rezerwa czynnościowa serca
Rezerwa czynnościowa serca to zdolność mięśnia sercowego do zwiększenia swojej pracy w odpowiedzi na zwiększone zapotrzebowanie metaboliczne organizmu. Jest to kluczowy parametr określający wydolność układu krążenia i możliwość adaptacji serca do wysiłku fizycznego.
W warunkach fizjologicznych rezerwa czynnościowa serca umożliwia zwiększenie objętości minutowej serca nawet 4-5 krotnie w porównaniu do wartości spoczynkowej. Osiągane jest to poprzez zwiększenie częstości akcji serca oraz objętości wyrzutowej. Zmniejszona rezerwa czynnościowa jest charakterystyczna dla niewydolności serca i innych chorób układu sercowo-naczyniowego.
Ocena rezerwy czynnościowej serca ma istotne znaczenie diagnostyczne i prognostyczne. Może być oceniana za pomocą różnych metod, w tym próby wysiłkowej, echokardiografii obciążeniowej czy badań z użyciem dobutaminy. Parametr ten pozwala na obiektywną ocenę stopnia zaawansowania niewydolności serca oraz monitorowanie efektów leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Propranolol WZF
Propranolol WZF, dostępny w dawkach 10 mg i 40 mg w formie tabletek, wymaga szczególnej ostrożności przed rozpoczęciem terapii, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością serca – jest dopuszczony jedynie u osób z kontrolowaną niewydolnością, natomiast przeciwwskazany przy jej niekontrolowanym przebiegu. Należy unikać jednoczesnego stosowania propranololu z antagonistami kanału wapniowego o działaniu inotropowo ujemnym (werapamil, diltiazem), ze względu na ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego, bradykardii i niewydolności serca, szczególnie przy dożylnym podaniu obu leków. Propranolol może nasilać zaburzenia krążenia obwodowego oraz wpływać na przewodzenie sercowe, co wymaga ostrożności u pacjentów z blokiem serca I stopnia. Ponadto lek może maskować objawy hipoglikemii, zwłaszcza tachykardię, a w rzadkich przypadkach wywoływać ciężką hipoglikemię z drgawkami i śpiączką, co jest istotne u noworodków, dzieci, osób w podeszłym wieku oraz pacjentów z chorobami wątroby lub dializowanych.
alfa-adrenolityk, antagonista kanału wapniowego, blok serca pierwszego stopnia, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, ciężka hipoglikemia, czynność serca, encefalopatia wątrobowa, guz chromochłonny, hipoglikemia, laktoza jednowodna, marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, nagłe odstawienie leku, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, okres półtrwania leku, reakcja alergiczna, rezerwa czynnościowa serca, tachykardia, tyreotoksykoza, zabieg chirurgiczny, zaburzenie krążenia obwodowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lacydyna
Lacydypina, antagonista wapnia z grupy dihydropirydyn, stosowana w dawce 6 mg w tabletkach powlekanych, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności węzła zatokowo-przedsionkowego i przedsionkowo-komorowego, mimo braku bezpośredniego wpływu na automatyzm i przewodzenie w tych węzłach. Zaleca się monitorowanie pacjentów z wydłużonym odstępem QT, zwłaszcza gdy stosują leki mogące nasilać to zjawisko, takie jak antyarytmiki klasy I i III, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre leki przeciwpsychotyczne, erytromycyna oraz terfenadyna. U pacjentów z ograniczoną rezerwą czynnościową serca konieczna jest ścisła kontrola kliniczna podczas inicjacji terapii i zmiany dawkowania. Lacydypina nie jest rekomendowana do prewencji wtórnej zawału mięśnia sercowego ani do leczenia nadciśnienia tętniczego złośliwego ze względu na brak dowodów skuteczności i bezpieczeństwa w tych wskazaniach.
antagonista wapnia, butyrofenon, erytromycyna, lacydypina, laktoza jednowodna, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, nadciśnienie tętnicze, nadciśnienie tętnicze złośliwe, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, pochodna fenotiazyny, prewencja wtórna zawału, rezerwa czynnościowa serca, terfenadyna, tolerancja glukozy, węzeł przedsionkowo-komorowy, węzeł zatokowo-przedsionkowy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy