niewydolność jajnika
Niewydolność jajnika to stan, w którym jajniki przestają prawidłowo funkcjonować przed 40. rokiem życia, prowadząc do zaburzeń miesiączkowania lub całkowitego zaniku miesiączki. Wyróżnia się niewydolność pierwotną (gdy jajniki nie podjęły prawidłowej funkcji) oraz wtórną (gdy doszło do utraty prawidłowej funkcji jajników).
Patofizjologia niewydolności jajnika obejmuje wyczerpanie puli pęcherzyków jajnikowych lub zaburzenia procesu folikulogenezy. Może być spowodowana czynnikami genetycznymi (zespół Turnera, zespół łamliwego chromosomu X), autoimmunologicznymi, jatrogennym uszkodzeniem jajników (po chemio- lub radioterapii), infekcjami (świnka) lub pozostawać idiopatyczna.
Objawy niewydolności jajnika obejmują niepłodność, objawy hipoestrogenizmu (uderzenia gorąca, nocne poty, suchość pochwy, zaburzenia snu), a długotrwale zwiększają ryzyko osteoporozy i chorób sercowo-naczyniowych. Diagnostyka obejmuje oznaczenie poziomu FSH, LH, estradiolu, AMH oraz wykonanie USG jajników.
Leczenie niewydolności jajnika ukierunkowane jest na łagodzenie objawów hipoestrogenizmu (hormonalna terapia zastępcza) oraz przeciwdziałanie odległym skutkom niedoboru estrogenów. W przypadku planowania ciąży zwykle konieczne jest zastosowanie technik wspomaganego rozrodu z wykorzystaniem komórek jajowych dawczyni.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Hormon luteinizujący – Właściwości farmakodynamiczne
Hormon luteinizujący (LH) jest kluczowym gonadotropinem stosowanym w terapii zaburzeń płodności, obecnym w preparatach takich jak menotropina (hMG), która zawiera również FSH. LH, pozyskiwany z moczu kobiet po menopauzie, często jest wzmacniany przez dodatek hCG, co zwiększa jego aktywność. W jajnikach LH stymuluje komórki tekalne do produkcji androgenów, które pod wpływem FSH są przekształcane w estradiol, co jest niezbędne dla prawidłowego dojrzewania pęcherzyków przedowulacyjnych i steroidogenezy. W cyklach IVF/ICSI z desensybilizacją przysadki stosowanie preparatów zawierających zarówno FSH, jak i LH (np. Menopur zawierający 75 IU FSH i 75 IU LH) prowadzi do wyższych stężeń estradiolu w porównaniu do terapii samym rekombinowanym FSH, co należy uwzględnić podczas monitorowania pacjentek. W protokołach indukcji owulacji z małymi dawkami różnice te nie są obserwowane.
androgen, brak owulacji, cykl IVF/ICSI, desensybilizacja przysadki mózgowej, folikulogeneza, gonadotropina kosmówkowa, gonadotropina menopauzalna, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon folikulotropowy, hormon gonadotropowy, hormon luteinizujący, indukcja owulacji, kanalik nasienny, komórka Sertoliego, komórka tekalna, komórka ziarnista, menotropina, niewydolność jajnika, pęcherzyk przedowulacyjny, plemnik, rekombinowany FSH, spermatogeneza, steroidogeneza jajnikowa, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Menopur 600 IU
Lek Menopur, zawierający wysoce oczyszczoną menotropinę (hMG), jest przeciwwskazany u kobiet z nowotworami przysadki mózgowej, podwzgórza, jajników, macicy oraz hormonozależnymi nowotworami piersi, ze względu na ryzyko progresji guza i destabilizacji osi hormonalnej. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także ciąża i laktacja, z uwagi na brak wskazań oraz potencjalne zagrożenie dla płodu i niemowlęcia. Ponadto, stosowanie Menopuru jest niewskazane przy krwawieniach z dróg rodnych o nieznanej etiologii, torbielach jajników niezwiązanych z PCOS oraz nadwrażliwości na substancję czynną lub składniki preparatu. Wskazane jest również unikanie terapii u pacjentek z pierwotną niewydolnością jajników, wadami rozwojowymi narządów płciowych oraz włókniakomięśniakami macicy uniemożliwiającymi rozwój ciąży.
Decyzja o zastosowaniu Menopuru powinna uwzględniać indywidualny bilans korzyści i ryzyka, zwłaszcza w przypadkach anatomicznych nieprawidłowości układu rozrodczego, takich jak macica dwurożna, przegroda macicy czy guzy hormonalnie czynne, które mogą zaburzać implantację lub odpowiedź na stymulację gonadotropinami. Niezdiagnozowane krwawienia oraz powiększenie jajników zwiększają ryzyko zespołu hiperstymulacji jajników (OHSS) i wymagają dokładnej diagnostyki przed podjęciem terapii. Wskazane jest wielospecjalistyczne podejście oraz indywidualizacja leczenia, aby zapewnić bezpieczeństwo i skuteczność terapii u pacjentek kwalifikowanych do stosowania Menopuru.
gonadotropina menopauzalna, guz hormonalnie czynny, implantacja zarodka, krwawienie z dróg rodnych, macica dwurożna, menotropina, nadwrażliwość, niewydolność jajnika, nowotwór jajnika, nowotwór macicy, nowotwór piersi, nowotwór podwzgórza, nowotwór przysadki mózgowej, przegroda macicy, skręt jajnika, torbiel jajnika, wada rozwojowa macicy, wada rozwojowa narządów płciowych, włókniakomięśniak macicy, zespół hiperstymulacji jajników, zespół policystycznych jajników