych zaburzeń funkcjonowania układu hormonalnego Długotrwałe stosowanie dawek przekraczających zalecane
Hipoglikemia Patologicznie niskie stężenie glukozy we krwi, manifestujące się osłabieniem, drżeniem, potliwością, zaburzeniami widzenia Objaw towarzyszący ostremu przełomowi nadnerczowemu, szczególnie u dzieci długotrwale przyjmujących dawki ≥1000 μg/dobę
Zaburzenia świadomości Upośledzenie prawidłowego funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego, od dezorientacji po śpiączkę Następstwo hipoglikemii, występujące przy ostrym przełomie nadnerczowym
Drgawki Nagłe, mimowolne skurcze mięśni spowodowane nieprawidłową aktywnością elektryczną mózgu Następstwo ciężkiej hipoglikemii, występujące przy ostrym przełomie nadnerczowym

W przypadku wystąpienia objawów ostrego przełomu nadnerczowego w przebiegu przedawkowania flutykazonu propionianu, konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna, obejmująca podaż glikokortykosteroidów o działaniu ogólnoustrojowym oraz wyrównanie zaburzeń metabolicznych, szczególnie hipoglikemii.7

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl