wnętrostwo
Wskazanie

Wnętrostwo, znane również jako kryptorchizm, to stan wrodzonej wady rozwojowej, w której jeden lub oba jądra nie zstąpiły do moszny i pozostają w jamie brzusznej lub kanale pachwinowym. Jest to najczęstsza anomalia układu rozrodczego u chłopców, występująca u około 3-5% noworodków urodzonych o czasie i u 30% wcześniaków. W większości przypadków jądra zstępują samoistnie w pierwszych miesiącach życia, jednak jeśli nie nastąpi to do 6. miesiąca życia, mówi się o trwałym wnętrostwie.

Leczenie wnętrostwa powinno być wdrożone jak najwcześniej, ponieważ niezstąpione jądro narażone jest na wyższą temperaturę, co może prowadzić do uszkodzenia komórek rozrodczych i zwiększonego ryzyka niepłodności w przyszłości. Ponadto, wnętrostwo wiąże się z 4-10 razy większym ryzykiem rozwoju nowotworu jądra. Podstawową metodą leczenia jest zabieg chirurgiczny zwany orchidopeksją, który polega na sprowadzeniu jądra do moszny i jego umocowaniu. Zabieg ten zaleca się przeprowadzić między 6. a 12. miesiącem życia dziecka.

W niektórych przypadkach przed zabiegiem operacyjnym stosuje się leczenie hormonalne. W Polsce dostępne są preparaty zawierające gonadotropinę kosmówkową (hCG) takie jak Pregnyl czy Choragon. Stosuje się również preparaty z analogami gonadoliberyny (GnRH) np. Zoladex. Leczenie hormonalne ma jednak ograniczoną skuteczność (20-25% przypadków) i jest głównie stosowane w przypadkach wnętrostwa związanego z zaburzeniami hormonalnymi.

Największe trudności w leczeniu wnętrostwa dotyczą przypadków, w których jądra są położone wysoko w jamie brzusznej (wnętrostwo brzuszne), gdyż wiąże się to z bardziej skomplikowanym zabiegiem operacyjnym. Wyzwaniem jest również leczenie obustronnego wnętrostwa, które zwiększa ryzyko niepłodności. Istotnym problemem jest także opóźnione rozpoznanie i leczenie, co może prowadzić do nieodwracalnych zmian w jądrach. Regularne badania kontrolne po leczeniu są konieczne ze względu na zwiększone ryzyko rozwoju nowotworu jądra, nawet po skutecznej orchidopeksji.