peptydoglikan bakteryjny

Peptydoglikan bakteryjny, znany również jako mureina, to kluczowy składnik ściany komórkowej bakterii, odpowiedzialny za utrzymanie integralności strukturalnej komórki i ochronę przed lizą osmotyczną. Składa się z naprzemiennie ułożonych podjednostek N-acetyloglukozaminy (NAG) i kwasu N-acetylomuramowego (NAM), połączonych wiązaniami β-1,4-glikozydowymi, tworząc polisacharydowy szkielet.

Struktura peptydoglikanu różni się między bakteriami Gram-dodatnimi i Gram-ujemnymi. U bakterii Gram-dodatnich peptydoglikan tworzy grubą warstwę (15-80 nm), stanowiącą 50-90% ściany komórkowej, podczas gdy u bakterii Gram-ujemnych warstwa ta jest cieńsza (1-2 nm) i stanowi tylko 10% masy ściany komórkowej.

Łańcuchy peptydoglikanu są połączone mostkami peptydowymi, które różnią się składem aminokwasowym w zależności od gatunku bakterii. Typowe połączenie peptydowe zawiera L-alaninę, D-glutaminę, kwas mezo-diaminopimelinowy (lub L-lizynę) i D-alaninę. Ta unikalna struktura czyni peptydoglikan idealnym celem dla antybiotyków, takich jak penicyliny, cefalosporyny i wankomycyna.

Fragmenty peptydoglikanu uwalniane podczas wzrostu bakterii lub ich lizy są rozpoznawane przez układ odpornościowy gospodarza jako wzorce molekularne związane z patogenami (PAMPs), aktywując odpowiedź immunologiczną poprzez receptory rozpoznające wzorce (PRRs), takie jak NOD1 i NOD2, co prowadzi do produkcji cytokin prozapalnych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl