Interakcje leku
Abiraterone Exeltis 500 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Abirateron octan wchodzi w liczne interakcje lekowe z innymi produktami leczniczymi, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej podczas terapii. Podstawowym czynnikiem wpływającym na właściwości farmakokinetyczne abirateronu jest sposób jego podawania w stosunku do posiłków ¹.

Wpływ żywności na abirateron

Przyjmowanie abirateronu octanu z pokarmem powoduje istotne zwiększenie jego wchłaniania. Ze względu na brak ustalonego profilu skuteczności i bezpieczeństwa abirateronu podawanego łącznie z jedzeniem, produkt leczniczy Abiraterone Exeltis nie powinien być przyjmowany z posiłkami ².

Wpływ innych leków na ekspozycję abirateronu

Badania kliniczne farmakokinetyczne wykazały, że silne induktory CYP3A4 mogą znacząco obniżać stężenie abirateronu w osoczu. Podanie ryfampicyny (silny induktor CYP3A4) w dawce 600 mg na dobę przez 6 dni spowodowało zmniejszenie średniego AUC∞ abirateronu o 55% po jednorazowej dawce 1000 mg abirateronu octanu ³.

Podczas terapii abirateronem należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, wśród których znajdują się:

• Fenytoina
• Karbamazepina
• Ryfampicyna
• Ryfabutyna
• Ryfapentyna
• Fenobarbital
• Ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)

Wyjątek stanowią sytuacje kliniczne, w których nie istnieje możliwość zastosowania leczenia alternatywnego ⁴.

Interesujące jest, że ketokonazol, który jest silnym inhibitorem CYP3A4, nie wykazał istotnego klinicznie wpływu na farmakokinetykę abirateronu podczas jednoczesnego stosowania, co udowodniono w badaniach klinicznych ⁵.

Wpływ abirateronu na ekspozycję innych leków

Abirateron octan jest inhibitorem wątrobowych enzymów CYP2D6 i CYP2C8, które odgrywają kluczową rolę w metabolizmie wielu leków. Konsekwencje inhibicji tych enzymów mogą być istotne klinicznie w przypadku stosowania leków o wąskim indeksie terapeutycznym ⁶.

W badaniu wpływu abirateronu octanu (stosowanego łącznie z prednizonem) na metabolizm dekstrometorfanu (substratu CYP2D6) wykazano istotne zwiększenie ekspozycji na ten lek:

• Całkowita ekspozycja na dekstrometorfan (AUC) zwiększyła się około 2,9-krotnie
• AUC24 dekstrorfanu (aktywnego metabolitu dekstrometorfanu) zwiększyło się o około 33% ⁷

W przypadku jednoczesnego stosowania abirateronu z lekami metabolizowanymi przez CYP2D6, szczególnie tymi o wąskim indeksie terapeutycznym, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności i rozważenie redukcji dawki tych leków ⁸.

Do leków metabolizowanych przez CYP2D6 należą:

• Beta-blokery: metoprolol, propranolol
• Leki przeciwdepresyjne: dezypramina, wenlafaksyna
• Leki przeciwpsychotyczne: haloperydol, rysperydon
• Leki przeciwarytmiczne: propafenon, flekainid
• Leki przeciwbólowe: kodeina, oksykodon, tramadol (które wymagają CYP2D6 do powstania ich aktywnych metabolitów o działaniu przeciwbólowym) ⁹

Badania dotyczące interakcji z substratami CYP2C8 wykazały również istotny wpływ abirateronu na farmakokinetykę pioglitazonu. Jednoczesne podawanie abirateronu octanu w pojedynczej dawce 1000 mg z pioglitazonem spowodowało:

• Zwiększenie AUC pioglitazonu o 46%
• Zmniejszenie AUC czynnych metabolitów pioglitazonu (M-III i M-IV) o 10% ¹⁰

Podczas jednoczesnego stosowania abirateronu z substratami CYP2C8 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. pioglitazon, repaglinid) należy monitorować pacjentów pod kątem objawów toksyczności związanych z tymi lekami ¹¹.

Badania in vitro wykazały, że główne metabolity abirateronu – siarczan abirateronu i siarczan N-tlenku abirateronu – hamują transporter wychwytu wątrobowego OATP1B1. Może to prowadzić do zwiększenia stężeń leków eliminowanych przez ten transporter, jednak brak jest danych klinicznych potwierdzających te interakcje ¹².

Stosowanie abirateronu z lekami wydłużającymi odstęp QT

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania abirateronu z lekami mogącymi wydłużać odstęp QT lub wywoływać zaburzenia rytmu typu torsades de pointes. Należy pamiętać, że sama supresja androgenowa może powodować wydłużenie odstępu QT ¹³.

Do leków mogących wydłużać odstęp QT należą:

• Leki przeciwarytmiczne klasy IA: np. chinidyna, dyzopiramid
• Leki przeciwarytmiczne klasy III: np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid
• Inne leki: metadon, moksyfloksacyna, leki przeciwpsychotyczne ¹⁴

Interakcja ze spironolaktonem

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania abirateronu ze spironolaktonem. Spironolakton wiąże się z receptorem androgenowym i może zwiększać stężenie swoistego antygenu gruczołu krokowego (PSA), co może utrudniać monitorowanie skuteczności leczenia ¹⁵.

Interakcje z alkoholem

Brak jest bezpośrednich danych klinicznych dotyczących interakcji abirateronu z alkoholem. Jednakże należy mieć na uwadze, że metabolizm abirateronu odbywa się głównie w wątrobie, podobnie jak metabolizm etanolu. Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii abirateronem może teoretycznie zwiększać obciążenie wątroby i nasilać ryzyko hepatotoksyczności.

Ponadto, supresja androgenowa powodowana przez abirateron może prowadzić do wydłużenia odstępu QT, a alkohol może nasilać to działanie, zwiększając ryzyko zaburzeń rytmu serca. Z tego względu wskazana jest ostrożność i zaleca się ograniczenie spożywania alkoholu podczas leczenia abirateronem.

Tabela interakcji abirateronu octanu z innymi lekami