aktywność klastogenna

Aktywność klastogenna to zdolność substancji lub czynników do powodowania uszkodzeń strukturalnych chromosomów, co prowadzi do zmian w ich morfologii. Termin ten pochodzi od greckich słów „klastos” (złamany) i „genos” (pochodzenie). Czynniki klastogenne mogą powodować pęknięcia, delecje, translokacje i inne aberracje chromosomowe.

W praktyce medycznej ocena aktywności klastogennej jest istotnym elementem badań toksykologicznych i testów genotoksyczności. Substancje wykazujące taką aktywność mogą zwiększać ryzyko rozwoju nowotworów, powodować wady wrodzone lub zaburzenia reprodukcyjne. Do najczęściej stosowanych metod wykrywania efektów klastogennych należą test aberracji chromosomowych, test mikrojądrowy oraz FISH (fluorescencyjna hybrydyzacja in situ).

Wśród czynników o udokumentowanej aktywności klastogennej wymienia się promieniowanie jonizujące, niektóre chemioterapeutyki (np. bleomycyna, mitomycyna C), związki alkilujące, metale ciężkie oraz liczne związki chemiczne występujące w środowisku. Identyfikacja substancji o działaniu klastogennym ma kluczowe znaczenie w ocenie bezpieczeństwa leków, kosmetyków, dodatków do żywności oraz narażenia zawodowego i środowiskowego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl