przeżycie bez progresji radiograficznej

Przeżycie bez progresji radiograficznej (radiographic progression-free survival, rPFS) to kluczowy punkt końcowy w badaniach onkologicznych, szczególnie w ocenie skuteczności terapii nowotworów litych. Parametr ten definiuje się jako czas od randomizacji lub rozpoczęcia leczenia do momentu pojawienia się radiograficznych dowodów progresji choroby lub zgonu pacjenta z jakiejkolwiek przyczyny.

W praktyce klinicznej ocena rPFS opiera się na regularnej analizie obrazów radiologicznych (tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, PET-CT) według znormalizowanych kryteriów, najczęściej RECIST (Response Evaluation Criteria in Solid Tumors) lub kryteriów PCWG (Prostate Cancer Working Group) w przypadku raka prostaty. Progresja radiograficzna może obejmować zwiększenie wymiarów istniejących zmian nowotworowych, pojawienie się nowych zmian przerzutowych lub zwiększenie liczby zmian przerzutowych.

Przeżycie bez progresji radiograficznej stanowi istotny surogat dla przeżycia całkowitego (OS), szczególnie w badaniach wczesnej fazy lub w nowotworach o powolnym przebiegu. Parametr ten pozwala na wcześniejszą ocenę efektywności terapii i umożliwia podejmowanie decyzji klinicznych przed uzyskaniem danych dotyczących przeżycia całkowitego, co ma szczególne znaczenie w kontekście szybkiego wprowadzania nowych terapii przeciwnowotworowych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abirateron Aristo 250 mg

Abirateron Aristo, zawierający abirateronu octan, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17 (17α-hydroksylazy/C17,20-liazy), kluczowego w biosyntezie androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych prostaty. Mechanizm działania polega na hamowaniu przemian pregnenolonu i progesteronu do prekursorów testosteronu (DHEA i androstenodionu), co skutkuje znacznym obniżeniem stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższającym efekty analogów LHRH czy orchidektomii. Terapia abirateronem wymaga monitorowania ze względu na zwiększoną produkcję mineralokortykosteroidów. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem prostaty (mCRPC), stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę znacząco obniżyło poziomy PSA, z 38% pacjentów osiągających ≥50% redukcję PSA w porównaniu do 10% w grupie placebo.
analog LHRH, androstenodion, antygen specyficzny dla prostaty, badanie tomografii komputerowej, biosynteza androgenów, CYP17, dehydroepiandrosteron, docetaksel, formularz bólu BPI-SF, inhibitor biosyntezy androgenów, mineralokortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, nowotwór prostaty, octan abirateronu, orchidektomia, prednizolon, prednizon, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, rezonans magnetyczny, skala ECOG, skala Gleasona, spironolakton, terapia supresji androgenowej, tkanka nowotworowa gruczołu krokowego, tomografia komputerowa, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Pharmascience 500 mg

Abirateronu octan, będący inhibitorem enzymu CYP17, jest kluczowym lekiem w terapii hormonalnej raka gruczołu krokowego, zwłaszcza w postaciach przerzutowych hormonowrażliwych (mHSPC) oraz opornych na kastrację (mCRPC). Mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia biosyntezy androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkance nowotworowej, skutkując redukcją stężenia testosteronu w osoczu do wartości nieoznaczalnych. W badaniach klinicznych fazy 3, w tym badaniu 3011 obejmującym 1199 pacjentów z wysokim ryzykiem mHSPC, stosowano dawkę 1000 mg abirateronu octanu na dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę i standardową terapią supresji androgenowej. Wyniki wykazały istotne statystycznie wydłużenie przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS) oraz znaczące zmniejszenie poziomu PSA u 38% pacjentów w porównaniu do 10% w grupie placebo, potwierdzając skuteczność farmakodynamiczną leku.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateronu octan, analog LHRH, biosynteza androgenów, C17, czynnik prognostyczny wysokiego ryzyka, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, formularz bólu BPI-SF, kryteria PCWG2, kryteria RECIST, mineralokortykosteroidy, orchidektomia, pregnenolon i progesteron, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala Gleasona, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna, terapia supresji androgenowej, tkanka nowotworowa gruczołu krokowego, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone STADA 250 mg

Abiraterone STADA, zawierający octan abirateronu w dawkach 250 mg lub 500 mg, jest selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykazującym podwójną aktywność 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy. Mechanizm działania polega na hamowaniu produkcji androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkankach nowotworowych gruczołu krokowego, co prowadzi do znaczącego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy. W terapii raka gruczołu krokowego abirateron stosowany jest w dawce 1000 mg/dobę w połączeniu z prednizonem (5 mg raz lub dwa razy na dobę, w zależności od badania klinicznego) oraz supresją androgenową. W badaniach klinicznych fazy 3 (3011, 302, 301) wykazano istotną skuteczność leku u pacjentów z przerzutowym rakiem gruczołu krokowego wrażliwym na hormony (mHSPC) oraz opornym na kastrację (mCRPC), potwierdzając poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, analog LHRH, antagonista hormonu, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, C17, chemioterapia taksanami, docetaksel, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, mCRPC, mHSPC, mineralokortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, octan abirateronu, orchidektomia, prednizolon, prednizon, progresja PSA, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, PSA, radioterapia, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala ECOG, spironolakton, suma Gleasona, supresja androgenowa, terapia hormonalna, terapia supresji androgenowej, tkanka nowotworowa, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tatica 500 mg

Abirateron octan, substancja czynna leku Tatica, jest inhibitorem enzymu CYP17, kluczowego w biosyntezie androgenów, wykorzystywanym w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Mechanizm działania polega na hamowaniu 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów do poziomów nieoznaczalnych standardowymi testami, zwłaszcza w połączeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 wykazano, że u 38% pacjentów z opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) po niepowodzeniu chemioterapii taksanami, stosujących abirateron octan, nastąpiła redukcja PSA o co najmniej 50%, w porównaniu do 10% w grupie placebo. Terapia ta jest szczególnie istotna, gdyż standardowe metody supresji androgenowej nie wpływają na produkcję androgenów w nadnerczach i tkankach nowotworowych.
17α-hydroksylaza, 20-liaza, abirateron octan, analog LHRH, androstendion, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, C17, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, formularz bólu BPI-SF, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja NYHA, kryteria PCWG2, kryteria RECIST, mineralokortykosteroid, orchidektomia, prednizolon, prednizon, prekursor testosteronu, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, receptor androgenowy, skala ECOG, skala Gleasona, spironolakton, supresja androgenowa, terapia hormonalna, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiral 500 mg

Abirateron, będący silnym i selektywnym inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty analogów LHRH czy orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3 (3011, 302, 301) u pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC) wykazano znaczącą poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie abirateronu vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu, a w grupie placebo wyniosła 8,3 miesiąca (HR=0,425; p<0,0001), z 19,4% redukcją ryzyka zgonu (HR=0,806; p=0,0033) i wydłużeniem mediany OS o 4,4 miesiąca (34,7 vs. 30,3 miesiąca). W badaniu 301 u pacjentów po chemioterapii docetakselem mediana OS wyniosła 14,8 miesiąca dla abirateronu vs. 10,9 miesiąca dla placebo (HR=0,646; p<0,0001), a zaktualizowana analiza potwierdziła korzyści (HR=0,740). Ponadto, abirateron istotnie wydłużał czas do progresji PSA (mediana 11,1 vs. 5,6 miesiąca w badaniu 302; 10,2 vs. 6,6 miesiąca w badaniu 301), opóźniał konieczność zastosowania opioidów (33,4 vs. 23,4 miesiąca), chemioterapii cytotoksycznej (25,2 vs. 16,8 miesiąca) oraz pogorszenia sprawności wg ECOG (12,3 vs. 10,9 miesiąca).
17α-hydroksylaza, 20-liaza, analog LHRH, biosynteza androgenów, C17, cytotoksyczna chemioterapia, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, inhibitor biosyntezy androgenów, kryteria RECIST, odpowiedź PSA, orchidektomia, pregnenolon i progesteron, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala BPI-SF, skala ECOG, suma Gleasona, swoisty antygen sterczowy, terapia supresji androgenowej, ucisk rdzenia kręgowego, zdarzenia kostne, złamanie patologiczne, zmiany w tkankach miękkich
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Richter 500 mg

Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, skutecznie hamuje biosyntezę androgenów, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów uzyskiwanych po analogach LHRH lub orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), abirateron w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę wykazał istotną poprawę przeżycia całkowitego (OS) i przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS). W badaniu 3011 mediana rPFS wyniosła 33,02 miesiąca w grupie leczonej abirateronem vs. 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 53,3 vs. 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). W badaniu 302 mediana rPFS nie została osiągnięta w grupie abirateronu (vs. 8,3 miesiąca placebo; HR=0,425; p<0,0001), a mediana OS wyniosła 34,7 vs. 30,3 miesiąca (HR=0,806; p=0,0033). W badaniu 301 u pacjentów po wcześniejszym leczeniu docetakselem mediana OS wyniosła 15,8 vs. 11,2 miesiąca (HR=0,740; p<0,0001). Abirateron znacząco wydłużał także czas do progresji PSA, czas do zastosowania opioidów, czas do włączenia chemioterapii oraz opóźniał pogorszenie wydolności ECOG.
agonista LHRH, biosynteza androgenów, chemioterapia cytotoksyczna, CYP17, dehydroepiandrosteron, dysfagia, inhibitor biosyntezy androgenów, ketokonazol, lek przeciwbólowy, mediana przeżycia, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, orchidektomia, paliacja bólu, pregnenolon i progesteron, prekursor testosteronu, progresja radiograficzna, przerzut trzewny, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, skala ECOG, skala Gleasona, skala nasilenia bólu, swoisty antygen sterczowy, terapia hormonalna, ucisk rdzenia kręgowego, współczynnik ryzyka, złamanie patologiczne
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone STADA 500 mg

Abirateron, będący selektywnym inhibitorem enzymu CYP17 (17α-hydroksylazy i C17,20-liazy), hamuje biosyntezę androgenów na wczesnym etapie steroidogenezy, co skutkuje znaczącym obniżeniem stężenia testosteronu i jego prekursorów (DHEA, androstendion) w surowicy. Mechanizm ten jest szczególnie istotny w terapii hormonalnej zaawansowanego raka gruczołu krokowego, zarówno przerzutowego hormonowrażliwego (mHSPC) jak i opornego na kastrację (mCRPC). W badaniu fazy 3 (3011) u pacjentów z nowo rozpoznanym mHSPC wysokiego ryzyka, stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę oraz standardową supresją androgenową znacząco wydłużyło przeżycie bez progresji radiograficznej (rPFS) i całkowite (OS) w porównaniu do placebo. W badaniach 301 i 302 potwierdzono skuteczność abirateronu u pacjentów z mCRPC, zarówno po wcześniejszej chemioterapii taksanowej, jak i u tych bez wcześniejszego leczenia docetakselem, stosując podobną dawkę abirateronu i prednizonu (5 mg dwa razy na dobę).
17-alfa-hydroksylaza, 20-liaza, agonista LHRH, analog LHRH, antygen PSA, biosynteza androgenów, C17, chemioterapia docetakselem, inhibitor CYP17, kryteria RECIST, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, orchidektomia, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak prostaty oporny na kastrację, RTG kości, skala ECOG, skala Gleasona, supresja androgenowa, terapia supresji androgenowej, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abirateron Aristo 500 mg

Abirateron Aristo, będący inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez selektywne blokowanie 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnego obniżenia stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy, przewyższając efekty analogów LHRH czy orchidektomii. W badaniach klinicznych fazy 3, obejmujących pacjentów z przerzutowym, hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem (5 mg/dobę) i supresją androgenową wykazało znaczące korzyści terapeutyczne. W badaniu 3011, obejmującym 1199 pacjentów z wysokim ryzykiem mHSPC, mediana przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS) wyniosła 33,02 miesiąca (95% CI: 29,57-NE) w grupie leczonej abirateronem, w porównaniu do 14,78 miesiąca (95% CI: 14,69-18,27) w grupie placebo (p < 0,0001, HR 0,466; 95% CI: 0,394-0,550). Ponadto, 38% pacjentów leczonych abirateronem osiągnęło co najmniej 50% redukcję PSA, w porównaniu do 10% w grupie kontrolnej.
analog LHRH, antygen swoisty dla prostaty, biosynteza androgenów, chemioterapia taksanami, dehydroepiandrosteron, docetaksel, enzym CYP17, gruczoł krokowy, hazard ratio, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, klasyfikacja ECOG, klasyfikacja NYHA, kryteria PCWG2, kryteria RECIST, mineralokortykosteroidy, nadciśnienie tętnicze, nadnercza, niewydolność serca, orchidektomia, populacja ITT, prednizon, pregnenolon i progesteron, przerzuty do mózgu, przerzuty trzewne, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, radioterapia paliatywna, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego oporny na kastrację, skala Gleasona, supresja androgenowa, terapia deprywacji androgenów, zdarzenie związane z kośćcem
Leksykon substancji czynnych
Abirateron – Właściwości farmakodynamiczne

Abirateron, będący inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów w jądrach, nadnerczach oraz tkance nowotworowej gruczołu krokowego, co prowadzi do obniżenia stężenia testosteronu w osoczu do wartości nieoznaczalnych standardowymi testami. W połączeniu z analogami LHRH lub po orchidektomii, abirateron skutecznie zmniejsza poziomy androgenów, przewyższając klasyczne terapie supresji androgenowej. W badaniach klinicznych fazy 3 u pacjentów z przerzutowym hormonowrażliwym (mHSPC) oraz opornym na kastrację rakiem gruczołu krokowego (mCRPC), stosowanie abirateronu w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem 5 mg/dobę znacząco poprawiło przeżycie całkowite (OS) i przeżycie bez progresji radiograficznej (rPFS). Mediana OS w badaniu 3011 wyniosła 53,3 miesiąca w grupie abirateronu vs. 36,5 miesiąca w grupie placebo (HR=0,66; p<0,0001), a mediana rPFS 33,02 vs. 14,78 miesiąca (HR=0,466; p<0,0001). W badaniu 302 mediana OS wyniosła 34,7 vs. 30,3 miesiąca (HR=0,806; p=0,0033), a mediana rPFS nie została osiągnięta vs. 8,3 miesiąca (HR=0,425; p<0,0001). W populacji po chemioterapii (badanie 301) mediana OS wyniosła 14,8 vs. 10,9 miesiąca (HR=0,646; p<0,0001), a mediana rPFS 5,6 vs. 3,6 miesiąca (HR=0,673; p<0,0001). Odpowiedź PSA ≥50% uzyskano u 38% pacjentów leczonych abirateronem w porównaniu do 10% w grupie placebo (p<0,0001).
17α-hydroksylaza, analogi LHRH, androgeny, biosynteza androgenów, ból nowotworowy, chemioterapia cytotoksyczna, dehydroepiandrosteron, enzym CYP17, gruczoł krokowy, inhibitor biosyntezy androgenów, mediana przeżycia, mineralokortykosteroidy, paliacja bólu, prednizon, pregnenolon, progresja radiograficzna, przerzutowy hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego, przerzutowy oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, przeżycie bez progresji radiograficznej, radioterapia paliatywna, receptor androgenowy, skala ECOG, skala Gleasona, supresja androgenowa, swoisty antygen sterczowy, testosteron, ucisk rdzenia kręgowego, zdarzenie związane z kośćcem, złamanie patologiczne
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Abiraterone Sandoz 250 mg

Octan abirateronu, będący inhibitorem enzymu CYP17, hamuje biosyntezę androgenów poprzez blokadę 17α-hydroksylazy i C17,20-liazy, co prowadzi do istotnej redukcji stężenia testosteronu i innych androgenów w surowicy poniżej poziomów osiąganych przy standardowej supresji androgenowej (ADT). W terapii raka gruczołu krokowego, szczególnie w postaciach hormonowrażliwych z przerzutami (mHSPC) oraz opornych na kastrację (mCRPC), octan abirateronu stosowany w dawce 1000 mg/dobę w skojarzeniu z prednizonem 5 mg/dobę wykazuje znaczną skuteczność kliniczną. W badaniu 3011 u pacjentów z mHSPC wysokiego ryzyka mediana przeżycia bez progresji radiograficznej (rPFS) wyniosła 33,02 miesiąca w grupie leczonej abirateronem w porównaniu do 14,78 miesiąca w grupie placebo (HR=0,466; p<0,0001), a mediana przeżycia całkowitego (OS) wyniosła odpowiednio 53,3 vs 36,5 miesiąca (HR=0,66; p<0,0001). Wyniki te potwierdzają istotne zmniejszenie ryzyka progresji i zgonu o 54% i 34% odpowiednio.
abirateron, biomarker, chemioterapia cytotoksyczna, enzym CYP17, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego z przerzutami, inhibitor biosyntezy androgenów, mediana przeżycia całkowitego, mineralokortykosteroid, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego z przerzutami, progresja radiograficzna, prostatyczny antygen swoisty, przerzuty do mózgu, przeżycie bez progresji radiograficznej, przeżycie całkowite, rak gruczołu krokowego, skala BPI-SF, skala Gleasona, stężenie testosteronu, zdarzenie związane z kośćcem