oporność na flukonazol

Oporność na flukonazol stanowi rosnący problem kliniczny, zwłaszcza w leczeniu zakażeń grzybiczych wywołanych przez gatunki z rodzaju Candida. Flukonazol, należący do grupy azoli, działa poprzez hamowanie 14-α-demetylazy lanosterolu, kluczowego enzymu w szlaku biosyntezy ergosterolu, niezbędnego składnika błony komórkowej grzybów.

Mechanizmy oporności na flukonazol obejmują: modyfikacje docelowego enzymu (mutacje w genie ERG11), nadekspresję genów kodujących pompy błonowe (np. CDR1, CDR2, MDR1) odpowiedzialne za aktywne usuwanie leku z komórki, zmianę szlaków metabolicznych prowadzących do syntezy ergosterolu oraz zmiany w przepuszczalności błony komórkowej grzyba.

Klinicznie istotna jest narastająca oporność gatunków C. glabrata oraz C. krusei (oporność wrodzona), a także pojawienie się szczepów C. auris, charakteryzujących się wielolekowością. Zjawisko to występuje częściej u pacjentów poddawanych długotrwałej profilaktyce przeciwgrzybiczej lub terapii flukonazolem, szczególnie u osób z obniżoną odpornością.

Diagnostyka oporności opiera się na określeniu minimalnego stężenia hamującego (MIC) metodami mikrodyluacji w bulionie lub przy użyciu testów komercyjnych. Przy stwierdzeniu oporności na flukonazol zaleca się wdrożenie terapii alternatywnej, obejmującej echinokandyny (kaspofungina, mikafungina, anidulafungina), amfoterycynę B lub nowsze azole (worykonazol, pozakonazol, izawukonazol).

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl