inhibitor biosyntezy androgenów
Inhibitor biosyntezy androgenów to substancja hamująca produkcję męskich hormonów płciowych (androgenów) w organizmie. Te leki ingerują w szlak enzymatyczny odpowiedzialny za powstawanie testosteronu i innych androgenów, blokując kluczowe enzymy, takie jak CYP17 (np. abirateron) czy aromataza (np. anastrozol).
W praktyce klinicznej inhibitory biosyntezy androgenów znajdują zastosowanie głównie w leczeniu hormonozależnego raka gruczołu krokowego oraz innych schorzeń zależnych od androgenów. Leki te stanowią istotną opcję terapeutyczną w przypadkach oporności na kastrację, gdy standardowa blokada receptorów androgenowych okazuje się nieskuteczna.
Nowoczesne inhibitory biosyntezy androgenów, takie jak abirateron, wykazują skuteczność w terapii zaawansowanego raka prostaty, wydłużając przeżycie całkowite pacjentów. Leczenie tymi preparatami wymaga jednak monitorowania funkcji wątroby oraz równowagi elektrolitowej ze względu na możliwe działania niepożądane, w tym hipokalemię i nadciśnienie.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone G.L. Pharma 500 mg
Abiraterone G.L. Pharma, zawierający abirateronu octan, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego dla biosyntezy androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do zahamowania produkcji prekursorów testosteronu (DHEA i androstendionu) oraz obniżenia stężenia testosteronu w osoczu do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami. W terapii skojarzonej z analogami LHRH lub po orchidektomii, abirateron powoduje kompleksową supresję androgenów, przewyższającą efekty samych analogów LHRH. W badaniach klinicznych fazy 3 u pacjentów z opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, 38% leczonych abirateronem osiągnęło co najmniej 50% redukcję PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo, co potwierdza skuteczność farmakodynamiczną leku.
17α-hydroksylaza, abirateronu octan, analog LHRH, androstendion, antagonista hormonu, biosynteza androgenów, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, orchidektomia, prednizon, pregnenolon, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, skala Gleasona, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, taksan, terapia hormonalna nowotworu, testosteron w osoczu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Diphereline SR 11,25 mg 11,25 mg
Tryptorelina, syntetyczny analog GnRH stosowany w preparacie Diphereline SR 11,25 mg, wykazuje mechanizm działania polegający na początkowej stymulacji, a następnie długotrwałym zahamowaniu wydzielania gonadotropin (LH i FSH), co prowadzi do kastracyjnego zahamowania funkcji gonad. W terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego podanie tryptoreliny (dawka 11,25 mg, podskórnie lub domięśniowo) skutkuje osiągnięciem poziomu testosteronu <50 ng/dl u 97,6% pacjentów w pierwszym miesiącu, a 96,6% utrzymuje ten poziom do 6. miesiąca. Poziom testosteronu obniża się średnio do 8,40 ± 5,98 ng/dl po 6 miesiącach terapii, a ponad 90% pacjentów osiąga poziom <20 ng/dl między 2. a 6. miesiącem. Równocześnie obserwuje się znaczącą redukcję PSA o 64,2% w 1. miesiącu i 96,0% w 6. miesiącu, z medianą PSA utrzymującą się w zakresie 0-4 ng/ml od 2. miesiąca terapii.
agonista GnRH, analog GnRH, deprywacja androgenu, dojrzewanie płciowe pochodzenia ośrodkowego, gonadoliberyna, gonady, hormony gonadotropowe, hormony steroidowe, inhibitor biosyntezy androgenów, LH i FSH, octan abirateronu, octan cyproteronu, poziom kastracyjny, poziom testosteronu, przedwczesne dojrzewanie płciowe, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak oporny na kastrację, stężenie LH, tryptorelina, wiek kostny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Abirateron Zentiva 500 mg
Abirateron Zentiva to lek w postaci tabletek powlekanych o dawce 500 mg octanu abirateronu, stosowany jako inhibitor biosyntezy androgenów w terapii raka gruczołu krokowego. Tabletki mają charakterystyczny fioletowy kolor, wymiary około 19×11 mm oraz oznakowanie „A7TN” i „500”. Substancją pomocniczą istotną klinicznie jest laktoza jednowodna (241 mg/tabletkę), co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy. Ponadto, każda tabletka zawiera 12 mg sodu, co jest ważne dla pacjentów z ograniczeniem spożycia sodu. Skład pomocniczy obejmuje m.in. celulozę mikrokrystaliczną, kroskarmelozę sodową, hypromelozę, surfaktanty i barwniki, które pełnią funkcje wypełniaczy, wiążących, rozsadzających i nadających odpowiednie właściwości fizyczne tabletce.
całkowity niedobór laktazy, celuloza mikrokrystaliczna, gospodarka hormonalna, inhibitor biosyntezy androgenów, kroskarmeloza sodowa, krzemionka koloidalna, laktoza jednowodna, magnezu stearynian, mechanizm działania abirateronu, nietolerancja galaktozy, niezgodność farmaceutyczna, octan abirateronu, rak gruczołu krokowego, sodu laurylosiarczan, tabletka powlekana, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Sandoz 1000 mg
Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, jest kluczowym lekiem w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego, zwłaszcza w postaciach hormonozależnych. Mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do zahamowania biosyntezy androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych. W efekcie dochodzi do obniżenia stężenia testosteronu w surowicy do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami, co jest istotne w kontekście leczenia pacjentów po orchidektomii lub stosujących analogi LHRH. Terapia abirateronem jest podawana w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę, co pozwala na kompleksową blokadę androgenową i minimalizację działań niepożądanych związanych ze wzrostem mineralokortykosteroidów.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateron, agonista LHRH, analog LHRH, androstendion, antagonista hormonów, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, blokada androgenowa, C17, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroidy, nowotwór hormonozależny, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, orchidektomia, prednizon, pregnenolon i progesteron, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, suma Gleasona, supresja androgenowa, terapia hormonalna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Diphereline SR 22,5 mg 22,5 mg
Diphereline SR 22,5 mg zawiera tryptorelinę w postaci embonianu, podawaną w dawce 22,5 mg (1 fiolka) co 6 miesięcy (24 tygodnie) w formie pojedynczego wstrzyknięcia domięśniowego. Lek stosowany jest głównie w terapii hormonozależnego raka gruczołu krokowego, zarówno w standardowym leczeniu, jak i w przypadku ograniczonego do narządu lub miejscowo zaawansowanego raka o wysokim ryzyku nawrotu, gdzie zaleca się 2-3 letnią deprywację androgenową w skojarzeniu z radioterapią. W przerzutowym, opornym na kastrację raku gruczołu krokowego, terapia agonistą GnRH powinna być kontynuowana podczas leczenia octanem abirateronu lub enzalutamidem. Nie ma konieczności modyfikacji dawki u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby. Lek jest rekonstytuowany w 2 ml rozpuszczalnika, co daje zawiesinę o stężeniu 11,25 mg/ml tryptoreliny, zapewniającą przedłużone uwalnianie przez 6 miesięcy.
agonista GnRH, deprywacja androgenowa, endokrynolog, enzalutamid, hormonozależny rak gruczołu krokowego, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, kastracja chirurgiczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przedwczesne dojrzewanie płciowe, radioterapia, tryptorelina, tryptorelina embonian, wiek kostny, wstrzyknięcie domięśniowe, zawiesina o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone G.L. Pharma 250 mg
Octan abirateronu jest szybko przekształcany in vivo do aktywnego metabolitu, abirateronu, który hamuje biosyntezę androgenów. Po podaniu doustnym na czczo, maksymalne stężenie (Cₘₐₓ) osiągane jest po około 2 godzinach. Obecność pokarmu znacząco zwiększa biodostępność leku, powodując do 10-krotnego wzrostu AUC oraz 17-krotnego wzrostu Cₘₐₓ, co jest zależne od zawartości tłuszczu w posiłku. Z tego względu zaleca się przyjmowanie leku na czczo, co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku. Abirateron wiąże się w 99,8% z białkami osocza, a jego objętość dystrybucji wynosi około 5630 l, wskazując na szeroką dystrybucję tkankową. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, a dominującymi metabolitami są siarczan abirateronu oraz siarczan N-tlenku abirateronu, każdy stanowiący około 43% całkowitej promieniotwórczości. Okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (88%) i w mniejszym stopniu z moczem (5%).
biodostępność leku, całkowita ekspozycja, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, krańcowe stadium choroby nerek, objętość dystrybucji, octan abirateronu, okres półtrwania abirateronu, parametr farmakokinetyczny, rak gruczołu krokowego, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, sulfuryzacja, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abirateron Aristo 250 mg
Abirateron Aristo, zawierający abirateronu octan, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17 (17α-hydroksylazy/C17,20-liazy), kluczowego w biosyntezie androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych prostaty. Mechanizm działania polega na hamowaniu przemian pregnenolonu i progesteronu do prekursorów testosteronu (DHEA i androstenodionu), co skutkuje znacznym obniżeniem stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższającym efekty analogów LHRH czy orchidektomii. Terapia abirateronem wymaga monitorowania ze względu na zwiększoną produkcję mineralokortykosteroidów. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem prostaty (mCRPC), stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę znacząco obniżyło poziomy PSA, z 38% pacjentów osiągających ≥50% redukcję PSA w porównaniu do 10% w grupie placebo.
analog LHRH, androstenodion, antygen specyficzny dla prostaty, badanie tomografii komputerowej, biosynteza androgenów, CYP17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, formularz bólu BPI-SF, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, nowotwór prostaty, octan abirateronu, orchidektomia, prednizolon, prednizon, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, rezonans magnetyczny, skala ECOG, skala Gleasona, spironolakton, terapia supresji androgenowej, tkanka nowotworowa gruczołu krokowego, tomografia komputerowa, zdarzenie związane z kośćcem - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tatica 500 mg
Abirateronu octan, aktywny składnik leku Tatica, jest szybko przekształcany in vivo do abirateronu, który hamuje biosyntezę androgenów. Po podaniu doustnym na czczo maksymalne stężenie w osoczu osiąga się po około 2 godzinach. Spożycie leku z posiłkiem znacząco zwiększa biodostępność – AUC wzrasta nawet 10-krotnie, a Cmax 17-krotnie, co jest zależne od zawartości tłuszczu w posiłku. Z tego względu zaleca się przyjmowanie leku co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku. Abirateron wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co umożliwia efektywną dystrybucję do tkanek docelowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami – siarczanem abirateronu i siarczanem N-tlenku abirateronu, które stanowią około 43% całkowitej promieniotwórczości. Okres półtrwania abirateronu wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie przez kał (88% dawki), z niewielkim udziałem wydalania z moczem (5%).
abirateronu octan, biodostępność, Child-Pugh C, dysfagia, dystrybucja substancji czynnej, farmakokinetyka, farmakokinetyka abirateronu, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, maksymalne stężenie w osoczu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, sulfuryzacja, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby, znakowany izotopowo abirateron - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone Exeltis 500 mg
Abirateron octan, po podaniu doustnym na czczo, osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w około 2 godziny, jednak jego ekspozycja ogólnoustrojowa (AUC) i Cmax ulegają znacznemu zwiększeniu (odpowiednio do 10- i 17-krotnie) przy jednoczesnym podaniu z posiłkiem, zwłaszcza bogatym w tłuszcze. Z tego względu zaleca się przyjmowanie leku co najmniej godzinę przed lub dwie godziny po jedzeniu, a tabletki należy połykać w całości, popijając wodą. Abirateron wykazuje bardzo wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 L), co wskazuje na intensywną dystrybucję do tkanek. Metabolizm leku zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, a okres półtrwania wynosi około 15 godzin. Po podaniu dawki 1000 mg, około 88% radioaktywnej dawki jest wydalane z kałem, a 5% z moczem.
abirateron, abirateronu octan, abirateronu siarczan, AUC, Cmax, ekspozycja ogólnoustrojowa, frakcja wolnego leku, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, hydroliza, inhibitor biosyntezy androgenów, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie w osoczu, sulfuryzacja, utlenianie, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Abiraterone Exeltis 500 mg
Octan abirateronu w dawce 500 mg (odpowiadającej 446 mg abirateronu) stosowany w preparacie Abiraterone Exeltis jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, u kobiet w ciąży lub potencjalnie ciężarnych ze względu na działanie teratogenne, u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh) oraz w terapii skojarzonej z Ra-223. Preparat zawiera 259 mg laktozy i do 12 mg sodu na tabletkę, co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją laktozy lub na diecie niskosodowej. W przypadku łagodnych i umiarkowanych zaburzeń wątroby (klasy A i B) konieczne jest monitorowanie i ewentualna modyfikacja dawkowania. Interakcje lekowe mogą stanowić względne przeciwwskazanie i powinny być dokładnie oceniane przed rozpoczęciem terapii.
Abiraterone Exeltis, bezwzględne przeciwwskazanie, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, dichlorek radu-223, działanie teratogenne, hepatotoksyczność, inhibitor biosyntezy androgenów, interakcje lekowe, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, octan abirateronu, prednizon, skala Child-Pugh, tabletka powlekana, względne przeciwwskazanie, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Glenmark 250 mg
Abirateronu octan (Abiraterone Glenmark) jest inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, stosowanym w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy/C17,20-liazy, co prowadzi do znaczącej redukcji stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, również w nadnerczach i tkance nowotworowej. W połączeniu z analogami LHRH lub orchidektomią, abirateron obniża poziom testosteronu do wartości nieoznaczalnych standardowymi testami. W badaniu klinicznym fazy 3 u pacjentów po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, 38% leczonych abirateronem osiągnęło co najmniej 50% spadek PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo, co potwierdza jego skuteczność w kontroli choroby.
20-liaza, abirateron octan, analog LHRH, biosynteza androgenów, deprywacja androgenów, docetaksel, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja NYHA, kryteria RECIST, mCRPC, mHSPC, niewydolność serca, orchidektomia, OS, progresja choroby, przerzuty trzewne, PSA, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, rezonans magnetyczny, rPFS, RTG kości, skala ECOG, skala Gleasona, SRE, supresja androgenowa, taksany, tomografia komputerowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone G.L. Pharma 500 mg
Abiraterone G.L. Pharma, po doustnym podaniu na czczo, osiąga maksymalne stężenie (Cmax) w osoczu po około 2 godzinach. Obecność pokarmu, zwłaszcza tłuszczów, znacząco zwiększa biodostępność leku, powodując wzrost AUC do 10-krotnego i Cmax do 17-krotnego w porównaniu do podania na czczo, co uzasadnia zalecenie przyjmowania leku co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku. Abirateron wykazuje bardzo wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą pozorną objętość dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na szeroką dystrybucję do tkanek obwodowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez hydrolizę, sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami w osoczu – siarczanem abirateronu i siarczanem N-tlenku abirateronu (po około 43% całkowitej radioaktywności każdy). Średni okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin. Eliminacja odbywa się głównie z kałem (88% dawki, w tym 55% niezmienionego abirateronu octanu i 22% abirateronu) oraz w niewielkim stopniu przez nerki (5% dawki).
biodostępność leku, Child-Pugh C, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, krańcowe stadium choroby nerek, łagodne zaburzenia czynności wątroby, maksymalne stężenie leku w osoczu, objętość dystrybucji, octan abirateronu, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, sulfuryzacja, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone Richter 500 mg
Abirateron, substancja czynna leku Abiraterone Richter, wykazuje szybkie przekształcenie in vivo z abirateronu octanu do aktywnego abirateronu, inhibitora biosyntezy androgenów. Po doustnym podaniu na czczo czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) wynosi około 2 godziny. Wchłanianie leku jest silnie zależne od obecności pokarmu, co skutkuje nawet 10-krotnym wzrostem AUC i 17-krotnym wzrostem Cmax przy podaniu z jedzeniem, zwłaszcza tłustym. Z tego względu zaleca się podawanie leku na pusty żołądek, co najmniej 2 godziny po posiłku i nie spożywanie jedzenia przez 1 godzinę po podaniu. Abirateron wiąże się w 99,8% z białkami osocza, a jego pozorna objętość dystrybucji wynosi około 5630 l, co wskazuje na szeroką dystrybucję tkankową. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami siarczanem abirateronu i siarczanem N-tlenku abirateronu, które stanowią po około 43% całkowitej promieniotwórczości. Okres półtrwania wynosi około 15 godzin, a wydalanie odbywa się głównie z kałem (88%), z niewielkim udziałem moczu (5%).
abirateron octan, AUC, Cmax, czas osiągnięcia maksymalnego stężenia, hemodializa, hepatotoksyczność, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, narażenie organizmu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, wolna frakcja leku, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abirateron Zentiva 500 mg
Abirateronu octan, aktywny składnik leku Abirateron Zentiva, po doustnym podaniu na czczo osiąga maksymalne stężenie (Tmax) w osoczu około 2 godzin. Substancja ta ulega szybkiej przemianie do abirateronu, który silnie wiąże się z białkami osocza (99,8%) i wykazuje dużą dystrybucję do tkanek (pozorna objętość dystrybucji około 5630 l). Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, prowadząc do powstania głównych metabolitów: siarczanu abirateronu i siarczanu N-tlenku abirateronu, które stanowią po około 43% całkowitej radioaktywności. Średni okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin. Eliminacja leku odbywa się głównie przez przewód pokarmowy (88% dawki w kale), a jedynie 5% przez nerki. Spożycie pokarmu, zwłaszcza bogatego w tłuszcze, znacząco zwiększa biodostępność abirateronu (AUC do 10-krotnie, Cmax do 17-krotnie), co powoduje dużą zmienność ekspozycji i wskazuje na konieczność przyjmowania leku na czczo, co najmniej 2 godziny po posiłku i 1 godzinę przed kolejnym.
abirateron octan, białka osocza, biodostępność leku, działanie przeciwnowotworowe, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, hydroliza, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Childa-Pugha, krańcowe stadium choroby nerek, maksymalne stężenie, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, stężenie w osoczu, sulfuryzacja - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone STADA 250 mg
Abiraterone STADA, zawierający octan abirateronu w dawkach 250 mg lub 500 mg, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykazującym podwójną aktywność 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Mechanizm działania polega na hamowaniu produkcji androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych gruczołu krokowego, co prowadzi do znaczącego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy. W terapii raka gruczołu krokowego abirateron stosowany jest w dawce 1000 mg/dobę w połączeniu z prednizonem (5 mg raz lub dwa razy na dobę, w zależności od badania klinicznego) oraz supresją androgenową. W badaniach klinicznych fazy 3 (3011, 302, 301) wykazano istotną skuteczność leku u pacjentów z przerzutowym rakiem gruczołu krokowego wrażliwym na hormony (mHSPC) oraz opornym na kastrację (mCRPC), potwierdzając poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, analog LHRH, antagonista hormonu, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, C17, chemioterapia taksanami, docetaksel, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, mCRPC, mHSPC, mineralokortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, octan abirateronu, orchidektomia, prednizolon, prednizon, progresja PSA, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, PSA, radioterapia, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala ECOG, spironolakton, suma Gleasona, supresja androgenowa, terapia hormonalna, terapia supresji androgenowej, tkanka nowotworowa, zdarzenie związane z kośćcem - Leksykon substancji czynnych
Tryptorelina – Właściwości farmakodynamiczne
Tryptorelina, syntetyczny analog GnRH o kodzie ATC L02AE04, wykazuje dwufazowy mechanizm działania na oś podwzgórze-przysadka-gonady. Początkowo stymuluje wydzielanie LH i FSH, co u mężczyzn powoduje przejściowy wzrost testosteronu, a u kobiet estrogenów. Długotrwałe podawanie prowadzi do desensytyzacji receptorów przysadkowych, zahamowania wydzielania gonadotropin oraz obniżenia steroidogenezy, skutkując spadkiem stężeń hormonów płciowych do poziomów kastracyjnych u mężczyzn i pomenopauzalnych u kobiet. W terapii raka gruczołu krokowego, tryptorelina (np. Diphereline SR 22,5 mg) umożliwia osiągnięcie poziomu testosteronu kastracyjnego u 97,5% pacjentów po 4 tygodniach i utrzymanie go u 93% do 12 miesiąca leczenia. Monitorowanie skuteczności odbywa się poprzez oznaczanie stężenia testosteronu i PSA. Długotrwała deprywacja androgenowa (3 lata) w skojarzeniu z radioterapią wykazuje lepsze wyniki niż terapia krótkotrwała (6 miesięcy), zmniejszając całkowitą śmiertelność (15,2% vs 19,0%) oraz śmiertelność związaną z rakiem prostaty (3,2% vs 4,78%).
antygen swoisty dla prostaty, D-tryptofan, deprywacja androgenowa, endometrioza, enzalutamid, estrogen, folikulogeneza, gonadoliberyna, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, medroksyprogesteron, mięśniak macicy, octan abirateronu, octan cyproteronu, oś podwzgórze-przysadka-gonady, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację, steroidogeneza, tryptorelina - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Eligard 45 mg 45 mg
Eligard 45 mg zawiera 45 mg octanu leuproreliny (odpowiadające 41,7 mg leuproreliny) i jest przeznaczony do podawania podskórnego co 6 miesięcy w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Lek w formie proszku i rozpuszczalnika po rekonstytucji tworzy stały rezerwuar zapewniający ciągłe uwalnianie substancji czynnej przez 180 dni. Terapia powinna być prowadzona pod nadzorem doświadczonego personelu medycznego, z regularnym monitorowaniem stanu klinicznego pacjenta, stężenia PSA oraz testosteronu w surowicy, aby ocenić skuteczność leczenia i potwierdzić osiągnięcie wartości kastracyjnych testosteronu w ciągu 3-4 tygodni od rozpoczęcia terapii. W przypadku niedostatecznej odpowiedzi należy zweryfikować poziomy testosteronu oraz poprawność przygotowania i podania leku.
agonista GnRH, antygen gruczołu krokowego, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, kastracja chirurgiczna, leczenie adjuwantowe, leczenie neoadjuwantowe, leuprorelina, octan leuproreliny, przełom testosteronowy, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak oporny na kastrację, rak wysokiego ryzyka, rekonstytucja, remisja, roztwór do wstrzykiwań, testosteron, wartość kastracyjna, wstrzyknięcie dotętnicze, wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie podskórne, zaawansowany rak gruczołu krokowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abirateron Zentiva 500 mg
Abirateron Zentiva, zawierający abirateronu octan, jest inhibitorem enzymu CYP17, który pełni kluczową rolę w biosyntezie androgenów poprzez hamowanie aktywności 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Lek ten skutecznie obniża stężenie testosteronu i innych androgenów w surowicy do poziomów niewykrywalnych standardowymi testami, działając na wszystkie trzy główne źródła androgenów: jądra, nadnercza oraz tkankę nowotworową gruczołu krokowego. W terapii przerzutowego raka gruczołu krokowego (mHSPC i mCRPC) abirateron stosowany jest w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę, jako uzupełnienie standardowej terapii deprywacji androgenów (ADT), co pozwala na głębszą supresję hormonalną niż konwencjonalne metody, takie jak analogi LHRH czy orchidektomia.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateronu octan, agonista LHRH, analog LHRH, androstendion, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, hormon uwalniający hormon luteinizujący, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, nowotwór gruczołu krokowego, orchidektomia, prednizolon, prednizon, pregnenolon i progesteron, prekursor testosteronu, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, scyntygrafia kości, skala Gleasona, spironolakton, swoisty antygen sterczowy, terapia deprywacji androgenów - Leksykon substancji czynnych
Tryptorelina – Dawkowanie i sposób podawania
Tryptorelina, analog GnRH, jest dostępna w formach o natychmiastowym (0,1 mg) oraz przedłużonym uwalnianiu (3,75 mg, 11,25 mg, 22,5 mg), co umożliwia dostosowanie schematu dawkowania do wskazań klinicznych, masy ciała pacjenta oraz długości terapii. W leczeniu raka gruczołu krokowego stosuje się początkowo dawkę 0,1 mg podskórnie codziennie przez 7 dni, a następnie preparaty depot podawane domięśniowo co 1, 3 lub 6 miesięcy (odpowiednio 3,75 mg, 11,25 mg lub 22,5 mg). W terapii endometriozy i mięśniaków macicy Decapeptyl Depot lub Diphereline SR 3,75 mg podaje się co 4 tygodnie, rozpoczynając leczenie w pierwszych 5 dniach cyklu, z maksymalnym czasem terapii do 6 miesięcy ze względu na ryzyko obniżenia gęstości kości. W niepłodności u kobiet tryptorelina podawana jest od 2. dnia cyklu w dawce 0,1 mg podskórnie lub jednorazowo 3,75 mg domięśniowo, z rozpoczęciem stymulacji gonadotropinami po osiągnięciu stężenia estrogenów <50 pg/ml, zwykle około 15 dnia leczenia.
analog GnRH, cykl miesiączkowy, deprywacja androgenowa, endokrynolog dziecięcy, endometrioza, enzalutamid, forma depot, gęstość kości, gonadotropina, inhibitor biosyntezy androgenów, niepłodność, niewydolność nerek, pacjent w wieku podeszłym, pochodzenie ośrodkowe, podanie podskórne, preparat o natychmiastowym uwalnianiu, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak gruczołu krokowego, rak oporny na kastrację, terapia addycyjna, tryptorelina, wiek kostny, włókniakomięśniak macicy, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie donaczyniowe, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone STADA 250 mg
Octan abirateronu jest szybko przekształcany in vivo do aktywnego metabolitu abirateronu, który działa jako inhibitor biosyntezy androgenów. Po doustnym podaniu na czczo, maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po około 2 godzinach. Podanie z pokarmem, zwłaszcza bogatym w tłuszcze, znacząco zwiększa biodostępność leku, powodując nawet 10-krotny wzrost AUC i 17-krotny wzrost Cmax, co prowadzi do dużej zmienności ekspozycji. Zaleca się przyjmowanie leku na pusty żołądek, z co najmniej 2-godzinnym odstępem od ostatniego posiłku i powstrzymaniem się od jedzenia przez minimum 1 godzinę po podaniu. Abirateron wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na szeroką dystrybucję do tkanek. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (88% dawki), z okresem półtrwania około 15 godzin u osób zdrowych.
biodostępność abirateronu, dysfunkcja wątroby, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, objętość dystrybucji, octan abirateronu, okres półtrwania abirateronu, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, stężenie maksymalne, sulfuryzacja, utlenianie, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, znakowany izotopowo abirateron - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone Olainfarm 500 mg
Abirateron octan, po doustnym podaniu na czczo, osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) w około 2 godziny. Spożycie posiłku znacząco zwiększa jego wchłanianie, powodując nawet 10-krotne wzrosty AUC i 17-krotne wzrosty Cmax, co jest zależne od zawartości tłuszczu w posiłku. Lek charakteryzuje się wysokim wiązaniem z białkami osocza (99,8%) oraz dużą pozorną objętością dystrybucji (~5630 L), wskazującą na intensywną dystrybucję w tkankach. Metabolizm abirateronu zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami siarczanem abirateronu i siarczanem N-tlenku abirateronu (po 43% całkowitej promieniotwórczości). Średni okres półtrwania wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie przez przewód pokarmowy (88% dawki w kale, 5% w moczu), gdzie obecny jest głównie niezmieniony octan abirateronu (55%) oraz abirateron (22%).
AUC, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, Cmax, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, konwersja in vivo, krańcowe stadium choroby nerek, łagodne zaburzenie czynności wątroby, maksymalne stężenie w osoczu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, sulfuryzacja, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, utlenianie, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Diphereline SR 11,25 mg 11,25 mg
Diphereline SR 11,25 mg to preparat zawierający tryptorelinę w formie pamoinianu, stosowany w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania zawiesiny o przedłużonym uwalnianiu, podawany domięśniowo lub podskórnie, z dawką 11,25 mg na fiolkę. Lek jest wskazany głównie w terapii raka gruczołu krokowego, w tym postaci z przerzutami opornymi na kastrację, gdzie zaleca się podawanie co 3 miesiące. W przypadku pacjentów z przerzutowym rakiem prostaty, którzy nie kwalifikują się do leczenia operacyjnego i jednocześnie kwalifikują się do terapii inhibitorami biosyntezy androgenów, leczenie tryptoreliną powinno być kontynuowane bez przerw. Podanie dożylne jest przeciwwskazane, a u kobiet i dzieci preferowane jest podanie domięśniowe ze względu na brak badań dotyczących podskórnego podawania w tych grupach. W pediatrii Diphereline SR 11,25 mg stosuje się w leczeniu przedwczesnego dojrzewania płciowego ośrodkowego u dzieci o masie ciała powyżej 20 kg, z dawką 11,25 mg co 3 miesiące podawaną domięśniowo. Terapia powinna być prowadzona pod ścisłym nadzorem endokrynologicznym i zakończona po osiągnięciu fizjologicznego wieku dojrzewania: u dziewcząt przerwanie leczenia następuje przy wieku kostnym 12-13 lat, a u chłopców przy wieku kostnym 13-14 lat. Należy podkreślić, że podskórne podanie u dzieci i kobiet nie było badane, dlatego w tych grupach zaleca się wyłącznie podanie domięśniowe. Czas trwania terapii oraz dawkowanie powinny być dostosowane indywidualnie zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego.
endokrynolog, endokrynolog dziecięcy, inhibitor biosyntezy androgenów, przedłużone uwalnianie, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację, substancja czynna, tryptorelina pamoinian, wiek kostny, wstrzyknięcie, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina o przedłużonym uwalnianiu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Abirateron Aristo 500 mg
Przed rozpoczęciem terapii produktem Abirateron Aristo, zawierającym 500 mg octanu abirateronu w tabletce, konieczne jest wykluczenie przeciwwskazań, które mogą zagrażać bezpieczeństwu pacjenta. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze (w tym 232,2 mg laktozy jednowodnej i 11,5 mg sodu w tabletce), ciążę lub potencjalną ciążę u kobiet ze względu na teratogenne działanie leku, ciężkie zaburzenia czynności wątroby klasy C wg Child-Pugh oraz jednoczesne stosowanie z Ra-223 w połączeniu z prednizonem lub prednizolonem, co zwiększa ryzyko złamań i pogorszenia przeżycia. Produkt jest dostępny w formie fioletowych tabletek o wymiarach 19×11 mm, z wytłoczeniem '500′.
abirateron, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, działania niepożądane, działanie teratogenne, farmakokinetyka leku, inhibitor biosyntezy androgenów, laktoza jednowodna, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, octan abirateronu, parametry wątrobowe, prednizon, rad-223, skala Child-Pugh, tabletka powlekana, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Eligard 22,5 mg 22,5 mg
Eligard 22,5 mg (octan leuproreliny) jest preparatem stosowanym w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego, podawanym w formie pojedynczego wstrzyknięcia podskórnego co 3 miesiące (90 dni). Każda dawka zawiera 22,5 mg octanu leuproreliny (odpowiadające 20,87 mg leuproreliny), co umożliwia stałe uwalnianie substancji czynnej przez okres trzech miesięcy. Lek jest wskazany zarówno w terapii zaawansowanego raka prostaty, jak i w leczeniu neoadjuwantowym lub adjuwantowym w połączeniu z radioterapią u pacjentów z rakiem wysokiego ryzyka ograniczonym do gruczołu krokowego. Terapia powinna być prowadzona pod ścisłym nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego, z regularnym monitorowaniem stanu klinicznego oraz stężenia PSA i testosteronu w surowicy, aby ocenić skuteczność leczenia i potwierdzić osiągnięcie efektu kastracyjnego w ciągu 3-4 tygodni od rozpoczęcia terapii.
agonista GnRH, antygen gruczołu krokowego, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, kastracja farmakologiczna, leczenie adjuwantowe, leczenie neoadjuwantowe, miejscowo zaawansowany rak, octan leuproreliny, orchidektomia, przełom testosteronowy, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, rak wysokiego ryzyka, remisja, testosteron, wstrzyknięcie dotętnicze, wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie podskórne, zaawansowany rak gruczołu krokowego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiraterone STADA 250 mg
Przedkliniczne badania octanu abirateronu wykazały, że lek powoduje znaczące obniżenie stężenia testosteronu, co prowadzi do zmniejszenia masy narządów rozrodczych, nadnerczy, przysadki i sutków oraz zmian morfologicznych i histopatologicznych. Zmiany te są częściowo lub całkowicie odwracalne w ciągu 4 tygodni po zakończeniu terapii. Wpływ na płodność u samców i samic szczurów był istotny, jednak odwracalny w okresie 4-16 tygodni po zaprzestaniu podawania leku. W badaniach rozwojowych u szczurów odnotowano zmniejszenie masy płodu, obniżenie wskaźników przeżycia oraz wpływ na rozwój zewnętrznych narządów płciowych, bez działania teratogennego. Profil toksyczności jest zgodny z farmakologicznym mechanizmem działania jako inhibitora biosyntezy androgenów.
androgen, badanie płodności, badanie rakotwórczości, badanie toksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, biosynteza androgenów, działanie teratogenne, genotoksyczność, inhibitor biosyntezy androgenów, nadnercze, narząd rozrodczy, nowotwór komórek interstycjalnych, octan abirateronu, profil hormonalny, przysadka, ryzyko środowiskowe, testosteron, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tatica 500 mg
Abirateron octan, substancja czynna leku Tatica, jest inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykorzystywanym w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami, zwłaszcza w połączeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 wykazano, że u 38% pacjentów z opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, stosujących abirateron octan, nastąpiła redukcja PSA o co najmniej 50%, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Terapia ta jest szczególnie istotna, gdyż standardowe metody supresji androgenowej nie wpływają na produkcję androgenów w nadnerczach i tkankach nowotworowych.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateron octan, analog LHRH, androstendion, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, formularz bólu BPI-SF, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja NYHA, kryteria PCWG2, kryteria RECIST, mineralokortykosteroid, orchidektomia, prednizolon, prednizon, prekursor testosteronu, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala ECOG, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, terapia hormonalna, zdarzenie związane z kośćcem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiraterone G.L. Pharma 500 mg
Badania przedkliniczne abirateronu octanu wykazały, że jego główne działania toksyczne wynikają z mechanizmu hamowania biosyntezy androgenów, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i zmian morfologicznych w narządach rozrodczych, nadnerczach, przysadce oraz sutkach. Zmiany te były całkowicie lub częściowo odwracalne po 4-tygodniowym okresie obserwacji. W badaniach na szczurach odnotowano zmniejszenie płodności u obu płci, z pełną odwracalnością w ciągu 4-16 tygodni po zakończeniu terapii. Ponadto, abirateron wpływał na przebieg ciąży, powodując zmniejszenie masy płodu i obniżenie wskaźników przeżycia, bez działania teratogennego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi, choć u szczurów zaobserwowano zwiększoną częstość nowotworów komórek interstycjalnych jąder, co uznano za efekt specyficzny dla tego gatunku i związany z farmakologicznym działaniem leku.
abirateron, badanie ekotoksykologiczne, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie reprodukcyjne, badanie toksykologiczne, biosynteza androgenów, działanie teratogenne, genotoksyczność, inhibitor biosyntezy androgenów, krążący testosteron, model zwierzęcy, narządy płciowe, narządy rozrodcze, narządy wrażliwe na androgeny, nowotwór komórek interstycjalnych, potencjał rakotwórczy, toksyczność rozwojowa, zmiana hormonalna, zmiany histopatologiczne - Leksykon substancji czynnych
Octan leuproreliny – Dawkowanie i sposób podawania
Octan leuproreliny, stosowany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego, jest dostępny w formie preparatów o przedłużonym uwalnianiu: Eligard 22,5 mg (podawany co 3 miesiące) oraz Eligard 45 mg (podawany co 6 miesięcy), oba w postaci podskórnych wstrzyknięć. Terapia wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego oraz systematycznego monitorowania odpowiedzi na leczenie, w tym oceny stanu klinicznego i pomiaru stężenia PSA oraz testosteronu w surowicy. Po początkowym wzroście testosteronu w ciągu pierwszych 3 dni, jego poziom powinien spaść do wartości kastracyjnych w ciągu 3-4 tygodni i utrzymywać się przez cały okres terapii, z częstością przełomów testosteronowych poniżej 1%. Preparaty te mogą być stosowane zarówno w leczeniu neoadjuwantowym, jak i adjuwantowym, w połączeniu z radioterapią u pacjentów z rakiem wysokiego ryzyka lub miejscowo zaawansowanym.
agonista GnRH, antygen gruczołu krokowego, Eligard, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, kastracja chirurgiczna, leczenie adjuwantowe, leczenie neoadjuwantowe, octan leuproreliny, oporność na kastrację, orchidektomia, PSA, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, rak wysokiego ryzyka, remisja, terapia hormonalna, testosteron, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiral 500 mg
Abirateron, będący silnym i selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty analogów LHRH czy orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 (3011, 302, 301) u pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) wykazano znaczącą poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie abirateronu vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu, a w grupie placebo wyniosła 8,3 miesiąca (HR=0,425; p<0,0001), z 19,4% redukcją ryzyka zgonu (HR=0,806; p=0,0033) i wydłużeniem mediany OS o 4,4 miesiąca (34,7 vs. 30,3 miesiąca). W badaniu 301 u pacjentów po chemioterapii docetakselem mediana OS wyniosła 14,8 miesiąca dla abirateronu vs. 10,9 miesiąca dla placebo (HR=0,646; p<0,0001), a zaktualizowana analiza potwierdziła korzyści (HR=0,740). Ponadto, abirateron istotnie wydłużał czas do progresji PSA (mediana 11,1 vs. 5,6 miesiąca w badaniu 302; 10,2 vs. 6,6 miesiąca w badaniu 301), opóźniał konieczność zastosowania opioidów (33,4 vs. 23,4 miesiąca), chemioterapii cytotoksycznej (25,2 vs. 16,8 miesiąca) oraz pogorszenia sprawności wg ECOG (12,3 vs. 10,9 miesiąca).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, analog LHRH, biosynteza androgenów, C17, cytotoksyczna chemioterapia, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, kryteria RECIST, odpowiedź PSA, orchidektomia, pregnenolon i progesteron, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala BPI-SF, skala ECOG, suma Gleasona, swoisty antygen sterczowy, terapia supresji androgenowej, ucisk rdzenia kręgowego, zdarzenia kostne, złamanie patologiczne, zmiany w tkankach miękkich - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abirateron Aristo 250 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa octanu abirateronu wskazują na istotne, ale odwracalne zmiany w układzie hormonalnym i narządach zależnych od androgenów, wynikające z mechanizmu działania leku jako inhibitora biosyntezy androgenów. W badaniach na zwierzętach obserwowano zmniejszenie stężeń testosteronu, co skutkowało redukcją masy narządów, zmianami morfologicznymi w narządach rozrodczych, nadnerczach, przysadce mózgowej oraz tkance gruczołu sutkowego. Zmiany te ustępowały w ciągu 4 tygodni po zakończeniu terapii. Wpływ na płodność u szczurów był przejściowy, z powrotem do normy w okresie 4-16 tygodni po przerwaniu leczenia. Pomimo negatywnego wpływu na masę i przeżywalność płodów oraz rozwój zewnętrznych narządów płciowych, nie stwierdzono działania teratogennego. Badania genotoksyczności i farmakologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka.
badania farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie potencjału rakotwórczego, działanie teratogenne, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor syntezy androgenów, krążący testosteron, nowotwór komórek interstycjalnych, octan abirateronu, potencjał rakotwórczy, przysadka mózgowa, testy genotoksyczności, układ hormonalny, wady wrodzone płodu, zmiany histopatologiczne nadnerczy, zmiany hormonalne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Richter 500 mg
Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, skutecznie hamuje biosyntezę androgenów, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów uzyskiwanych po analogach LHRH lub orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), abirateron w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę wykazał istotną poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie leczonej abirateronem vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu (vs. 8,3 miesiąca placebo; HR=0,425; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 34,7 vs. 30,3 miesiąca (HR=0,806; p=0,0033). W badaniu 301 u pacjentów po wcześniejszym leczeniu docetakselem mediana OS wyniosła 15,8 vs. 11,2 miesiąca (HR=0,740; p<0,0001). Abirateron znacząco wydłużał także czas do progresji PSA, czas do zastosowania opioidów, czas do włączenia chemioterapii oraz opóźniał pogorszenie wydolności ECOG.
agonista LHRH, biosynteza androgenów, chemioterapia cytotoksyczna, CYP17, dehydroepiandrosteron, dysfagia, inhibitor biosyntezy androgenów, ketokonazol, lek przeciwbólowy, mediana przeżycia, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, orchidektomia, paliacja bólu, pregnenolon i progesteron, prekursor testosteronu, progresja radiograficzna, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, skala ECOG, skala Gleasona, skala nasilenia bólu, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna, ucisk rdzenia kręgowego, współczynnik ryzyka, złamanie patologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiraterone Exeltis 500 mg
Badania przedkliniczne abirateronu octanu wykazały istotne zmiany w narządach rozrodczych i androgenozależnych u zwierząt, związane z farmakologicznym mechanizmem inhibitora biosyntezy androgenów. Obserwowano znaczące obniżenie stężenia testosteronu, prowadzące do zmniejszenia masy narządów (szczególnie układu rozrodczego), zmian morfologicznych i histopatologicznych w narządach rodnych, nadnerczach, przysadce mózgowej oraz sutkach. Wszystkie zmiany hormonalne i morfologiczne były całkowicie lub częściowo odwracalne po 4-tygodniowym okresie rekonwalescencji. W badaniach płodności u szczurów odnotowano odwracalne zmniejszenie płodności u obu płci w okresie 4-16 tygodni po zakończeniu terapii. W toksyczności rozwojowej stwierdzono zmniejszenie masy płodu, obniżoną przeżywalność oraz wpływ na zewnętrzne narządy płciowe, jednak bez działania teratogennego.
androgeny, działanie teratogenne, farmakologia, genotoksyczność, gospodarka hormonalna, histopatologia, inhibitor biosyntezy androgenów, mechanizm działania leku, mechanizm farmakologiczny, narządy płciowe, narządy rozrodcze, nowotwór z komórek śródmiąższowych, octan abirateronu, przysadka mózgowa, rakotwórczość, testosteron, toksyczność, toksyczność rozwojowa, zmiany hormonalne - Leksykon substancji czynnych
Leuprorelina – Dawkowanie i sposób podawania
Leuprorelina jest agonistą GnRH stosowanym w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego, dostępna w formach o różnym czasie uwalniania: miesięczne implanty (3,6 mg, np. Leuprostin), trzymiesięczne preparaty (11,25 mg Librexa, 22,5 mg Eligard lub Lutrate Depot) oraz sześciomiesięczne (45 mg Eligard). Podawanie odbywa się podskórnie (implanty lub wstrzyknięcia) lub domięśniowo (Lutrate Depot), z bezwzględnym zakazem podania dożylnego lub dotętniczego. Dawkowanie i sposób podania muszą być ściśle przestrzegane, a preparaty rekonstytuowane wyłącznie przez wykwalifikowany personel. Monitorowanie skuteczności terapii opiera się na ocenie klinicznej oraz oznaczaniu stężeń PSA i testosteronu, przy czym efekt kastracyjny definiowany jest jako stężenie testosteronu ≤0,5 ng/ml, osiągane zwykle w ciągu 3-4 tygodni od rozpoczęcia leczenia. W przypadku braku odpowiedzi lub podejrzenia błędu w podaniu, konieczna jest kontrola poziomu testosteronu.
agonista GnRH, antygen gruczołu krokowego, efekt kastracyjny, hormonalna terapia ablacyjna, implant podskórny, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, leczenie adjuwantowe, leczenie antyandrogenowe, leczenie neoadjuwantowe, leuprorelina, miejscowo zaawansowany rak, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami oporny na kastrację, rak ograniczony do gruczołu krokowego, testosteron w surowicy, wartość kastracyjna, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie podskórne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiral 500 mg
Abirateron, podawany w formie octanu, jest szybko przekształcany in vivo do aktywnej formy, działającej jako inhibitor biosyntezy androgenów. Po podaniu doustnym na czczo osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Tmax) w około 2 godziny. Spożycie posiłku znacząco zwiększa biodostępność leku, powodując nawet 10-krotny wzrost AUC i 17-krotny wzrost Cmax, co jest zależne od zawartości tłuszczu w posiłku; z tego względu zaleca się przyjmowanie abirateronu na pusty żołądek, co najmniej 2 godziny po posiłku i powstrzymanie się od jedzenia przez kolejną godzinę. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na szeroką dystrybucję do tkanek obwodowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (88% dawki), z mniejszym udziałem nerek (5%). Średni okres półtrwania wynosi około 15 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę.
abirateron octan, AUC, biodostępność leku, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, Cmax, działanie niepożądane, farmakokinetyka abirateronu, hemodializa, hepatotoksyczność, inhibitor biosyntezy androgenów, interakcja z pokarmem, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, krążenie wątrobowo-jelitowe, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, Tmax, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone Pharmascience 500 mg
Abirateronu octan, po podaniu doustnym na czczo, osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmₐₓ) w około 2 godziny, wykazując wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na szeroką dystrybucję w tkankach obwodowych. Biotransformacja leku zachodzi głównie w wątrobie, prowadząc do powstania licznych metabolitów, z których dwa główne (abirateronu siarczan i N-tlenek abirateronu siarczan) stanowią po około 43% całkowitej promieniotwórczości. Średni okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin. Eliminacja odbywa się głównie przez kał (~88% dawki, z czego 55% to niezmieniony abirateronu octan, a 22% to abirateron) oraz w mniejszym stopniu przez mocz (~5% dawki). Podawanie leku z pokarmem, zwłaszcza bogatym w tłuszcze, może zwiększyć AUC nawet 10-krotnie i Cmₐₓ do 17-krotnie, co ze względu na dużą zmienność biodostępności, wymaga stosowania abirateronu octanu na czczo (co najmniej 2 godziny po posiłku i 1 godzinę przed kolejnym). Tabletki należy połykać w całości, popijając wodą.
abirateronu siarczan, biodostępność, biotransformacja, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Childa-Pugha, krańcowe stadium choroby nerek, łagodne zaburzenia czynności wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, rak gruczołu krokowego, stężenie maksymalne w osoczu, sulfuryzacja, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Exeltis 500 mg
Abiraterone Exeltis, zawierający abirateronu octan, jest inhibitorem enzymu 17α-hydroksylazy/C17,20-liazy (CYP17), kluczowego w biosyntezie androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu CYP17, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów osiąganych po analogach LHRH lub orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 u pacjentów z rakiem gruczołu krokowego po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, 38% leczonych abirateronem uzyskało co najmniej 50% redukcję stężenia PSA, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Zahamowanie CYP17 powoduje również wzrost produkcji mineralokortykosteroidów, co wymaga uwagi klinicznej i jest szczegółowo omówione w charakterystyce produktu leczniczego.
20-liaza, antygen specyficzny dla prostaty, biosynteza androgenów, chemioterapia taksanami, dehydroepiandrosteron, hormon uwalniający hormon luteinizujący, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, nadnercze, octan abirateronu, orchidektomia, pregnenolon i progesteron, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, spironolakton, supresja androgenowa, terapia hormonalna, testosteron, wskaźnik Gleasona - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Diphereline SR 22,5 mg 22,5 mg
Diphereline SR 22,5 mg, zawierający tryptorelinę – analog hormonu uwalniającego gonadotropinę (GnRH), działa poprzez początkowy wzrost stężenia LH, FSH oraz testosteronu lub estradiolu, a następnie długotrwałe zahamowanie ich wydzielania, prowadząc do kastracyjnego poziomu testosteronu u mężczyzn w ciągu 2-4 tygodni od rozpoczęcia terapii. Preparat zapewnia uwalnianie 22,5 mg tryptoreliny przez 6 miesięcy, a kolejne iniekcje co 24 tygodnie utrzymują efekt terapeutyczny. W badaniach klinicznych u pacjentów z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego uzyskano 97,5% pacjentów z kastracyjnym poziomem testosteronu po 4 tygodniach oraz 93% utrzymujących ten poziom do 12 miesiąca. Monitorowanie skuteczności terapii odbywa się poprzez oznaczanie stężenia testosteronu i PSA, przy czym mediana poziomu PSA zmniejszyła się o 97% po 6 miesiącach leczenia. Terapia tryptoreliną wykazuje hamowanie wzrostu hormonozależnych nowotworów prostaty oraz prowadzi do odwracalnej atrofii gruczołów płciowych dodatkowych.
agonista LHRH, analog hormonu uwalniającego gonadotropinę, antygen swoisty dla gruczołu krokowego, enzalutamid, goserelina, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor receptora androgenowego, kastracyjny poziom testosteronu, miejscowo zaawansowany rak gruczołu krokowego, octan abirateronu, PSA, radioterapia, rak gruczołu krokowego, rak prostaty oporny na kastrację, terapia antyandrogenowa, tryptorelina, węzeł chłonny, wiek kostny, wtórne cechy płciowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Abiraterone Exeltis 500 mg
Abirateron Exeltis w dawce 500 mg (zawierający 500 mg octanu abirateronu, co odpowiada 446 mg abirateronu) może stanowić poważne zagrożenie w przypadku przedawkowania, choć dane kliniczne dotyczące takiej sytuacji są ograniczone. Nie istnieje swoiste antidotum na toksyczność abirateronu, dlatego postępowanie opiera się na leczeniu objawowym i podtrzymującym funkcje życiowe. Kluczowe jest natychmiastowe przerwanie terapii oraz kompleksowa obserwacja, w tym monitorowanie czynności serca (EKG, holter), kontrola elektrolitów ze szczególnym uwzględnieniem hipokaliemii, ocena objawów zastoju płynów oraz funkcji wątroby (ALT, AST, bilirubina, GGT, ALP). Przedawkowanie może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, hipokaliemii, zatrzymania płynów, uszkodzenia hepatocytów oraz zaburzeń mineralokortykoidowych wynikających z blokady enzymu CYP17.
antidotum, arytmia, elektrolity, funkcja wątroby, hepatotoksyczność, hipokaliemia, inhibitor biosyntezy androgenów, inhibitor CYP17, laktoza, leczenie objawowe, monitorowanie holterowskie, niedobór potasu, nietolerancja laktozy, obrzęk obwodowy, octan abirateronu, parametry funkcji wątroby, przedawkowanie leku, retencja płynów, uszkodzenie hepatocytów, zaburzenia rytmu serca, zastój płynów - Leksykon substancji czynnych
Abirateron – Właściwości farmakodynamiczne
Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkance nowotworowej gruczołu krokowego, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu w osoczu do wartości nieoznaczalnych standardowymi testami. W połączeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii, abirateron skutecznie zmniejsza poziomy androgenów, przewyższając klasyczne terapie supresji androgenowej. W badaniach klinicznych fazy 3 u pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę znacząco poprawiło przeżycie całkowite (OS) i przeżycie bez progresji radiograficznej (rPFS). Mediana OS w badaniu 3011 wyniosła 53,3 miesiąca w grupie abirateronu vs. 36,5 miesiąca w grupie placebo (HR=0,66; p<0,0001), a mediana rPFS 33,02 vs. 14,78 miesiąca (HR=0,466; p<0,0001). W badaniu 302 mediana OS wyniosła 34,7 vs. 30,3 miesiąca (HR=0,806; p=0,0033), a mediana rPFS nie została osiągnięta vs. 8,3 miesiąca (HR=0,425; p<0,0001). W populacji po chemioterapii (badanie 301) mediana OS wyniosła 14,8 vs. 10,9 miesiąca (HR=0,646; p<0,0001), a mediana rPFS 5,6 vs. 3,6 miesiąca (HR=0,673; p<0,0001). Odpowiedź PSA ≥50% uzyskano u 38% pacjentów leczonych abirateronem w porównaniu do 10% w grupie placebo (p<0,0001).
17α-hydroksylaza, analogi LHRH, androgeny, biosynteza androgenów, ból nowotworowy, chemioterapia cytotoksyczna, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, gruczoł krokowy, inhibitor biosyntezy androgenów, mediana przeżycia, mineralokortykosteroidy, paliacja bólu, prednizon, pregnenolon, progresja radiograficzna, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, radioterapia paliatywna, receptor androgenowy, skala ECOG, skala Gleasona, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, testosteron, ucisk rdzenia kręgowego, zdarzenie związane z kośćcem, złamanie patologiczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Diphereline SR 3,75 3,75 mg
Diphereline SR 3,75 zawiera 3,75 mg tryptoreliny w postaci tryptoreliny octanu i jest dostępny jako proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny o przedłużonym uwalnianiu do wstrzykiwań domięśniowych. W leczeniu raka gruczołu krokowego stosuje się dwa schematy dawkowania: pierwszy obejmuje 0,1 mg tryptoreliny o natychmiastowym uwalnianiu podskórnie przez 7 dni, a następnie 3,75 mg domięśniowo co 4 tygodnie; drugi to bezpośrednie podawanie 3,75 mg domięśniowo co 4 tygodnie. W terapii raka sutka u kobiet przed i po menopauzie stosuje się 3,75 mg co 4 tygodnie. W leczeniu przedwczesnego dojrzewania płciowego dawkowanie jest dostosowane do masy ciała dziecka (pełna dawka 3,75 mg powyżej 30 kg, 2/3 dawki dla 20-30 kg, 1/2 dawki poniżej 20 kg) podawane co 4 tygodnie, z przerwaniem terapii w momencie fizjologicznego dojrzewania (około 12-14 lat).
analog GnRH, endokrynolog dziecięcy, endometrioza, estrogen, inhibitor biosyntezy androgenów, leczenie hormonalne, niepłodność kobieca, przedłużone uwalnianie leku, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację, rak sutka, tryptorelina, włókniakomięśniak macicy, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie donaczyniowe, wstrzyknięcie podskórne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Sandoz 250 mg
Octan abirateronu, będący inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnej redukcji stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów osiąganych przy standardowej supresji androgenowej (ADT). W terapii raka gruczołu krokowego, szczególnie w postaciach hormonowrażliwych z przerzutami (mHSPC) oraz opornych na kastrację (mCRPC), octan abirateronu stosowany w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę wykazuje znaczną skuteczność kliniczną. W badaniu 3011 u pacjentów z mHSPC wysokiego ryzyka mediana przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS) wyniosła 33,02 miesiąca w grupie leczonej abirateronem w porównaniu do 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana przeżycia całkowitego (OS) wyniosła odpowiednio 53,3 vs 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). Wyniki te potwierdzają istotne zmniejszenie ryzyka progresji i zgonu o 54% i 34% odpowiednio.
abirateron, biomarker, chemioterapia cytotoksyczna, enzym CYP17, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego z przerzutami, inhibitor biosyntezy androgenów, mediana przeżycia całkowitego, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego z przerzutami, progresja radiograficzna, prostatyczny antygen swoisty, przerzuty do mózgu, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala BPI-SF, skala Gleasona, stężenie testosteronu, zdarzenie związane z kośćcem - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Abiraterone STADA 500 mg
Octan abirateronu jest szybko przekształcany in vivo do aktywnego metabolitu abirateronu, który hamuje biosyntezę androgenów. Po doustnym podaniu na czczo osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w około 2 godziny. Wchłanianie leku jest silnie zależne od obecności pokarmu, co powoduje nawet 10-krotny wzrost AUC i 17-krotny wzrost Cmax przy podaniu z posiłkiem bogatym w tłuszcze, co może prowadzić do znacznej zmienności ekspozycji. Z tego względu zaleca się podawanie leku na pusty żołądek, co najmniej 2 godziny po posiłku i nie krócej niż 1 godzinę przed kolejnym. Abirateron wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co wskazuje na szeroką dystrybucję tkankową. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, a eliminacja odbywa się głównie z kałem (88% dawki, w tym 55% jako niezmieniony octan abirateronu i 22% jako abirateron) oraz w mniejszym stopniu z moczem (5%). Średni okres półtrwania u osób zdrowych wynosi około 15 godzin.
ciężkie zaburzenia czynności wątroby, dystrybucja leku, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, hydroliza, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, objętość dystrybucji, octan abirateronu, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, stężenie leku w osoczu, stężenie maksymalne, sulfuryzacja, utlenianie, wiązanie z białkami osocza, wolna frakcja leku, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Przedawkowanie – Abiraterone Sandoz 1000 mg
Przedawkowanie abirateronu octanu stanowi poważny stan kliniczny, wymagający natychmiastowego przerwania podawania leku oraz wdrożenia leczenia podtrzymującego i intensywnego monitorowania pacjenta. Ze względu na brak swoistego antidotum, postępowanie ma charakter objawowy. Kluczowe jest monitorowanie czynności serca (w tym EKG pod kątem niemiarowości, tachykardii, bradykardii), stężenia elektrolitów, zwłaszcza potasu (w celu wykrycia hipokaliemii), objawów zastoju płynów (obrzęki, duszność) oraz parametrów wątrobowych, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Zaburzenia elektrolitowe i wodno-elektrolitowe wynikają z wpływu abirateronu na gospodarkę mineralokortykoidową, co może prowadzić do zatrzymania sodu i wody oraz hipokaliemii, nasilającej zaburzenia rytmu serca.
abirateron octan, antidotum, bradykardia, czynność wątroby, działanie hepatotoksyczne, EKG, elektrolity, enzymy wątrobowe, gospodarka mineralokortykoidowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hepatotoksyczność, hipokaliemia, inhibitor biosyntezy androgenów, leczenie podtrzymujące, leczenie przeciwarytmiczne, lek moczopędny, niemiarowość, niewydolność wątroby, parametry wątrobowe, przedawkowanie abirateronu, przerwanie podawania leku, suplementacja potasu, tachykardia, uszkodzenie hepatocytów, zaburzenia rytmu serca, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zastój płynów, żółtaczka