układowy opór naczyniowy

Układowy opór naczyniowy (SVR, Systemic Vascular Resistance) to parametr hemodynamiczny określający całkowity opór, jaki musi pokonać krew przepływająca przez krążenie systemowe. Jest to kluczowy wskaźnik określający obciążenie następcze (afterload) dla lewej komory serca.

W warunkach fizjologicznych SVR wynosi 800-1200 dyn·s·cm⁻⁵ i jest regulowany przez napięcie mięśniówki gładkiej naczyń, głównie tętniczek (arteriol). Na jego wartość wpływają: układ współczulny, hormony (angiotensyna II, wazopresyna, endotelina), lokalne mediatory naczyniowe (tlenek azotu, prostacykliny) oraz mechanizmy autoregulacji naczyniowej.

Wzrost SVR obserwuje się w nadciśnieniu tętniczym, wstrząsie kardiogennym, niewydolności serca z zachowaną frakcją wyrzutową oraz po podaniu leków wazopresyjnych. Obniżenie SVR występuje we wstrząsie septycznym, anafilaktycznym, w marskości wątroby oraz po zastosowaniu leków wazodylatacyjnych.

Monitorowanie SVR ma istotne znaczenie kliniczne w intensywnej terapii, kardiologii i anestezjologii, ponieważ pozwala na optymalizację leczenia u pacjentów niestabilnych hemodynamicznie. Wartość SVR można obliczyć na podstawie wzoru: SVR = [(MAP-CVP)/CO] × 80, gdzie MAP to średnie ciśnienie tętnicze, CVP to ośrodkowe ciśnienie żylne, a CO to rzut serca.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl