Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Clexane

Enoksaparyna sodowa została poddana kompleksowym badaniom przedklinicznym w celu oceny jej profilu bezpieczeństwa przed wprowadzeniem do stosowania klinicznego. Badania te obejmowały analizę toksyczności ostrej i przewlekłej, potencjału mutagennego oraz wpływu na rozrodczość i rozwój płodów.¹

Badania toksyczności podostrej i przewlekłej

W ramach oceny toksyczności przeprowadzono dwa główne typy badań na modelach zwierzęcych:²

• Badania podostre (13-tygodniowe) – przeprowadzone na szczurach i psach, którym podawano enoksaparynę sodową podskórnie w dawce 15 mg/kg/dobę. W tych badaniach nie zaobserwowano żadnych działań niepożądanych, poza spodziewanym działaniem przeciwzakrzepowym leku.³
• Badania przewlekłe (26-tygodniowe) – przeprowadzone na szczurach i małpach, z zastosowaniem dawki 10 mg/kg/dobę podawanej zarówno drogą podskórną, jak i dożylną. Również w tych badaniach nie wykazano żadnych niepożądanych efektów wykraczających poza działanie przeciwzakrzepowe.⁴

Ocena potencjału mutagennego

Przeprowadzono kompleksową ocenę potencjału mutagennego enoksaparyny sodowej przy użyciu kilku uznanych testów zarówno in vitro, jak i in vivo. Wszystkie przeprowadzone badania dały wyniki negatywne, wskazując na brak aktywności mutagennej badanej substancji:⁵

• Testy in vitro:
  • Test Amesa (test rewersji mutacji w komórkach bakteryjnych) – wynik negatywny
  • Test postępującej mutacji na komórkach chłoniaka u myszy – wynik negatywny
  • Test aberracji chromosomalnej w limfocytach ludzkich – nie wykazano aktywności klastogennej
• Testy in vivo:
  • Test aberracji chromosomalnej w komórkach szpiku kostnego szczura – nie stwierdzono aktywności klastogennej

Badania teratogenności i wpływu na rozrodczość

Potencjalne działanie teratogenne oraz wpływ na rozwój płodu oceniano w badaniach na ciężarnych samicach szczura i królika. Zwierzętom podawano enoksaparynę sodową podskórnie w dawkach do 30 mg/kg/dobę. W żadnym z tych badań nie zaobserwowano:⁶

• Działania teratogennego
• Toksycznego wpływu na płód

Dodatkowo przeprowadzono ocenę wpływu enoksaparyny sodowej na płodność i zdolności rozrodcze szczurów. Samcom i samicom podawano lek podskórnie w dawkach do 20 mg/kg/dobę. Badania te nie wykazały żadnego niekorzystnego wpływu na:⁷

• Płodność szczurów
• Zdolności rozrodcze samców i samic

Ogólna ocena bezpieczeństwa przedklinicznego

Kompleksowe badania przedkliniczne enoksaparyny sodowej wykazały jej dobry profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach znacznie przekraczających te stosowane klinicznie u ludzi. Nie zidentyfikowano żadnych istotnych zagrożeń toksykologicznych, mutagennych czy teratogennych. Jedynym obserwowanym działaniem było spodziewane działanie przeciwzakrzepowe, zgodne z farmakologicznym mechanizmem działania tej substancji.⁸