Specjalne ostrzeżenia
Abiraterone Exeltis
Abiraterone Exeltis, stosowany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego z przerzutami, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, wynikających z hamowania enzymu CYP17 i wzrostu stężeń mineralokortykosteroidów. Jednoczesne podawanie kortykosteroidów (prednizon, prednizolon) jest niezbędne do ograniczenia tych działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, niewydolnością serca (klasy III/IV NYHA), frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50%, niestabilną dławicą piersiową oraz zaburzeniami rytmu serca. Monitorowanie parametrów obejmuje ciśnienie tętnicze, stężenie potasu, objawy zastoinowej niewydolności serca oraz aktywność aminotransferaz w surowicy – co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku wzrostu AlAT lub AspAT powyżej 5-krotnej górnej granicy normy (GGN) konieczne jest przerwanie leczenia, a przy wzroście 20-krotnym – definitywne odstawienie leku.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Abiraterone Exeltis
- Zaburzenia układu krążenia i metaboliczne wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów
- Ostrożność u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi
- Ocena czynności serca przed rozpoczęciem leczenia
- Monitorowanie pacjenta podczas leczenia
- Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby
- Odstawianie kortykosteroidów i postępowanie w sytuacjach stresogennych
- Gęstość kości
- Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
- Jednoczesne stosowanie z chemioterapią
- Nietolerancja substancji pomocniczych
- Potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem
- Wpływ na mięśnie szkieletowe
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi
- Skojarzenie abirateronu i prednizonu lub prednizolonu z Ra-223
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Abiraterone Exeltis
Stosowanie leku Abiraterone Exeltis wymaga ścisłego monitorowania pacjentów oraz przestrzegania szczególnych środków ostrożności ze względu na mechanizm działania leku oraz możliwe działania niepożądane. Poniżej przedstawiono najważniejsze kwestie wymagające uwagi lekarza prowadzącego leczenie.1
Zaburzenia układu krążenia i metaboliczne wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów
Abiraterone Exeltis może powodować nadciśnienie tętnicze, hipokaliemię oraz zastój płynów. Działania te wynikają ze zwiększenia stężeń mineralokortykosteroidów spowodowanego hamowaniem enzymu CYP17. Należy zaznaczyć, że jednoczesne podawanie kortykosteroidu hamuje wydzielanie hormonu adrenokortykotropowego (ACTH), co zmniejsza częstość i nasilenie tych działań niepożądanych.2
Szczególną ostrożność należy zachować podczas leczenia pacjentów z następującymi chorobami współistniejącymi, które mogą ulec pogorszeniu w wyniku działania leku:
- Choroby, które mogą nasilić się w wyniku zwiększenia ciśnienia tętniczego
- Stany, które mogą pogorszyć się w wyniku hipokaliemii (np. u pacjentów stosujących glikozydy nasercowe)
- Choroby, które mogą nasilić się w wyniku zastoju płynów (np. niewydolność serca, ciężka lub niestabilna dławica piersiowa, niedawno przebyty zawał mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu pochodzenia komorowego, ciężkie zaburzenia czynności nerek)3
Ostrożność u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi
Produkt Abiraterone Exeltis należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi w wywiadzie. Należy podkreślić, że w badaniach klinicznych fazy 3 nie uczestniczyli pacjenci z:
- Niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem tętniczym
- Istotną klinicznie chorobą serca potwierdzoną zawałem mięśnia sercowego lub tętniczymi zdarzeniami zakrzepowymi w okresie ostatnich 6 miesięcy
- Ciężką lub niestabilną dławicą piersiową
- Niewydolnością serca klasy III lub IV według klasyfikacji NYHA (badanie 301) lub niewydolnością serca klasy II do IV (badania 3011 i 302)
- Frakcją wyrzutową serca < 50%
Z badań 3011 i 302 wykluczono również pacjentów z migotaniem przedsionków lub innymi zaburzeniami rytmu wymagającymi leczenia.4
Nie określono bezpieczeństwa stosowania leku Abiraterone Exeltis u pacjentów z:
- Frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50%
- Niewydolnością serca klasy III lub IV według klasyfikacji NYHA (w badaniu 301)
- Niewydolnością serca klasy II do IV (w badaniach 3011 i 302)5
Ocena czynności serca przed rozpoczęciem leczenia
Przed rozpoczęciem terapii u pacjentów z istotnym ryzykiem zastoinowej niewydolności serca (np. niewydolność serca w wywiadzie, niekontrolowane nadciśnienie tętnicze lub zdarzenia sercowe, takie jak choroba niedokrwienna serca) należy rozważyć wykonanie badań oceniających czynność serca, takich jak echokardiografia.6
Przed włączeniem leczenia produktem Abiraterone Exeltis należy:
- Leczyć niewydolność serca i zoptymalizować czynność serca
- Wyrównać i kontrolować nadciśnienie tętnicze
- Skorygować hipokaliemię
- Kontrolować zastój płynów7
Monitorowanie pacjenta podczas leczenia
W trakcie leczenia należy regularnie monitorować:
- Ciśnienie krwi
- Stężenie potasu w surowicy
- Zastój płynów (zwiększenie masy ciała, obrzęki obwodowe)
- Inne objawy przedmiotowe i podmiotowe zastoinowej niewydolności serca
Monitorowanie powinno odbywać się przez pierwsze 3 miesiące co 2 tygodnie, a następnie co miesiąc. Wszelkie stwierdzone nieprawidłowości należy korygować.8
U pacjentów, u których podczas leczenia produktem Abiraterone Exeltis wystąpi hipokaliemia, należy zwrócić uwagę na możliwość wydłużenia odstępu QT. Należy oceniać czynność serca zgodnie ze wskazaniami klinicznymi i w razie istotnego klinicznie pogorszenia czynności serca rozważyć przerwanie leczenia.9
Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby
W kontrolowanych badaniach klinicznych stwierdzono znaczne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, co w niektórych przypadkach wymagało przerwania leczenia lub modyfikacji dawki. Ze względu na ryzyko hepatotoksyczności, konieczne jest ścisłe monitorowanie parametrów wątrobowych:10
Harmonogram monitorowania aktywności aminotransferaz w surowicy:
- Przed rozpoczęciem leczenia
- Co dwa tygodnie przez pierwsze trzy miesiące leczenia
- Następnie co miesiąc
W przypadku wystąpienia podmiotowych i przedmiotowych objawów sugerujących hepatotoksyczność, należy natychmiast zbadać aktywność aminotransferaz w surowicy.11
Postępowanie w przypadku podwyższenia aktywności aminotransferaz:
- Jeśli aktywność AlAT lub AspAT zwiększy się ponad 5-krotnie powyżej górnej granicy normy (GGN) – należy natychmiast przerwać leczenie i dokładnie monitorować czynność wątroby
- Wznowienie leczenia można rozważyć po powrocie wyników badań czynnościowych wątroby do wartości wyjściowych, stosując zredukowaną dawkę
- W przypadku ciężkiej hepatotoksyczności (aktywność AlAT lub AspAT zwiększona 20 razy powyżej GGN) – należy definitywnie przerwać leczenie i nie rozpoczynać go ponownie12
Należy podkreślić, że z badań klinicznych wykluczano pacjentów z czynnym lub objawowym wirusowym zapaleniem wątroby, dlatego brak jest danych potwierdzających możliwość stosowania produktu w tej grupie chorych.13
Brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności po podaniu dawek wielokrotnych abirateronu octanu u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa B lub C w skali Child-Pugh). Stosowanie leku u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby należy rozważać z zachowaniem szczególnej ostrożności, gdy spodziewane korzyści wyraźnie przewyższają potencjalne ryzyko. Produkt Abiraterone Exeltis jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.14
Po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano rzadkie przypadki ostrej niewydolności wątroby i piorunującego zapalenia wątroby (hepatitis fulminant), niektóre zakończone zgonem.15
Odstawianie kortykosteroidów i postępowanie w sytuacjach stresogennych
Należy zachować szczególną ostrożność w przypadku odstawienia prednizonu lub prednizolonu podczas terapii lekiem Abiraterone Exeltis. Pacjentów należy obserwować pod kątem wystąpienia objawów niewydolności nadnerczy. Jeśli stosowanie produktu Abiraterone Exeltis jest kontynuowane po odstawieniu kortykosteroidów, pacjentów należy monitorować w kierunku objawów nadmiaru mineralokortykosteroidów.16
W przypadku pacjentów stosujących prednizon lub prednizolon, którzy są narażeni na wyjątkowy stres, może być konieczne zwiększenie dawki kortykosteroidów przed, w trakcie i po sytuacji stresogennej.17
Gęstość kości
U mężczyzn z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego z przerzutami często występuje zmniejszenie gęstości kości. Stosowanie produktu leczniczego Abiraterone Exeltis w skojarzeniu z glikokortykosteroidami może nasilać to działanie.18
Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
Hiperglikemia
Stosowanie glikokortykosteroidów może nasilać hiperglikemię, dlatego u pacjentów z cukrzycą należy często badać stężenie glukozy we krwi.19
Hipoglikemia
Zgłaszano przypadki hipoglikemii po podaniu produktu leczniczego Abiraterone Exeltis w skojarzeniu z prednizonem lub prednizolonem u pacjentów z rozpoznaną cukrzycą leczonych pioglitazonem lub repaglinidem. W związku z tym u pacjentów z cukrzycą konieczne jest dokładne kontrolowanie stężenia cukru we krwi.20
Jednoczesne stosowanie z chemioterapią
Nie określono bezpieczeństwa i skuteczności produktu Abiraterone Exeltis stosowanego jednocześnie z cytotoksyczną chemioterapią.21
Nietolerancja substancji pomocniczych
Produkt leczniczy zawiera laktozę, dlatego nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.22
Należy również uwzględnić, że produkt zawiera 24 mg sodu w dawce dwóch tabletek, co odpowiada 1,2% zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych.23
Potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem
U mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego z przerzutami, w tym u pacjentów przyjmujących produkt Abiraterone Exeltis, może wystąpić niedokrwistość i zaburzenia czynności seksualnych.24
Wpływ na mięśnie szkieletowe
U pacjentów leczonych produktem Abiraterone Exeltis zgłaszano przypadki miopatii i rabdomiolizy. Większość tych przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy leczenia i ustępowała po odstawieniu produktu. Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów leczonych jednocześnie produktami leczniczymi mogącymi powodować miopatię i/lub rabdomiolizę.25
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Ze względu na ryzyko zmniejszenia ekspozycji na abirateron należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, chyba że nie istnieje alternatywne leczenie.26
Skojarzenie abirateronu i prednizonu lub prednizolonu z Ra-223
Stosowanie abirateronu i prednizonu lub prednizolonu w skojarzeniu z Ra-223 jest przeciwwskazane, ponieważ w badaniach klinicznych stwierdzono, że takie leczenie skojarzone zwiększa ryzyko złamań i wykazuje trend w kierunku zwiększenia śmiertelności u pacjentów z rakiem gruczołu krokowego bezobjawowych lub z niewielkimi objawami.27
Zaleca się, aby kolejne leczenie Ra-223 nie było rozpoczęte przez co najmniej 5 dni po ostatnim podaniu produktu leczniczego Abiraterone Exeltis w skojarzeniu z prednizonem lub prednizolonem.28
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania