metabolit witaminy A
Metabolity witaminy A to związki powstające w wyniku przemian tej witaminy w organizmie. Głównym metabolitem witaminy A jest kwas retinowy (w formach: all-trans, 9-cis i 13-cis), który pełni kluczową rolę w regulacji ekspresji genów poprzez wiązanie z receptorami jądrowymi RAR i RXR.
Witamina A (retinol) jest najpierw przekształcana do retinalu przez dehydrogenazę alkoholową, a następnie do kwasu retinowego przez dehydrogenazę aldehydową. Te metabolity są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania narządu wzroku, różnicowania komórek nabłonkowych, rozwoju embrionalnego oraz regulacji odpowiedzi immunologicznej.
Zaburzenia metabolizmu witaminy A mogą prowadzić do różnorodnych problemów klinicznych – od niedoborów objawiających się ślepotą zmierzchową, suchością rogówki i spojówki (kseroftalmia), do toksyczności w przypadku nadmiaru, manifestującej się bólami głowy, wymiotami, zaburzeniami wątrobowymi czy teratogennością. Monitorowanie metabolitów witaminy A może być istotne w diagnostyce i leczeniu tych zaburzeń.
Powiązane wpisy
-
Leksykon substancji czynnych
Tretynoina (kwas all-trans-retinowy, ATRA) jest endogennym metabolitem witaminy A, wykazującym różne właściwości farmakokinetyczne w zależności od drogi podania. Po aplikacji miejscowej wchłanianie przez skórę jest minimalne (0,5–24%), a stężenia w osoczu utrzymują się poniżej dolnej granicy kwantyfikacji (LLOQ 1 ng/ml) u większości pacjentów z trądzikiem stosujących preparat Acnatac. Nie obserwuje się istotnego wzrostu ogólnoustrojowego poziomu retinoidów ani kumulacji po długotrwałym stosowaniu miejscowym. Po podaniu doustnym tretynoina jest dobrze wchłaniana, osiągając maksymalne stężenia w osoczu po około 3 godzinach, z dużą zmiennością między- i wewnątrzosobniczą. Okres półtrwania fazy eliminacji wynosi około 0,7 godziny, a stężenia wracają do poziomu endogennego po 7–12 godzinach po dawce 40 mg. Metabolity tretynoiny, takie jak kwas 13-cis-retinowy i kwas 4-oksy-13-cis-retinowy, wykazują dłuższe okresy półtrwania i mogą ulegać akumulacji.
działanie przeciwdrobnoustrojowe, erytromycyna miejscowa, izomeryzacja kwasu retinowego, kwas retinowy, leczenie tretynoiną, metabolit witaminy A, metabolizm klindamycyny, niewydolność nerek, okres półtrwania, preparat dermatologiczny, redukcja dawki, stężenie endogenne, trądzik, tretynoina, wchłanianie w przewodzie pokarmowym, wiązanie z białkami osocza, wydalanie z moczem -
Leksykon leków
Preparat Vitaminum A Medana w postaci płynu doustnego zawiera retynolu palmitynian w stężeniu 50 000 IU/ml, co odpowiada około 1 670 IU witaminy A na kroplę. Przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami działania niepożądane są rzadkie, jednak przedawkowanie może prowadzić do hiperwitaminozy A, charakteryzującej się kumulacją witaminy A i jej metabolitów w tkankach. Objawy toksyczności obejmują zaburzenia neurologiczne (zawroty i bóle głowy, drażliwość), zmiany skórne (suchość skóry, zajady, wypadanie włosów), dolegliwości ze strony układu pokarmowego (jadłowstręt, wymioty, bóle brzucha), a także hiperkalcemię, niedokrwistość, obrzęki tkanki podskórnej oraz bóle kostno-stawowe. Częstość występowania tych działań jest nieznana, ale pojawiają się głównie przy przekroczeniu zalecanych dawek.
anoreksja, białko wiążące retinol, ból brzucha, ból głowy, ból kostno-stawowy, choroba wątroby, hiperkalcemia, hiperwitaminoza A, jadłowstręt, łysienie, metabolit witaminy A, niedokrwistość, obrzęk tkanki podskórnej, osłabienie mięśniowe, poliuria, przedawkowanie witaminy A, retynol palmitynian, suchość skóry, witamina A, wymioty, zaburzenie równowagi, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie wchłaniania, zajady
