zespół policystycznych jajników
Wskazanie

Zespół policystycznych jajników (PCOS, Polycystic Ovary Syndrome) to złożone zaburzenie endokrynologiczne dotykające około 8-13% kobiet w wieku rozrodczym. Charakteryzuje się obecnością drobnych torbieli w jajnikach, zaburzeniami miesiączkowania (oligomenorrhea lub amenorrhea), hiperandrogenizmem (objawiającym się hirsutyzmem, trądzikiem, łysieniem typu męskiego) oraz insulinoopornością. PCOS jest najczęstszą przyczyną niepłodności u kobiet, wynikającą z braku owulacji.

W leczeniu PCOS stosuje się podejście wielokierunkowe, dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjentki. U kobiet niestanujących o ciążę często stosuje się doustne środki antykoncepcyjne zawierające estrogeny i progestagen (np. Yasmin, Diane-35, Belara), które regulują cykle miesiączkowe i zmniejszają objawy hiperandrogenizmu. W przypadku insulinooporności stosuje się metforminę (Glucophage, Metformax, Siofor), która poprawia wrażliwość na insulinę i może przywrócić regularną owulację.

Dla pacjentek pragnących zajść w ciążę, indukcja owulacji jest kluczowym elementem terapii. Stosuje się cytrynian klomifenu (Clostilbegyt) jako lek pierwszego rzutu. W przypadku oporności na klomifen, alternatywą są gonadotropiny (Gonal-F, Puregon, Menopur) lub inhibitory aromatazy, np. letrozol (Femara). Przy braku odpowiedzi na farmakoterapię rozważa się techniki wspomaganego rozrodu.

Do największych trudności w leczeniu PCOS należy długotrwały charakter schorzenia wymagający przewlekłej terapii oraz konieczność dostosowania strategii leczenia do zmieniających się potrzeb pacjentki (antykoncepcja vs. planowanie ciąży). Wyzwaniem jest również leczenie powikłań metabolicznych PCOS, takich jak insulinooporność, cukrzyca typu 2, dyslipidemia czy nadciśnienie. Dodatkową trudnością jest zapobieganie długoterminowym konsekwencjom PCOS, w tym zwiększonemu ryzyku raka endometrium wynikającemu z przewlekłego braku owulacji.

Kompleksowe podejście do PCOS powinno obejmować także modyfikację stylu życia, ze szczególnym uwzględnieniem redukcji masy ciała u pacjentek z nadwagą, co może istotnie poprawić parametry hormonalne i metaboliczne oraz zwiększyć szanse na spontaniczną owulację. Regularna aktywność fizyczna i zbilansowana dieta stanowią integralną część terapii, niezależnie od zastosowanego leczenia farmakologicznego.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl