dehydroaripiprazol
Dehydroaripiprazol to główny aktywny metabolit aripiprazolu, leku przeciwpsychotycznego drugiej generacji stosowanego w leczeniu schizofrenii, choroby afektywnej dwubiegunowej oraz jako terapia wspomagająca w depresji. Powstaje w wyniku reakcji dehydrogenacji aripiprazolu przy udziale cytochromu P450 (głównie CYP3A4 i CYP2D6).
Pod względem farmakologicznym dehydroaripiprazol wykazuje profil działania podobny do związku macierzystego, funkcjonując jako częściowy agonista receptorów dopaminowych D2 i serotoninowych 5-HT1A oraz antagonista receptorów 5-HT2A. Metabolit ten cechuje się dłuższym okresem półtrwania (około 94 godzin) w porównaniu do aripiprazolu (około 75 godzin), co przyczynia się do przedłużonego działania terapeutycznego.
Stężenie dehydroaripiprazolu we krwi stanowi około 40% stężenia aripiprazolu, a jego aktywność farmakologiczna jest porównywalna z lekiem macierzystym. U osób z genetycznie uwarunkowanym wolnym metabolizmem w zakresie CYP2D6, proporcje między aripiprazolem a jego metabolitem mogą być zmienione, co może wpływać na efektywność terapii i profil działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Arypiprazol charakteryzuje się wysoką dostępnością biologiczną (87%) po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym w ciągu 3-5 godzin. Lek wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji 4,9 L/kg) oraz silne wiązanie z białkami osocza (>99%), głównie albuminami. Metabolizm arypiprazolu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem enzymów CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu, który stanowi około 40% AUC leku macierzystego. Okres półtrwania arypiprazolu jest zależny od fenotypu CYP2D6 i wynosi od 75 do 146 godzin, co ma istotne znaczenie dla dawkowania i monitorowania terapii. Eliminacja leku odbywa się głównie drogą wątrobowo-żółciową, z wydalaniem 27% radioaktywnego znacznika z moczem i 60% z kałem, przy minimalnym wydalaniu niezmienionego leku z moczem (<1%).
aripiprazol, badanie toksykologiczne, cytochrom P450, dehydroaripiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, dystrybucja pozanaczyniowa, działanie teratogenne, efekt pierwszego przejścia, fenotyp szybkiego metabolizmu, hydroksylacja, inhibitor CYP2D6, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, kamica żółciowa, klirens wątrobowy, metabolizm wątrobowy, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, polimorfizm genetyczny enzymu, powinowactwo do białek osocza, wiązanie z białkami osocza -
Leksykon leków
Aripiprazol w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej wykazuje biorównoważność z tabletkami konwencjonalnymi pod względem szybkości i zakresu wchłaniania, co umożliwia elastyczność w doborze formy podania. Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w czasie 3-5 godzin, a jego bezwzględna biodostępność wynosi 87%. Metabolizm przedwątrobowy jest minimalny, a lek wiąże się w ponad 99% z białkami osocza, głównie albuminami. Arypiprazol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP2D6, a aktywny metabolit dehydroarypiprazol stanowi około 40% całkowitego AUC, co ma istotne znaczenie dla efektu farmakologicznego. Okres półtrwania zależy od fenotypu metabolizmu CYP2D6 i wynosi około 75 godzin u szybkich metabolizerów oraz 146 godzin u wolnych metabolizerów, co wymaga uwzględnienia przy dostosowywaniu dawkowania.
aripiprazol, biodostępność, biorównoważność, CYP2D6, CYP3A4, dealkilacja, dehydroaripiprazol, dehydrogenacja, dostępność biologiczna, hydroksylacja, klasyfikacja Childa-Pugha, klirens, marskość wątroby, metabolizm przedukładowy, metabolizm wątrobowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, schizofrenia, wiązanie z białkami
