Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Abiraterone Exeltis 500 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania abirateronu

Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania abirateronu octanu dostarczają istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych z jego stosowaniem. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane z badań na zwierzętach obejmujące różne aspekty bezpieczeństwa farmakologicznego.¹

Zmiany hormonalne i wpływ na narządy związany ze stosowaniem abirateronu

W badaniach toksyczności przeprowadzonych na zwierzętach zaobserwowano, że abirateron powodował znaczne zmniejszenie stężenia krążącego testosteronu. Ta redukcja poziomu testosteronu prowadziła do wyraźnych zmian w narządach docelowych, w tym:²

• Zmniejszenie masy narządów – szczególnie w układzie rozrodczym
• Zmiany morfologiczne w narządach rodnych, nadnerczach, przysadce mózgowej i sutkach
• Zmiany histopatologiczne w wyżej wymienionych narządach

Istotnym jest fakt, że wszystkie te zmiany były całkowicie lub częściowo odwracalne po zakończeniu terapii. Obserwowane modyfikacje w narządach rozrodczych i narządach wrażliwych na androgeny są zgodne z mechanizmem farmakologicznego działania abirateronu jako inhibitora biosyntezy androgenów. Wszystkie zmiany hormonalne związane z leczeniem ustępowały lub były odwracalne po 4-tygodniowym okresie rekonwalescencji.³

Wpływ abirateronu na płodność

Przeprowadzone badania płodności u gryzoni dostarczyły istotnych danych dotyczących wpływu abirateronu na funkcje reprodukcyjne. U samców i samic szczurów, abirateronu octan powodował zmniejszenie płodności, jednak efekt ten był całkowicie odwracalny w okresie od 4 do 16 tygodni po zaprzestaniu podawania leku.⁴

Toksyczność rozwojowa

W badaniach toksyczności rozwojowej przeprowadzonych na szczurach wykazano, że abirateronu octan wpływał na przebieg ciąży. Obserwowano następujące efekty:⁵

• Zmniejszenie masy płodu
• Obniżenie przeżywalności płodów
• Wpływ na zewnętrzne narządy płciowe płodów

Warto podkreślić, że pomimo tych obserwacji, abirateronu octan nie wykazywał działania teratogennego, czyli nie powodował powstawania wad wrodzonych. Wszystkie efekty obserwowane w badaniach płodności i toksyczności rozwojowej były zgodne z farmakologicznym mechanizmem działania abirateronu jako substancji wpływającej na gospodarkę hormonalną.⁶

Badania genotoksyczności i potencjalnego działania rakotwórczego

Kompleksowa ocena bezpieczeństwa abirateronu obejmowała badania genotoksyczności i rakotwórczości. Wyniki tych badań przedstawiają się następująco:⁷

• Badania genotoksyczności – nie wykazały szczególnego zagrożenia dla ludzi
• 6-miesięczne badanie na transgenicznych myszach (Tg.rasH2) – brak działania rakotwórczego
• 24-miesięczne badanie rakotwórczości na szczurach – zaobserwowano zwiększoną częstość występowania nowotworów z komórek śródmiąższowych w jądrach u samców, efekt uznany za specyficzny dla szczurów i związany z farmakologicznym działaniem abirateronu
• Badania na samicach szczurów – nie wykazały działania rakotwórczego

W 24-miesięcznym badaniu rakotwórczości na szczurach, abirateronu octan zwiększał częstość występowania nowotworów z komórek śródmiąższowych w jądrach. Efekt ten uważa się za związany z farmakologicznym działaniem abirateronu i jest to działanie specyficzne dla szczurów, nieistotne w kontekście oceny bezpieczeństwa dla ludzi.⁸

Wpływ na środowisko

W ocenie bezpieczeństwa stosowania leku należy również uwzględnić potencjalne zagrożenia dla środowiska. Badania wykazały, że substancja czynna – abirateron – stanowi zagrożenie dla środowiska wodnego, zwłaszcza dla ryb. Ten aspekt powinien być brany pod uwagę przy utylizacji niewykorzystanego produktu leczniczego.⁹

Całościowa ocena bezpieczeństwa przedklinicznego

Dane przedkliniczne wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności i potencjalnego działania rakotwórczego nie ujawniają żadnego szczególnego zagrożenia dla ludzi, poza zmianami w narządach rozrodczych obserwowanymi we wszystkich badaniach toksykologicznych na zwierzętach. Zmiany te są zgodne z mechanizmem działania leku i uznawane za przewidywalne skutki farmakologiczne inhibitora biosyntezy androgenów.¹⁰