Leki w grupie
„gonadotropiny”
Gonadotropiny to grupa hormonów glikoproteinowych wydzielanych przez przysadkę mózgową, które regulują funkcje gonad (jajników i jąder). Ich działanie jest kluczowe dla dojrzewania płciowego, funkcji rozrodczych i produkcji hormonów płciowych. W medycynie reprodukcyjnej gonadotropiny są wykorzystywane głównie do stymulacji owulacji u kobiet oraz do leczenia niepłodności zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.
Gonadotropiny dzielą się na kilka rodzajów: FSH (hormon folikulotropowy), LH (hormon luteinizujący), hCG (gonadotropina kosmówkowa) oraz hMG (gonadotropina menopauzalna ludzka). FSH stymuluje rozwój pęcherzyków jajnikowych u kobiet i produkcję plemników u mężczyzn. LH wywołuje owulację u kobiet i stymuluje produkcję testosteronu u mężczyzn. HCG naśladuje działanie LH i jest stosowany do wywołania owulacji oraz wspomagania funkcji ciałka żółtego. HMG zawiera zarówno FSH, jak i LH.
Do najważniejszych leków z grupy gonadotropin należą: folitropina alfa (Gonal-F, Bemfola), folitropina beta (Puregon), urofolitropina (Fostimon), lutropina alfa (Luveris), koryfolitropina alfa (Elonva), menotropina (Menopur), choriogonadotropina alfa (Ovitrelle) oraz gonadotropina kosmówkowa (Pregnyl, Choragon).
Największą zaletą stosowania gonadotropin jest ich skuteczność w leczeniu niepłodności. Pozwalają na kontrolowaną stymulację jajników w celu uzyskania większej liczby pęcherzyków jajnikowych, co zwiększa szanse na zapłodnienie podczas technik wspomaganego rozrodu. U mężczyzn mogą przywrócić spermatogenezę w przypadku hipogonadyzmu hipogonadotropowego. Dodatkowo, gonadotropiny są skuteczne w leczeniu opóźnionego dojrzewania płciowego spowodowanego niedoborem tych hormonów.
Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem gonadotropin obejmują ryzyko zespołu hiperstymulacji jajników (OHSS), który może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak wodobrzusze, zaburzenia krzepnięcia i niewydolność nerek. Inne potencjalne zagrożenia to zwiększone ryzyko ciąży mnogiej, cyst jajnikowych oraz dolegliwości związanych z miejscem wstrzyknięcia (ból, zaczerwienienie). W rzadkich przypadkach mogą wystąpić reakcje alergiczne. Długotrwałe stosowanie gonadotropin może również zwiększyć ryzyko rozwoju nowotworów hormonozależnych.
Gonadotropiny można podzielić na naturalne i rekombinowane. Gonadotropiny naturalne (hMG, hCG) są pozyskiwane z moczu kobiet po menopauzie lub z moczu ciężarnych, natomiast gonadotropiny rekombinowane (folitropina alfa, folitropina beta, lutropina alfa) są wytwarzane metodami inżynierii genetycznej. Gonadotropiny rekombinowane charakteryzują się większą czystością, stabilnością i powtarzalnością dawki, jednak są droższe niż preparaty naturalne.
Lista leków w tej grupie
-
Menopur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 150 IU FSH + 150 IU LH
Produkt leczniczy zawiera menotropinę, ludzką gonadotropinę menopauzalną (hMG), będącą mieszaniną hormonów folikulotropowego (FSH) i luteinizującego (LH), pozyskiwanych z moczu ludzkiego. Preparat stosuje się w leczeniu niepłodności u kobiet, na przykład w przypadku braku owulacji lub hipogonadyzmu hipogonadotropowego. Może być również używany w technikach wspomaganego rozrodu, takich jak zapłodnienie pozaustrojowe czy przeniesienie zarodka. U mężczyzn preparat stosuje się w terapii niepłodności związanej z niewydolnością gonad, w połączeniu z ludzką gonadotropiną kosmówkową (hCG).
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Menopur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 600 IU FSH + 600 IU LH
Produkt leczniczy zawiera menotropinę, czyli ludzką gonadotropinę menopauzalną, dostarczającą hormony FSH i LH pozyskane z ludzkiego moczu. Stosuje się go w leczeniu niepłodności u kobiet z brakiem owulacji, w tym przy zespole policystycznych jajników oraz w procedurach wspomaganego rozrodu, takich jak in vitro. Ponadto wspomaga rozwój pęcherzyków jajnikowych u kobiet z hipogonadyzmem hipogonadotropowym. U mężczyzn wykorzystuje się go między innymi do stymulacji spermatogenezy w terapii zaburzeń hormonalnych w połączeniu z ludzką gonadotropiną kosmówkową.
Wskazania do stosowania- brak owulacji
- hipogonadyzm hipogonadotropowy
- kontrolowana hiperstymulacja jajników w celu wywołania rozwoju mnogich pęcherzyków w ramach technik rozrodu wspomaganego
- niepłodność u mężczyzn z hipo- lub normogonadotropową niewydolnością gonad
- przeniesienie gamety do jajowodu
- przeniesienie zarodka
- śródcytoplazmatyczne wstrzyknięcie plemnika do komórki jajowej
- zapłodnienie pozaustrojowe
- zespół policystycznych jajników
Substancja czynna -
Mensinorm Set – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 75 j.m.
Produkt zawiera ludzki hormon folikulotropowy (FSH) oraz ludzki hormon luteinizujący (LH) pozyskiwane z moczu kobiet po menopauzie i w ciąży. Preparat jest dostępny w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Stosuje się go w celu indukcji owulacji u kobiet z brakiem owulacji lub niemiesiączkujących, które nie reagowały na leczenie cytrynianem klomifenu. Ponadto jest używany w kontrolowanej hiperstymulacji jajników podczas procedur wspomaganego rozrodu, takich jak zapłodnienie pozaustrojowe.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Chorapur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 1500 IU
Produkt leczniczy zawiera wysoko oczyszczoną ludzką gonadotropinę kosmówkową (hCG), pozyskiwaną z moczu kobiet w ciąży. Występuje w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Stosowany jest u mężczyzn i chłopców w leczeniu hipogonadyzmu hipogonadotropowego oraz wnętrostwa, a u kobiet w celu wywołania owulacji i indukcji luteinizacji. Ponadto wykorzystywany jest w ramach technik wspomaganego rozrodu oraz w diagnostyce czynności jąder i różnicowaniu wnętrostwa.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Menopur – Roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu – 1200 IU
Produkt zawiera wysoce oczyszczoną menotropinę, czyli ludzką gonadotropinę menopauzalną (hMG), składającą się z hormonów folikulotropowego (FSH) i luteinizującego (LH). Substancja czynna pochodzi z moczu kobiet po menopauzie, a w preparacie obecna jest również ludzka gonadotropina kosmówkowa (hCG) odpowiadająca za aktywność LH. Lek stosowany jest w leczeniu niepłodności, zwłaszcza przy braku owulacji oraz w zabiegach wspomaganego rozrodu, takich jak zapłodnienie pozaustrojowe czy transfer zarodka. Pomaga wywołać rozwój wielu pęcherzyków jajnikowych w ramach kontrolowanej hiperstymulacji.
-
Mensinorm Set – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 900 j.m.
Produkt leczniczy zawiera ludzki hormon folikulotropowy (FSH) oraz ludzki hormon luteinizujący (LH) pozyskiwane z moczu kobiet po menopauzie oraz kobiet w ciąży. Preparat dostępny jest w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Stosowany jest w celu indukcji owulacji u kobiet z brakiem owulacji lub niemiesiączkujących, które nie reagowały na leczenie cytrynianem klomifenu. Ponadto wykorzystuje się go także w kontrolowanej hiperstymulacji jajników podczas technik wspomaganego rozrodu, takich jak zapłodnienie pozaustrojowe.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Mensinorm Set – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 150 j.m.
Produkt leczniczy zawiera liofilizowany proszek z ludzkimi hormonami folikulotropowym (FSH) i luteinizującym (LH), pozyskiwanymi z moczu kobiet po menopauzie oraz ludzką gonadotropinę kosmówkową (hCG) uzyskiwaną z moczu kobiet w ciąży. Skład ten wspomaga proces owulacji oraz stymuluje rozwój pęcherzyków jajnikowych. Lek jest stosowany u kobiet z brakiem owulacji lub niemiesiączkujących, szczególnie gdy inne metody leczenia, takie jak cytrynian klomifenu, nie przyniosły efektów. Jest również wykorzystywany w technikach wspomaganego rozrodu, w tym podczas zapłodnienia pozaustrojowego (IVF).
