triazole
Triazole stanowi grupę związków heterocyklicznych, które charakteryzują się pięcioczłonowym pierścieniem zawierającym trzy atomy azotu. W medycynie triazole są szeroko wykorzystywane jako podstawy strukturalne leków przeciwgrzybiczych, ponieważ hamują biosyntezę ergosterolu, kluczowego składnika błony komórkowej grzybów.
Najważniejszymi przedstawicielami triazoli stosowanymi klinicznie są flukonazol, itrakonazol, worykonazol oraz posakonazol. Mechanizm ich działania polega na inhibicji enzymu 14-α-demetylazy lanosterolu, co prowadzi do zaburzenia integralności błony komórkowej patogenu i w konsekwencji do jego śmierci. Triazole wykazują działanie wobec szerokiego spektrum grzybów, w tym Candida spp., Aspergillus spp. i niektórych grzybów dimorficznych.
W praktyce klinicznej triazole stosuje się w leczeniu kandydozy, aspergilozy, kryptokokozy oraz innych zakażeń grzybiczych. Nowsze generacje triazoli, jak worykonazol czy posakonazol, charakteryzują się lepszym profilem farmakokinetycznym i rozszerzonym spektrum działania w porównaniu do flukonazolu. Istotnym aspektem farmakologii triazoli są interakcje lekowe, ponieważ związki te są metabolizowane przez cytochrom P450 i mogą wpływać na metabolizm innych leków.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Voriconazole Fresenius Kabi 200 mg
Voriconazole Fresenius Kabi to triazolowy lek przeciwgrzybiczy o szerokim spektrum działania, dostępny w postaci proszku do sporządzania roztworu do infuzji, zawierającego 200 mg worykonazolu na fiolkę. Po rozpuszczeniu stężenie wynosi 10 mg/ml, a roztwór wymaga dalszego rozcieńczenia przed podaniem dożylnym. Lek jest wskazany u dorosłych i dzieci powyżej 2 lat, głównie w leczeniu inwazyjnej aspergilozy, kandydemii bez neutropenii, ciężkich zakażeń Candida opornych na flukonazol (w tym Candida krusei), a także zakażeń wywołanych przez Scedosporium spp. i Fusarium spp. Ponadto, stosowany jest profilaktycznie u pacjentów po allogenicznym przeszczepieniu macierzystych komórek krwiotwórczych (HSCT) z wysokim ryzykiem inwazyjnych zakażeń grzybiczych. Każda fiolka zawiera do 69 mg sodu (w postaci sodu wodorotlenku) oraz 2660 mg cyklodekstryny, co należy uwzględnić u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub na diecie niskosodowej.
allogeniczne przeszczepienie macierzystych komórek krwiotwórczych, Aspergillus, Candida, Candida krusei, cyklodekstryna, diagnostyka mykologiczna, flukonazol, Fusarium, inwazyjna aspergiloza, inwazyjne zakażenie Candida, kandydemia, lek przeciwgrzybiczny, liofilizacja, macierzyste komórki krwiotwórcze, neutrofil, neutropenia, oporność na flukonazol, roztwór do infuzji, triazole, worykonazol, zakażenie grzybicze - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Voriconazole Fosun Pharma 200 mg
Voriconazole Fosun Pharma, 200 mg w postaci proszku do sporządzania roztworu do infuzji, jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, wskazanym do leczenia ciężkich, zagrażających życiu infekcji grzybiczych u dorosłych oraz dzieci od 2 roku życia. Główne wskazania obejmują inwazyjną aspergilozę, kandydemię u pacjentów bez neutropenii, ciężkie zakażenia inwazyjne wywołane przez Candida spp. oporne na flukonazol (w tym Candida krusei), a także zakażenia wywołane przez Scedosporium spp. i Fusarium spp. Ponadto lek jest stosowany profilaktycznie u biorców allogenicznego przeszczepu krwiotwórczych komórek macierzystych wysokiego ryzyka (HSCT). Preparat podaje się dożylnie po rozpuszczeniu proszku, gdzie każdy ml roztworu zawiera 10 mg worykonazolu, a fiolka zawiera 217,6 mg sodu oraz 3,2 g betadeksu sulfobutylowego eteru sodowego, co należy uwzględnić u pacjentów z ograniczeniami dietetycznymi lub chorobami nerek.
betadeks sulfobutylowy eter sodowy, Candida, Candida krusei, dieta niskosodowa, Fusarium, HSCT, immunosupresja, inwazyjna aspergiloza, inwazyjne zakażenie grzybicze, kandydemia, lek przeciwgrzybiczny, neutropenia, oporność na flukonazol, patogen grzybiczny, przeszczep krwiotwórczych komórek macierzystych, roztwór do infuzji, Scedosporium, triazole, worykonazol, zakażenie oporne na flukonazol - Leksykon leków
Skład i postać leku – Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml
Fluconazole Polfarmex to syrop zawierający 50 mg flukonazolu w 10 ml roztworu, przeznaczony do podawania doustnego, szczególnie u pacjentów z trudnościami w połykaniu tabletek. Flukonazol, będący substancją czynną, jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym hamującym syntezę ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. Syrop zawiera także substancje pomocnicze: sacharozę (4 g/10 ml), sorbitol ciekły (3,5 g/10 ml), glicerol (0,68 g/10 ml), glikol propylenowy (164,8 mg/10 ml), benzoesan sodu (20 mg/10 ml) oraz aromat truskawkowy z cytralem. Należy zwrócić uwagę na potencjalne działania niepożądane tych składników, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą, nietolerancją fruktozy, noworodków (żółtaczka) oraz osób z alergiami kontaktowymi.
alergia kontaktowa, błona komórkowa grzyba, cukrzyca, dysfagia, ergosterol, farmakoterapia, flukonazol, lek przeciwgrzybiczny, nietolerancja fruktozy, niezgodność farmaceutyczna, noworodek, personel medyczny, postać farmaceutyczna, środek przeczyszczający, substancja czynna, triazole, układ pokarmowy, zatrucie alkoholowe, żółtaczka - Leksykon leków
Skład i postać leku – Flukonazol Actavis 100 mg
Flukonazol Actavis to lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg oraz 200 mg. Substancją czynną jest flukonazol, a kapsułki zawierają również substancje pomocnicze takie jak laktoza jednowodna (od 41 mg w dawce 50 mg do 164 mg w dawce 200 mg), skrobia żelowana kukurydziana, krzemionka koloidalna bezwodna oraz magnezu stearynian. Kapsułki mają żelatynową otoczkę, której skład różni się w zależności od dawki, zwłaszcza w zakresie barwników (np. indygotyna E 132, tytanu dwutlenek E 171, żelaza tlenki E 172). Wielkość i kolorystyka kapsułek są zróżnicowane, co ułatwia identyfikację dawki (np. kapsułka 50 mg ma rozmiar 3, z bladoniebieskim wieczkiem i białym korpusem).
blister PVC/PVDC/Aluminium, dwutlenek tytanu, flukonazol, indygotyna, kapsułka twarda, kapsułka żelatynowa, krzemionka koloidalna, laktoza jednowodna, lek przeciwgrzybiczy, niezgodność farmaceutyczna, skrobia żelowana, stearynian magnezu, substancja czynna, tlenek żelaza czarny, tlenek żelaza żółty, triazole - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml
Flukonazol, jako lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. U pacjentek w wieku rozrodczym zaleca się informowanie o ryzyku teratogennym oraz stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas terapii i przez co najmniej tydzień po zakończeniu leczenia, co odpowiada 5–6 okresom półtrwania leku. W pierwszym trymestrze ciąży flukonazol powinien być stosowany wyłącznie w sytuacjach bezwzględnej konieczności, ze względu na zwiększone ryzyko samoistnego poronienia oraz potencjalne ryzyko wad rozwojowych, zwłaszcza układu mięśniowo-szkieletowego (około 1 dodatkowy przypadek na 1000 kobiet przy dawkach ≤450 mg i 4 na 1000 przy dawkach >450 mg) oraz sercowo-naczyniowego (ryzyko względne 1,8–2,0). Długotrwałe stosowanie dużych dawek (400–800 mg/dobę) wiązało się z opisami wad wrodzonych, takich jak brachycefalia, dysplazja uszu, duże ciemiączko przednie, wygięcie kości udowej czy zrost ramienno-promieniowy, choć związek przyczynowy pozostaje niepewny.
azole przeciwgrzybicze, badanie kohortowe, badanie obserwacyjne, brachycefalia, ciemiączko przednie, deformacja kości udowej, dysplazja uszu, flukonazol, kokcydioidomykoza, poronienie, ryzyko względne, terapia flukonazolem, triazole, układ sercowo-naczyniowy, wady serca, wady układu mięśniowo-szkieletowego, zakażenia zagrażające życiu, zrost ramienno-promieniowy - Leksykon substancji czynnych
Pozakonazol – Działania niepożądane
Pozakonazol, triazolowy lek przeciwgrzybiczy, stosowany jest w terapii i profilaktyce inwazyjnych zakażeń grzybiczych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują nudności (≥1/10), wymioty, biegunkę, gorączkę oraz podwyższone stężenie bilirubiny. Stężenia osoczowe pozakonazolu są wyższe po podaniu w formie tabletek niż zawiesiny doustnej, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych. Wśród poważnych powikłań wymienia się uszkodzenia wątroby (w tym ciężkie przypadki zakończone zgonem), zaburzenia rytmu serca (w tym zespół długiego odstępu QT i torsade de pointes), a także zespół Stevensa-Johnsona i reakcje nadwrażliwości skórnej. Monitorowanie parametrów wątrobowych (AlAT, AspAT, GGT, fosfataza zasadowa, bilirubina) oraz EKG jest kluczowe, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka hepatotoksyczności i arytmii.
cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, choroba refluksowa przełyku, eozynofilia, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inwazyjne zakażenie grzybicze, koagulopatia, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, leukopenia, limfadenopatia, małopłytkowość, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, nerkowa kwasica cewkowa, neuropatia, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nadnerczy, niewydolność wątroby, nudności, ostra białaczka szpikowa, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, pozakonazol, pseudoaldosteronizm, śródmiąższowe zapalenie nerek, śródmiąższowe zapalenie płuc, torsade de pointes, triazole, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wysypka pęcherzykowa, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zator płucny, zawiesina doustna, zespół długiego odstępu QT, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół mielodysplastyczny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Voriconazole hameln 200 mg
Worykonazol (Voriconazole hameln, 200 mg) jest triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, stosowanym zarówno w terapii, jak i profilaktyce inwazyjnych zakażeń grzybiczych u dorosłych oraz dzieci powyżej 2 lat. Wskazania obejmują leczenie inwazyjnej aspergilozy, kandydemii u pacjentów bez neutropenii, ciężkich zakażeń inwazyjnych Candida, w tym szczepów opornych na flukonazol (np. Candida krusei), oraz zakażeń wywołanych przez Scedosporium spp. i Fusarium spp. Ponadto, worykonazol jest stosowany profilaktycznie u pacjentów wysokiego ryzyka po allogenicznym przeszczepieniu komórek macierzystych krwiotwórczych (HSCT). Preparat dostępny jest w formie proszku do sporządzania roztworu do infuzji, zawierającego 200 mg substancji czynnej w fiolce, po rekonstytucji do 20 mL (stężenie 10 mg/mL, pH 5,0-7,0, osmolalność 530 mOsmol/kg ± 10%), z dodatkiem 88,74 mg sodu i 2400 mg hydroksypropylobetadeksu na fiolkę. Przed podaniem dożylnym wymaga dalszego rozcieńczenia w wodzie do wstrzykiwań lub roztworze chlorku sodu 0,9%.
allogeniczne przeszczepienie macierzystych komórek krwiotwórczych, Aspergillus, badanie histopatologiczne, badanie mikrobiologiczne, Candida, Candida krusei, Fusarium, HSCT, hydroksypropylobetadeks, inwazyjna aspergiloza, kandydemia, lek przeciwgrzybiczny, lekowrażliwość, neutropenia, parametry laboratoryjne, profilaktyka przeciwgrzybicza, rekonstytucja leku, roztwór do infuzji, Scedosporium, stężenie leku we krwi, triazole, wstrząs septyczny, zakażenie grzybicze, zakażenie oporne na flukonazol, zakażenie oportunistyczne