choroba wieloukładowa

Choroba wieloukładowa (Multi-system Disease) to termin medyczny określający schorzenie, które obejmuje swoim zasięgiem kilka układów organizmu jednocześnie. W przeciwieństwie do chorób ograniczonych do jednego narządu czy układu, choroby wieloukładowe charakteryzują się złożoną patofizjologią i zazwyczaj wymagają interdyscyplinarnego podejścia diagnostyczno-terapeutycznego.

Do typowych przykładów chorób wieloukładowych należą choroby autoimmunologiczne (np. toczeń rumieniowaty układowy, twardzina układowa), zespoły paranowotworowe, choroby metaboliczne (np. cukrzyca, której powikłania dotyczą wielu układów) oraz choroby tkanki łącznej. Charakterystyczne jest nakładanie się objawów z różnych układów, co często stanowi wyzwanie diagnostyczne dla klinicystów.

Diagnostyka chorób wieloukładowych wymaga kompleksowego podejścia, obejmującego szczegółowy wywiad, badanie fizykalne oraz szereg badań laboratoryjnych i obrazowych. Leczenie jest zwykle złożone i może obejmować terapię immunosupresyjną, leczenie objawowe oraz modyfikację stylu życia. Ze względu na złożoność obrazu klinicznego, pacjenci z chorobami wieloukładowymi często wymagają opieki koordynowanej przez specjalistów z różnych dziedzin medycyny.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Fibroza układowa nefrogeniczna – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Fibroza układowa nefrogeniczna (NSF) jest ciężkim, postępującym schorzeniem występującym u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (GFR ≤15 ml/min/1,73 m²), którzy byli eksponowani na środki kontrastowe zawierające gadolin (GBCA). Choroba charakteryzuje się włóknieniem skóry i narządów wewnętrznych, prowadząc do przykurczów stawów (około 60% przypadków), ograniczenia ruchomości, kauzalgii oraz świądu. Przebieg jest zróżnicowany, ale u około 5% pacjentów ma gwałtowny charakter, a większość nie ustępuje samoistnie. Śmiertelność w ciągu 24 miesięcy od rozpoznania wynosi 48% u pacjentów z objawami skórnymi NSF, co jest związane głównie z włóknieniem narządów wewnętrznych, zwłaszcza układu sercowego i oddechowego. Czynniki ryzyka obejmują kwasicę metaboliczną, przewlekły stan zapalny, leczenie erytropoetyną oraz zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej.
choroba wieloukładowa, fibroza układowa nefrogeniczna, gadodiamid, gadopentetat dimegluminy, kauzalgia, kwasica metaboliczna, liniowy środek kontrastowy, niewydolność nerek, obrazowanie naczyniowe, ostre uszkodzenie nerek, pacjent dializowany, poziom wapnia i fosforu, przeszczep nerki, przewlekła choroba nerek, przewlekła niewydolność nerek, przykurcz stawowy, przykurcz zgięciowy, rezonans magnetyczny, rezonans magnetyczny z kontrastem, stan zapalny, włóknienie narządów, wózek inwalidzki, współczynnik filtracji kłębuszkowej, zmiany skórne
Leksykon chorób i schorzeń
Mialgiczne zapalenie mózgu i rdzenia/zespół przewlekłego zmęczenia – Epidemiologia

Mialgiczne zapalenie mózgu i rdzenia/zespół przewlekłego zmęczenia (ME/CFS) to przewlekła, wyniszczająca choroba o nieznanej etiologii, uznawana przez WHO i US CDC za zaburzenie mózgu. Częstość występowania ME/CFS w populacji globalnej szacuje się na 0,1-2,8%, najczęściej 0,2-0,5%, z metaanalizą wskazującą na 0,68% (95% CI 0,48-0,97). W USA choruje około 1,3% dorosłych (3,3 mln), a w Wielkiej Brytanii około 0,6% populacji (390 000 osób). Choroba dotyka głównie kobiety (stosunek 3-4:1) i występuje w każdym wieku, ze szczytem zachorowań między 30 a 50 rokiem życia. ME/CFS często rozwija się po infekcji, w tym SARS-CoV-2, co po pandemii COVID-19 spowodowało wzrost zapadalności – wskaźnik ryzyka 4,93 (95% CI 3,62-6,71) w porównaniu do osób niezakażonych. Szacuje się, że pandemia mogła wywołać ponad 10 mln nowych przypadków ME/CFS na świecie. Choroba charakteryzuje się zmiennym przebiegiem, z 25% pacjentów w ciężkim stanie, często niezdolnych do pracy, co generuje znaczne obciążenie ekonomiczne – 17-24 mld USD rocznie w USA, w tym 9,1 mld USD utraconej produktywności.
analiza metabolomiczna, badanie epidemiologiczne, biomarker, choroba autoimmunologiczna, choroba odkleszczowa, choroba wieloukładowa, częstość występowania, czynnik wyzwalający, dysfagia, fibromialgia, gorączka Q, infekcja dróg oddechowych, infekcja żołądkowo-jelitowa, katar sienny, kryteria diagnostyczne, long COVID, marker biologiczny, ME/CFS, mechanizm patofizjologiczny, metaanaliza, mialgiczne zapalenie mózgu i rdzenia, migrena, nadzór epidemiologiczny, niedoczynność tarczycy, nietolerancja wysiłku, przebieg choroby, przewlekłe zmęczenie, przypadek kliniczny, remisja i nawrót, wirus Epsteina-Barr, wirus Ross River, zaburzenie mózgu, zapadalność, zespół grypopodobny, zespół jelita drażliwego, zespół posturalnej tachykardii ortostatycznej, złe samopoczucie powysiłkowe

choroba wieloukładowa

Powiązane wpisy

Fibroza układowa nefrogeniczna – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Mialgiczne zapalenie mózgu i rdzenia/zespół przewlekłego zmęczenia – Epidemiologia