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Menopur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 1200 IU FSH + 1200 IU LH
Produkt leczniczy zawiera wysoko oczyszczoną menotropinę, będącą połączeniem ludzkiego hormonu folikulotropowego (FSH) i hormonu luteinizującego (LH), pozyskiwaną z ludzkiego moczu. Stosowany jest w leczeniu niepłodności u kobiet, w tym przy braku owulacji oraz w ramach technik rozrodu wspomaganego, a także u mężczyzn z zaburzeniami hormonalnymi wpływającymi na płodność. Preparat pomaga w stymulacji rozwoju pęcherzykowego oraz spermatogenezy. Podaje się go w formie roztworu do wstrzykiwań sporządzanego z liofilizowanego proszku.
Wskazania do stosowania- brak owulacji
- kontrolowana hiperstymulacja jajników w celu wywołania rozwoju mnogich pęcherzyków w ramach technik rozrodu wspomaganego
- niepłodność u mężczyzn z hipo- lub normogonadotropową niewydolnością gonad
- stymulacja rozwoju pęcherzykowego u kobiet z hipogonadyzmem hipogonadotropowym
- zespół policystycznych jajników
Substancja czynna -
Chorapur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 5000 IU
Produkt leczniczy zawiera wysoko oczyszczoną ludzką gonadotropinę kosmówkową (hCG), pozyskiwaną z moczu kobiet w ciąży. W formie proszku i rozpuszczalnika do przygotowania roztworu do wstrzykiwań stosuje się go u mężczyzn, kobiet oraz dzieci i młodzieży. Lek wykorzystywany jest między innymi do leczenia hipogonadyzmu hipogonadotropowego, wnętrostwa oraz jako wsparcie w terapii wspomaganego rozrodu i indukcji owulacji. Ponadto służy do diagnostyki czynności jąder i różnicowania przyczyn wnętrostwa.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Menopur – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 75 j.m. FSH + 75 j.m. LH
Produkt zawiera wysoko oczyszczoną menotropinę, będącą ludzką gonadotropiną menopauzalną, składającą się z 75 IU hormonu folikulotropowego (FSH) oraz 75 IU hormonu luteinizującego (LH). Menotropina pozyskiwana jest z ludzkiego moczu i dostępna jest w formie proszku oraz rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Lek stosuje się w leczeniu niepłodności u kobiet z różnymi zaburzeniami owulacji oraz do kontrolowanej stymulacji jajników w procedurach wspomaganego rozrodu. U mężczyzn pomaga w leczeniu niepłodności związanej z niewydolnością gonad, wspierając proces spermatogenezy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Menopur – Roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu – 600 IU
Produkt zawiera wysoce oczyszczoną menotropinę, czyli ludzką gonadotropinę menopauzalną (hMG), która dostarcza hormony folikulotropowy (FSH) oraz luteinizujący (LH) pozyskane z moczu kobiet po menopauzie. Stosowany jest w leczeniu niepłodności, zwłaszcza u kobiet z brakiem owulacji, w tym przy zespole policystycznych jajników, które nie reagują na standardowe leczenie. Wskazany jest również do kontrolowanej hiperstymulacji jajników w procedurach wspomaganego rozrodu, takich jak zapłodnienie pozaustrojowe czy przeniesienie gamet. Podaje się go w formie roztworu do wstrzykiwań przy użyciu wstrzykiwacza.
-
Fostimon – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 75 j.m.
Produkt zawiera 75 j.m. urofolitropiny, czyli ludzkiego hormonu folikulotropowego (FSH), w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzenia roztworu do wstrzykiwań. Stosuje się go w przypadku braku owulacji, także u kobiet z zespołem policystycznych jajników, które nie reagują na leczenie cytrynianem klomifenu. Lek jest również wykorzystywany do stymulacji wielopęcherzykowej podczas procedur wspomaganego rozrodu, takich jak in vitro (IVF) czy transfer gamety i zygoty do jajowodu. Preparat pomaga w indukcji owulacji i zwiększa szanse na powodzenie terapii płodnościowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Zivafert – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 5 000 IU
Produkt leczniczy jest proszkiem i rozpuszczalnikiem do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, zawierającym ludzką gonadotropinę kosmówkową otrzymaną z moczu ludzkiego. Stosuje się go u kobiet z brakiem lub rzadkim jajeczkowaniem (oligoowulacją) w celu wywołania owulacji i luteinizacji po stymulacji wzrostu pęcherzyków. Preparat wykorzystuje się także podczas technik wspomaganego rozrodu, np. zapłodnienia in vitro, do wywołania ostatecznego dojrzewania pęcherzyków i luteinizacji. Postać farmaceutyczna to liofilizowany proszek o barwie białej do prawie białej wraz z bezbarwnym roztworem chlorku sodu jako rozpuszczalnikiem.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna