reakcja alergiczna opóźniona
Reakcja alergiczna opóźniona (typ IV) to rodzaj nadwrażliwości komórkowej, w której objawy pojawiają się nie natychmiast po kontakcie z alergenem, lecz po upływie 24-72 godzin. Jest ona mediowana przez limfocyty T, a nie przez przeciwciała IgE jak w przypadku reakcji natychmiastowej.
W patogenezie reakcji opóźnionej kluczową rolę odgrywają limfocyty T pomocnicze (Th1) oraz cytotoksyczne (Tc), które po rozpoznaniu antygenu uwalniają cytokiny prozapalne, aktywując makrofagi i inne komórki układu immunologicznego. Ten typ odpowiedzi immunologicznej występuje m.in. w alergicznym kontaktowym zapaleniu skóry, w reakcjach na niektóre leki czy w próbie tuberkulinowej.
Diagnostyka reakcji alergicznej opóźnionej opiera się głównie na testach płatkowych (patch tests) oraz testach transformacji limfocytów. Leczenie obejmuje przede wszystkim unikanie kontaktu z alergenem oraz stosowanie miejscowych lub ogólnych leków przeciwzapalnych, w tym glikokortykosteroidów, które hamują aktywację limfocytów T.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Syntarpen 2 g
Preparat Syntarpen zawiera 2 g kloksacyliny sodowej w fiolce oraz 50,5 mg sodu na gram produktu i jest stosowany w formie roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje szeroki zakres działań niepożądanych, które mogą dotyczyć układu krwiotwórczego (np. eozynofilia, leukopenia, neutropenia, małopłytkowość, agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna), układu immunologicznego (reakcje alergiczne natychmiastowe i opóźnione, w tym obrzęk naczynioruchowy, skurcz krtani, zapaść naczyniowa, choroba posurowicza), układu nerwowego (neurotoksyczność manifestująca się pobudzeniem, sennością, dezorientacją, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek), przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty, rzekomobłoniaste zapalenie jelit), wątroby (podwyższone aminotransferazy, żółtaczka cholestatyczna), skóry (wysypki, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka) oraz nerek (bezmocz, śródmiąższowe zapalenie nerek). Częstość występowania większości działań niepożądanych jest bardzo rzadka, z wyjątkiem biegunki, która występuje często. Monitorowanie parametrów hematologicznych, wątrobowych i nerkowych jest wskazane, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka lub przy długotrwałej terapii.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, aminotransferazy, antybiotyk beta-laktamowy, astma, bezmocz, białkomocz, biegunka, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, czarny język włochaty, eozynofilia, katar sienny, kloksacylina sodowa, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, nadwrażliwość, neurotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pęcherzowe złuszczające zapalenie skóry, płytki krwi, pokrzywka, reakcja alergiczna natychmiastowa, reakcja alergiczna opóźniona, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, skurcz krtani, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szpik kostny, toksyczna nekroliza naskórka, układ chłonny, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie wątroby, zapaść naczyniowa, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
Gadobutrol – Działania niepożądane
Gadobutrol, zawarty m.in. w preparacie Gadovist 1,0 (1,0 mmol/ml), jest środkiem kontrastowym stosowanym w diagnostyce rezonansu magnetycznego. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych od 6300 pacjentów oraz monitoringu po wprowadzeniu do obrotu. Najczęstsze działania niepożądane (≥0,5%) to ból głowy, nudności i zawroty głowy, zwykle o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. Do najcięższych powikłań należą zatrzymanie akcji serca oraz ciężkie reakcje rzekomoanafilaktyczne, takie jak wstrząs anafilaktyczny, zatrzymanie oddechu i obrzęk krtani, które stanowią zagrożenie życia. Osoby z alergią w wywiadzie są bardziej narażone na reakcje nadwrażliwości. Rzadko obserwuje się opóźnione reakcje alergiczne oraz pojedyncze przypadki nerkopochodnego zwłóknienia układowego (NSF), szczególnie u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest porównywalny z dorosłymi, potwierdzony badaniami klinicznymi i monitoringiem po wprowadzeniu do obrotu.
ból głowy, drgawki, duszność, gadobutrol, gadolin, kołatanie serca, kreatynina w surowicy, nerkopochodne zwłóknienie układowe, niedociśnienie, niewydolność nerek, nudności, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, obrzęk twarzy, omamy węchowe, parestezje, pokrzywka, reakcja alergiczna opóźniona, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rezonans magnetyczny, rumień, skurcz oskrzeli, środek kontrastowy, świąd, tachykardia, utrata świadomości, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs rzekomoanafilaktyczny, wymioty, wynaczynienie, wysypka, zapalenie spojówek, zapaść naczyniowa, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie oddechu, zawroty głowy