nowotwór przysadki mózgowej

Nowotwory przysadki mózgowej to grupa zmian patologicznych rozwijających się w obrębie gruczołu przysadkowego, które stanowią około 10-15% wszystkich wewnątrzczaszkowych guzów. Zdecydowana większość (ponad 90%) to łagodne gruczolaki przysadki, natomiast zmiany złośliwe występują rzadko.

Gruczolaki przysadki można klasyfikować na podstawie ich wielkości (mikrogruczolaki <10 mm i makrogruczolaki >10 mm) oraz aktywności hormonalnej. Wyróżnia się gruczolaki hormonalnie czynne, wydzielające nadmiar hormonów (prolaktyny, hormonu wzrostu, ACTH, TSH) oraz hormonalnie nieczynne, które nie wykazują aktywności wydzielniczej, ale mogą powodować objawy uciskowe.

Objawy kliniczne nowotworów przysadki zależą od typu guza i jego wielkości. Mogą obejmować zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia, akromegalia, choroba Cushinga), zaburzenia widzenia (ubytki pola widzenia, dwojenie obrazu), bóle głowy oraz hipopituitaryzm wywołany uciskiem na prawidłową tkankę przysadki.

Diagnostyka nowotworów przysadki opiera się na badaniach obrazowych (MRI z kontrastem jest metodą z wyboru), ocenie stężeń hormonów przysadkowych oraz badaniu pola widzenia. Leczenie może obejmować farmakoterapię (zwłaszcza w przypadku gruczolaków prolaktynowych), leczenie operacyjne (najczęściej z dostępu przezklinowego) oraz radioterapię.

Rokowanie w przypadku nowotworów przysadki jest zazwyczaj dobre ze względu na ich łagodny charakter. Jednak nawet łagodne guzy mogą powodować istotne zaburzenia funkcjonowania organizmu, wymagające leczenia i długoterminowej opieki endokrynologicznej.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl