ciśnienie koloidoosmotyczne
Ciśnienie koloidoosmotyczne (ciśnienie onkotyczne) to siła wywierana przez białka osocza, głównie albuminę, która przeciwdziała filtracji płynów przez ściany naczyń krwionośnych. Jest ono kluczowym elementem w równowadze Starlinga, odpowiadającym za utrzymanie prawidłowej objętości krwi krążącej i zapobieganie obrzękom.
Prawidłowa wartość ciśnienia koloidoosmotycznego w osoczu wynosi około 25-28 mmHg. Albuminy, stanowiące około 60% białek osocza, odpowiadają za 70-80% wartości ciśnienia onkotycznego ze względu na swoją wysoką koncentrację i małą masę cząsteczkową. Zmniejszenie stężenia albumin poniżej 2,5 g/dl może prowadzić do obrzęków i przesięków do jam ciała.
W praktyce klinicznej zaburzenia ciśnienia koloidoosmotycznego występują w stanach hipoalbuminemii (np. w zespole nerczycowym, marskości wątroby, niedożywieniu), a także w przypadku zwiększonej przepuszczalności naczyń (sepsa, wstrząs, oparzenia). Monitorowanie i utrzymanie prawidłowego ciśnienia onkotycznego jest istotne podczas resuscytacji płynowej, w intensywnej terapii oraz w leczeniu stanów obrzękowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – 10% Dekstran 40 000 Fresenius 100 mg/ml
10% Dekstran 40 000 Fresenius to roztwór dekstranu o średniej masie cząsteczkowej około 40 000 daltonów, stosowany jako substytut krwi w celu zwiększenia objętości osocza. Preparat zawiera 100 g dekstranu na 1000 ml roztworu (stężenie 100 mg/ml) oraz 9 g chlorku sodu, co zapewnia kompatybilność z osoczem. Mechanizm działania opiera się na efekcie koloidoosmotycznym, gdzie 1 g dekstranu wiąże około 20 ml wody, co prowadzi do krótkotrwałego wzrostu ciśnienia koloidoosmotycznego i zwiększenia objętości krwi krążącej. Czas działania jest wystarczający do stabilizacji pacjentów w ostrych stanach wstrząsowych, umożliwiając szybką interwencję objętościową.
- Leksykon substancji czynnych
Dekstran – Właściwości farmakodynamiczne
Dekstran, będący polimerem glukozy o zróżnicowanej masie cząsteczkowej, znajduje zastosowanie kliniczne zarówno jako substytut krwi (10% Dekstran 40 000 Fresenius, ATC: B05AA05), jak i składnik preparatów okulistycznych (Dekstran 70 w Tears Naturale II, ATC: S01X A20). Dekstran 40 000, podawany dożylnie, wywołuje krótkotrwały, ale istotny wzrost ciśnienia koloidoosmotycznego krwi, wiążąc około 20 ml wody na 1 g substancji, co skutkuje efektywnym zwiększeniem objętości osocza. Dodatkowo wykazuje działanie przeciwagregacyjne na krwinki, zmniejszając lepkość krwi i poprawiając mikrokrążenie, co jest kluczowe w leczeniu stanów wstrząsowych. Należy jednak podkreślić, że nie posiada zdolności transportu tlenu, dlatego nie zastępuje pełnej krwi, a jedynie zwiększa objętość osocza.
adsorpcja, ciśnienie koloidoosmotyczne, dekstran, działanie przeciwagregacyjne, efekt objętościowy, frakcja białek osocza, infuzja dożylna, lepkość krwi, łożysko naczyniowe, masa cząsteczkowa, nawilżenie rogówki, objętość osocza, parametr hemodynamiczny, podanie dożylne, polimer glukozy, preparat krwiozastępczy, produkt leczniczy, produkt okulistyczny, przepływ włośniczkowy, reologia krwi, substytut krwi, sztuczne łzy, warstwa łzowa, wstrząs, zespół suchego oka