Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Clexane

Dane przedkliniczne dotyczące enoksaparyny sodowej dostępne są z szeregu badań przeprowadzonych na różnych gatunkach zwierząt, które pozwalają ocenić profil bezpieczeństwa substancji czynnej przed jej zastosowaniem u ludzi. Badania te objęły ocenę toksyczności po wielokrotnym podaniu, potencjału mutagennego oraz wpływu na reprodukcję i rozwój płodu.¹

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

Przeprowadzono badania toksyczności podprzewlekłej i przewlekłej na dwóch głównych modelach zwierzęcych:

• Szczury i psy – badania 13-tygodniowe z podaniem podskórnym dawki 15 mg/kg/dobę
• Szczury i małpy – badania 26-tygodniowe z podaniem podskórnym i dożylnym dawki 10 mg/kg/dobę

W obu modelach zwierzęcych nie stwierdzono żadnych działań niepożądanych poza oczekiwanym działaniem farmakologicznym enoksaparyny sodowej jako leku przeciwzakrzepowego. Wyniki te wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa badanej substancji przy długotrwałym stosowaniu.²

Potencjał mutagenny

Potencjał mutagenny enoksaparyny sodowej oceniano w wielu modelach eksperymentalnych zarówno in vitro jak i in vivo. W ramach tych badań przeprowadzono:

• Test Amesa – standardowy test do wykrywania mutacji genowych w bakteriach
• Test postępującej mutacji komórek chłoniaka u myszy – do oceny potencjalnych mutacji w komórkach ssaków
• Test aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich (in vitro) – do oceny uszkodzeń chromosomów
• Test aberracji chromosomalnej komórek szpiku kostnego szczura (in vivo)

We wszystkich przeprowadzonych testach nie zaobserwowano aktywności mutagennej enoksaparyny sodowej. Dodatkowo nie stwierdzono aktywności klastogennej (powodującej uszkodzenia chromosomów) w testach in vitro i in vivo, co świadczy o braku potencjału genotoksycznego badanej substancji.³

Toksyczność reprodukcyjna

Bezpieczeństwo stosowania enoksaparyny sodowej w okresie ciąży i jej wpływ na rozwój płodu oceniano w badaniach na ciężarnych samicach dwóch gatunków:

• Szczury – otrzymujące podskórnie enoksaparynę w dawkach do 30 mg/kg/dobę
• Króliki – otrzymujące podskórnie enoksaparynę w dawkach do 30 mg/kg/dobę

Wyniki tych badań nie dostarczyły żadnych dowodów na działanie teratogenne (powodujące wady wrodzone) ani na działanie toksyczne na płód, nawet przy stosowaniu wysokich dawek substancji czynnej. Wskazuje to na bezpieczeństwo stosowania enoksaparyny w okresie ciąży z punktu widzenia rozwoju płodu.⁴

Wpływ na płodność

Ocena wpływu enoksaparyny sodowej na płodność i zdolności rozrodcze przeprowadzona została na szczurach. Badane osobniki obejmowały:

• Samce szczura – otrzymujące podskórnie dawki do 20 mg/kg/dobę
• Samice szczura – otrzymujące podskórnie dawki do 20 mg/kg/dobę

W badaniach tych nie zaobserwowano niekorzystnego wpływu enoksaparyny sodowej na płodność ani zdolności rozrodcze zarówno u samców, jak i samic szczura. Świadczy to o braku niekorzystnego wpływu substancji na układ rozrodczy i procesy związane z rozmnażaniem.⁵