beta-laktamaza bakteryjna

Beta-laktamaza bakteryjna to enzym produkowany przez niektóre bakterie, który ma zdolność do rozkładania antybiotyków beta-laktamowych, takich jak penicyliny, cefalosporyny, monobaktamy i karbapenemy. Enzymy te hydrolizują pierścień beta-laktamowy, który jest kluczowy dla działania przeciwbakteryjnego tych antybiotyków, prowadząc do ich inaktywacji.

Istnieje wiele typów beta-laktamaz, które różnią się zakresem aktywności przeciwko różnym klasom antybiotyków beta-laktamowych. Najważniejsze z nich to beta-laktamazy o rozszerzonym spektrum działania (ESBL), które hydrolizują większość penicylin i cefalosporyn, oraz karbapenemazy, które inaktywują praktycznie wszystkie beta-laktamy, włącznie z karbapenemami.

Produkcja beta-laktamaz jest jednym z głównych mechanizmów oporności bakterii na antybiotyki. Problem ten narasta w ostatnich dekadach, co prowadzi do zwiększonej częstości występowania wielolekoopornych szczepów bakteryjnych. W praktyce klinicznej stosuje się inhibitory beta-laktamaz (np. kwas klawulanowy, sulbaktam, tazobaktam), które mogą przywrócić skuteczność niektórych antybiotyków beta-laktamowych wobec bakterii produkujących te enzymy.

Diagnostyka produkcji beta-laktamaz przez bakterie obejmuje testy fenotypowe (np. test z krążkiem zawierającym kwas klawulanowy) oraz metody molekularne wykrywające geny kodujące te enzymy. Właściwa identyfikacja mechanizmu oporności jest kluczowa dla wyboru odpowiedniej terapii antybiotykowej i kontroli zakażeń wywoływanych przez oporne szczepy.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl