moczany

Moczany (uraty) to sole kwasu moczowego, będące produktem końcowym metabolizmu puryn w organizmie człowieka. W warunkach fizjologicznych kwas moczowy występuje głównie w postaci rozpuszczalnych moczanów sodu, jednak przy podwyższonym stężeniu we krwi (hiperurykemia) mogą one krystalizować i odkładać się w tkankach.

Nadmierne stężenie moczanów we krwi (powyżej 6,8 mg/dl) może prowadzić do rozwoju dny moczanowej – zapalnej choroby stawów charakteryzującej się ostrymi, nawracającymi atakami bólu i obrzęku, najczęściej dotykającymi pierwszego stawu śródstopno-palcowego (podagra). Przewlekła hiperurykemia sprzyja również tworzeniu się guzków dnawych (tophi) oraz kamieni moczanowych w układzie moczowym.

Diagnostyka obejmuje oznaczenie stężenia kwasu moczowego w surowicy krwi oraz badanie mikroskopowe płynu stawowego, w którym można zaobserwować charakterystyczne kryształy moczanu sodu. W leczeniu hiperurykemii stosuje się inhibitory oksydazy ksantynowej (allopurynol, febuksostat), które zmniejszają produkcję kwasu moczowego, oraz leki urykozuryczne zwiększające jego wydalanie przez nerki.

Profilaktyka zaburzeń związanych z moczanami obejmuje modyfikację stylu życia, w tym redukcję masy ciała, ograniczenie spożycia alkoholu (szczególnie piwa) oraz pokarmów bogatych w puryny (podroby, owoce morza, czerwone mięso), a także odpowiednie nawodnienie organizmu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl