Przeciwwskazania stosowania leku Menopur. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Menopur (menotropina) jako produkt leczniczy zawierający wysoko oczyszczoną ludzką gonadotropinę menopauzalną (hMG) w ilości odpowiadającej 75 IU FSH (hormon folikulotropowy) i 75 IU LH (hormon luteinizujący) posiada szereg przeciwwskazań, które bezwzględnie należy uwzględnić przed zastosowaniem terapii. Przeciwwskazania te dotyczą zarówno kobiet, jak i mężczyzn, a także obejmują specyficzne stany kliniczne odpowiednie dla każdej z płci.¹

Przeciwwskazania ogólne – dotyczące obu płci

Istnieją dwa podstawowe przeciwwskazania, które dotyczą zarówno pacjentek, jak i pacjentów:

• Nadwrażliwość na substancję czynną (menotropinę) lub którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie Menopur
• Obecność nowotworów przysadki mózgowej lub podwzgórza

Powyższe stany stanowią bezwzględne przeciwwskazania do stosowania leku i w takich przypadkach należy bezwzględnie odradzić pacjentowi jego stosowanie.²

Przeciwwskazania specyficzne dla kobiet

U pacjentek występuje szereg dodatkowych przeciwwskazań, które uniemożliwiają zastosowanie leku Menopur. Należą do nich:

• Ciąża i okres laktacji – ze względu na działanie gonadotropowe leku, jego stosowanie w tych stanach jest przeciwwskazane
• Obecność torbieli jajników lub powiększonych jajników, które nie są związane z zespołem policystycznych jajników
• Krwawienia z dróg rodnych o nieustalonej etiologii – przed zastosowaniem leku Menopur konieczne jest wyjaśnienie przyczyny krwawień
• Występowanie nowotworów narządów układu rozrodczego i gruczołów piersiowych, w szczególności:
  • nowotwory macicy
  • nowotwory jajników
  • nowotwory piersi

Powyższe stany kliniczne stanowią bezwzględne przeciwwskazania do stosowania leku Menopur u kobiet.³

Przeciwwskazania specyficzne dla mężczyzn

U pacjentów płci męskiej dodatkowo przeciwwskazane jest stosowanie leku Menopur w przypadku występowania:

• Raka gruczołu krokowego (prostaty)
• Nowotworów jąder

W tych stanach klinicznych stosowanie menotropiny jest przeciwwskazane i należy odradzić pacjentowi stosowanie tego leku.⁴

Stany obniżające prawdopodobieństwo skutecznego leczenia

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami istnieją również stany kliniczne, w których skuteczność leczenia preparatem Menopur jest znacząco ograniczona, co sprawia, że jego stosowanie nie jest zalecane. Te stany dotyczą wyłącznie kobiet i obejmują:

• Pierwotna niewydolność jajników – stan, w którym jajniki przestają funkcjonować przed 40. rokiem życia, co objawia się brakiem miesiączki i podwyższonym poziomem gonadotropin
• Wady rozwojowe narządów płciowych, które ze względu na swoją strukturę lub funkcję uniemożliwiają rozwój ciąży
• Włókniakomięśniaki macicy o takim charakterze lub lokalizacji, które uniemożliwiają prawidłowy rozwój ciąży

W powyższych przypadkach pozytywny wynik leczenia produktem Menopur jest mało prawdopodobny, dlatego należy rozważyć odstąpienie od terapii i poinformować pacjentkę o ograniczonych szansach powodzenia.⁵

Znaczenie kliniczne przeciwwskazań

Należy podkreślić, że stosowanie menotropiny (Menopur) w przypadku występowania któregokolwiek z wymienionych przeciwwskazań może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. U pacjentów z nowotworami hormonozależnymi, takimi jak rak prostaty u mężczyzn czy rak piersi u kobiet, stosowanie gonadotropin może potencjalnie stymulować wzrost guzów ze względu na ich wpływ na poziom hormonów płciowych. Podobnie u pacjentek z torbielami jajnikowymi lub powiększonymi jajnikami, zastosowanie leku Menopur może prowadzić do nasilenia objawów i rozwoju zespołu hiperstymulacji jajników.⁶

Przed rozpoczęciem terapii lekiem Menopur konieczne jest dokładne zebranie wywiadu medycznego oraz przeprowadzenie odpowiednich badań diagnostycznych w celu wykluczenia wymienionych przeciwwskazań. W przypadku stwierdzenia któregokolwiek z nich, należy bezwzględnie odradzić pacjentowi stosowanie menotropiny i rozważyć alternatywne metody terapeutyczne.⁷