GABHS
GABHS (Group A Beta-Hemolytic Streptococcus), znany również jako Streptococcus pyogenes, to Gram-dodatni drobnoustrój odpowiedzialny za szereg istotnych klinicznie infekcji. Bakteria ta stanowi główną przyczynę ostrego zapalenia gardła (anginy paciorkowcowej), a także może wywoływać zakażenia skóry, tkanek miękkich oraz prowadzić do poważnych powikłań.
Diagnostyka GABHS opiera się na szybkich testach antygenowych, posiewach wymazu z gardła oraz testach serologicznych wykrywających przeciwciała przeciwko streptolizynie O (ASO). Charakterystyczną cechą bakterii jest wytwarzanie beta-hemolizyn, enzymów powodujących całkowitą hemolizę krwinek czerwonych na podłożach z krwią.
Infekcje GABHS wymagają leczenia antybiotykami, najczęściej penicyliną, aby zapobiec powikłaniom takim jak gorączka reumatyczna czy ostre kłębuszkowe zapalenie nerek. Szczególne znaczenie ma pełna eradykacja drobnoustroju, dlatego ważne jest przestrzeganie zalecanego czasu terapii, nawet po ustąpieniu objawów klinicznych.
Powikłania po infekcjach GABHS mogą mieć charakter ropny (np. ropień okołomigdałkowy) lub nieropny (o podłożu immunologicznym, jak gorączka reumatyczna czy PSGN). Leczenie profilaktyczne antybiotykami jest zalecane u pacjentów z nawracającymi infekcjami lub podwyższonym ryzykiem powikłań.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Ból gardła – Patofizjologia i mechanizm
Ból gardła (pharyngitis) jest najczęściej wywoływany przez infekcje wirusowe (50-80% przypadków), w tym rinowirusy, wirusy grypy, adenowirusy, koronawirusy i parainfluenzy, które powodują uszkodzenie nabłonka gardła poprzez replikację wirusa, bezpośrednie naciekanie błony śluzowej oraz produkcję mediatorów zapalnych (np. bradykininy). W odpowiedzi zapalnej aktywowane są receptory bólu przez prostaglandyny i cytokiny (IL-1, IL-6, TNF-alfa), co prowadzi do charakterystycznych objawów: bólu, zaczerwienienia i obrzęku. Bakteryjne zapalenie gardła, stanowiące 5-36% przypadków, najczęściej wywołuje Streptococcus pyogenes (GABHS), który adhezuje do nabłonka gardła (białko M, F), unika fagocytozy dzięki otoczce z kwasu hialuronowego oraz produkuje enzymy i toksyny (streptolizyna O, streptokinaza), indukując silną odpowiedź zapalną i ryzyko powikłań ropnych (ropień okołomigdałkowy) i nieropnych (gorączka reumatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek). Okres inkubacji wynosi 24-72 godziny dla wirusów i 2-5 dni dla paciorkowców, a antybiotykoterapia skraca zakaźność do 24 godzin i zmniejsza ryzyko powikłań.
adenowirus, alergiczny nieżyt nosa, białko F, białko M, ból gardła, cytokina, fagocytoza, GABHS, GERD, gorączka reumatyczna, hialuronidaza, infekcja wirusowa, interleukina-1, interleukina-6, kanał TRP, kłębuszkowe zapalenie nerek, kwas hialuronowy, kwas lipotejchojowy, mediator zapalny, nieżyt nosa, paciorkowiec beta-hemolizujący, posiew z gardła, RADT, rinowirus, ropień okołomigdałkowy, ropień zagardłowy, spływ zanosowy, TNF-alfa, toksyna pirogenna, wirusowe zapalenie gardła, zakażenie paciorkowcowe, zapalenie gardła, zapalenie neurogenne, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok - Leksykon chorób i schorzeń
Angina paciorkowcowa – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Angina paciorkowcowa, wywołana przez paciorkowca beta-hemolizującego grupy A (GABHS), jest chorobą samoograniczającą się, jednak odpowiednia antybiotykoterapia znacząco poprawia rokowanie. Objawy ustępują zwykle w ciągu 7-10 dni, a poprawa kliniczna następuje już po 1-2 dniach leczenia. Antybiotyki skracają czas trwania objawów o około 16 godzin, a liczba pacjentów, których należy leczyć (NNT), aby złagodzić objawy w ciągu 72 godzin, wynosi 4 przy dodatnim posiewie z gardła. Po rozpoczęciu terapii pacjent przestaje być zakaźny po około 24 godzinach, podczas gdy nieleczona angina może być zakaźna przez 2-3 tygodnie. Nosiciele przewlekli mają niskie ryzyko transmisji i zwykle nie wymagają leczenia.
adenoidektomia, angina paciorkowcowa, antybiotykoterapia, badanie fizykalne, ból gardła, GABHS, gorączka reumatyczna, infekcja paciorkowcowa, kłębuszkowe zapalenie nerek, limfadenopatia, migdałek gardłowy, migdałki, nosiciel przewlekły, paciorkowiec beta-hemolizujący grupy A, powikłanie ropne, ropień okołomigdałkowy, skala Centora, tonsillektomia, uszkodzenie serca, wirusowe zapalenie gardła, zakażenie paciorkowcowe, zakaźność, zapalenie gardła, zapalenie nerek, zastawka sercowa