tętnicze zdarzenie zakrzepowe
Tętnicze zdarzenie zakrzepowe (arterial thrombotic event) to poważne zaburzenie naczyniowe charakteryzujące się powstaniem zakrzepu (skrzepliny) w obrębie tętnicy, co prowadzi do częściowego lub całkowitego zablokowania przepływu krwi. W przeciwieństwie do zakrzepicy żylnej, tętnicze zdarzenia zakrzepowe występują w naczyniach o wysokim ciśnieniu i szybkim przepływie krwi, co wpływa na ich patofizjologię i objawy kliniczne.
Główne manifestacje kliniczne tętniczych zdarzeń zakrzepowych obejmują zawał mięśnia sercowego, udar niedokrwienny mózgu oraz ostre niedokrwienie kończyn. Czynniki ryzyka to nadciśnienie tętnicze, hiperlipidemia, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość, wiek oraz predyspozycje genetyczne. Patogeneza tych zdarzeń najczęściej wiąże się z pęknięciem blaszki miażdżycowej i następczą aktywacją płytek krwi, prowadzącą do tworzenia skrzepliny.
Diagnostyka tętniczych zdarzeń zakrzepowych opiera się na obrazowaniu naczyń (angiografia, USG dopplerowskie, angio-TK, angio-MR) oraz badaniach laboratoryjnych oceniających markery uszkodzenia tkanek (np. troponina w zawale serca). Leczenie obejmuje strategie farmakologiczne (leki przeciwpłytkowe, antykoagulanty, fibrynolityki) oraz interwencyjne (przezskórna angioplastyka, trombektomia, wszczepienie stentów). Profilaktyka pierwotna i wtórna skupia się na modyfikacji czynników ryzyka oraz odpowiedniej farmakoterapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Naproxen Genoptim
Naproksen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), powinien być stosowany w najmniejszej skutecznej dawce i przez najkrótszy możliwy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego, zaburzeniami krzepnięcia oraz u osób w podeszłym wieku. Lek może maskować objawy innych chorób, a u pacjentów z astmą oskrzelową zwiększa ryzyko skurczu oskrzeli. Istotne jest monitorowanie parametrów czynności wątroby, gdyż naproksen może wywołać ostre reakcje wątrobowe, w tym żółtaczkę i zapalenie wątroby. Ponadto, naproksen hamuje agregację płytek krwi i wydłuża czas krwawienia, co wymaga ostrożności u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe. Ryzyko powikłań ze strony przewodu pokarmowego, takich jak owrzodzenia, perforacje i krwawienia, wzrasta wraz z dawką, wiekiem pacjenta, historią chorób przewodu pokarmowego oraz jednoczesnym stosowaniem kwasu acetylosalicylowego lub innych leków zwiększających ryzyko krwawień. W takich przypadkach zaleca się stosowanie leków osłonowych, np. inhibitorów pompy protonowej lub mizoprostolu.
agregacja płytek krwi, antagonista receptora angiotensyny II, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma oskrzelowa, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, krwiomocz, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk naczynioruchowy, prostaglandyny, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie tarczy nerwu wzrokowego, zapalenie wątroby, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Abiraterone Fresenius Kabi 500 mg
Abiraterone Fresenius Kabi (octan abirateronu) jest stosowany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego, podawany w dawce 1000 mg/dobę wraz z prednizonem lub prednizolonem (5-10 mg/dobę). Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) obejmują obrzęk obwodowy (23%), hipokaliemię (18%), nadciśnienie tętnicze (22%), zakażenia dróg moczowych oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz (AlAT i AspAT). Ciężkie działania niepożądane stopnia 3. i 4. wg CTCAE, takie jak hipokaliemia (5-6%), nadciśnienie (6-7%), infekcje dróg moczowych (2%), hepatotoksyczność (4-6%), złamania (2%) oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe (migotanie przedsionków 2,6%, niewydolność serca 0,7%), wymagają szczególnej uwagi. Mechanizm działania leku wiąże się z efektami mineralokortykosteroidowymi, które można kontrolować farmakologicznie, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu kortykosteroidów. Pacjenci z wyjściowo podwyższonymi wartościami enzymów wątrobowych są bardziej narażeni na hepatotoksyczność, która może wymagać przerwania terapii, zwłaszcza przy wzroście AlAT lub AspAT >5 x GGN lub bilirubiny >3 x GGN.
alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, analog LHRH, arytmia, biegunka, bilirubina całkowita, dławica piersiowa, działanie mineralokortykosteroidowe, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa serca, hepatotoksyczność, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, incydent mózgowo-naczyniowy, krwiomocz, migotanie przedsionków, miopatia, nadciśnienie, nadostre zapalenie wątroby, niestrawność, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, obrzęk obwodowy, octan abirateronu, osteoporoza, ostra niewydolność wątroby, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, supresja androgenowa, tachykardia, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zakażenie dróg moczowych, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, złamanie kostne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abirateron Zentiva
Stosowanie Abirateron Zentiva wiąże się z ryzykiem wystąpienia nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, co jest konsekwencją hamowania enzymu CYP17 i wzrostu stężeń mineralokortykosteroidów. Wskazane jest jednoczesne podawanie kortykosteroidów w celu ograniczenia wydzielania ACTH i zmniejszenia nasilenia działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, zwłaszcza z niewydolnością serca (klasy II-IV wg NYHA), ciężką lub niestabilną dławicą piersiową, niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego, arytmiami komorowymi oraz u osób z frakcją wyrzutową serca <50%. Monitorowanie parametrów takich jak ciśnienie tętnicze, stężenie potasu, objawy zastoinowej niewydolności serca powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku hipokaliemii obserwowano wydłużenie odstępu QT, co wymaga oceny czynności serca i ewentualnego przerwania terapii.
arytmia komorowa, brak laktazy, chemioterapia cytotoksyczna, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca, dławica piersiowa, echokardiografia, enzym CYP17, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa serca, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, induktor CYP3A4, klasyfikacja Childa-Pugha, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroid, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadostre zapalenie wątroby, niedoczynność nadnerczy, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, ostra niewydolność wątroby, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wirusowe zapalenie wątroby, wydłużenie QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złamanie kostne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abiraterone Exeltis
Abiraterone Exeltis, stosowany w leczeniu zaawansowanego raka gruczołu krokowego z przerzutami, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, wynikających z hamowania enzymu CYP17 i wzrostu stężeń mineralokortykosteroidów. Jednoczesne podawanie kortykosteroidów (prednizon, prednizolon) jest niezbędne do ograniczenia tych działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, niewydolnością serca (klasy III/IV NYHA), frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50%, niestabilną dławicą piersiową oraz zaburzeniami rytmu serca. Monitorowanie parametrów obejmuje ciśnienie tętnicze, stężenie potasu, objawy zastoinowej niewydolności serca oraz aktywność aminotransferaz w surowicy – co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku wzrostu AlAT lub AspAT powyżej 5-krotnej górnej granicy normy (GGN) konieczne jest przerwanie leczenia, a przy wzroście 20-krotnym – definitywne odstawienie leku.
aminotransferazy, brak laktazy, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, ciśnienie krwi, cukrzyca, cytotoksyczna chemioterapia, dławica piersiowa, enzym CYP17, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa lewej komory, frakcja wyrzutowa serca, gęstość kości, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, induktor CYP3A4, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroid, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadmiar mineralokortykosteroidów, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, obrzęki obwodowe, pioglitazon, piorunujące zapalenie wątroby, prednizolon, prednizon, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, repaglinid, stężenie potasu, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wirusowe zapalenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia rytmu komorowego, zastoinowa niewydolność serca, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dololibre 50 mg/ml
Naproksen, substancja czynna leku Dololibre, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o szerokim spektrum działań niepożądanych, z dominującymi objawami ze strony przewodu pokarmowego, występującymi bardzo często (≥1/10) i często (≥1/100 do <1/10). Do najczęstszych należą nudności, wymioty, zgaga, ból żołądka, zaparcia lub biegunka oraz niewielka utrata krwi, która może prowadzić do niedokrwistości. Wrzody żołądka i dwunastnicy, krwawienia, perforacje oraz zapalenia przewodu pokarmowego występują z częstością od niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) do częstości nieznanej. Naproksen może również wywoływać poważne działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego (bardzo rzadko: nadciśnienie, częstoskurcz, niewydolność serca), hematologicznego (niedokrwistość aplastyczna, trombocytopenia, leukopenia), immunologicznego (wysypka, reakcje anafilaktyczne), wątroby (podwyższenie aminotransferaz, zapalenie wątroby) oraz nerek (obrzęki, ostra niewydolność nerek). Występują także objawy neurologiczne (bóle głowy, zawroty, zaburzenia OUN) i skórne (plamica, łysienie, ciężkie reakcje skórne jak zespół Stevensa-Johnsona). Pacjenci w podeszłym wieku są szczególnie narażeni na ciężkie powikłania przewodu pokarmowego, a długotrwałe stosowanie wymaga monitorowania parametrów hematologicznych i biochemicznych.
W praktyce klinicznej istotne jest szybkie rozpoznanie i natychmiastowe odstawienie naproksenu w przypadku wystąpienia objawów alarmowych, takich jak duszność, obrzęk twarzy lub gardła, krwawe wymioty, czarne stolce, silny ból brzucha lub głowy, zaburzenia świadomości, objawy ze strony serca czy ciężkie reakcje skórne. Lek Dololibre zawiera także substancje pomocnicze (E218, sacharozę, sorbitol, sód), które mogą wywoływać dodatkowe reakcje niepożądane, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą lub kontrolujących spożycie sodu. Działania niepożądane u dzieci i młodzieży są podobne do dorosłych, jednak szczególną ostrożność należy zachować u osób starszych ze względu na zwiększone ryzyko powikłań. Znajomość pełnego spektrum działań niepożądanych naproksenu oraz ich częstości jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku i minimalizacji ryzyka poważnych powikłań.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, biegunka, ból głowy, charakterystyka produktu leczniczego, choroba Leśniowskiego-Crohna, częstoskurcz, eozynofilowe zapalenie płuc, fotodermatoza, hematuria, hiperkaliemia, hiperurykemia, kłębuszkowe zapalenie nerek, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, liszaj płaski, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, napad padaczkowy, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień trwały polekowy, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie jamy ustnej, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abiraterone Olainfarm
Produkt leczniczy Abiraterone Olainfarm, stosowany w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego, może indukować nadciśnienie tętnicze, hipokaliemię oraz zastój płynów, co jest efektem zwiększonego stężenia mineralokortykosteroidów w wyniku hamowania enzymu CYP17. Wskazane jest jednoczesne podawanie kortykosteroidów, które hamują wydzielanie ACTH, redukując częstość i nasilenie tych działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, zwłaszcza z niewydolnością serca (klasy III/IV wg NYHA), frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50%, niestabilną dusznicą bolesną, arytmiami komorowymi oraz u osób z niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem tętniczym. Monitorowanie ciśnienia tętniczego, stężenia potasu oraz objawów zastoinowej niewydolności serca powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc.
AlAT, aminotransferazy, arytmia komorowa, brak laktazy, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, CYP17, cytotoksyczna chemioterapia, dławica piersiowa, dusznica bolesna, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa serca, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, induktor CYP3A4, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroid, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadmiar mineralokortykosteroidów, nadostre zapalenie wątroby, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, ostra niewydolność wątroby, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wirusowe zapalenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności seksualnych, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zastój płynów, zawał serca, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zmniejszenie gęstości kości - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abiraterone Glenmark
Abiraterone Glenmark, stosowany w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, wynikających z podwyższenia stężeń mineralokortykosteroidów przez hamowanie CYP17. Wskazane jest jednoczesne podawanie kortykosteroidów, które hamują wydzielanie ACTH i zmniejszają częstość działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, zwłaszcza z niewydolnością serca (klasy III-IV wg NYHA), frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50%, niestabilną dusznicą bolesną, czy niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego. Monitorowanie ciśnienia tętniczego, stężenia potasu oraz objawów zastoinowej niewydolności serca powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku hipokaliemii obserwowano wydłużenie odstępu QT, co wymaga oceny czynności serca i ewentualnej modyfikacji terapii.
arytmia komorowa, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca, dusznica bolesna, dziedziczna nietolerancja galaktozy, echokardiografia, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa lewej komory, frakcja wyrzutowa serca, gęstość kości, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, induktor CYP3A4, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroid, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadmiar mineralokortykosteroidów, nadostre zapalenie wątroby, niedobór laktazy, niedokrwistość, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, ostra niewydolność wątroby, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wirusowe zapalenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zastój płynów, zawał serca, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aglan 15 mg
Meloksykam w dawce 15 mg/1,5 ml (Aglan, roztwór do wstrzykiwań) wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla NLPZ, z dominującymi objawami ze strony układu pokarmowego, takimi jak dyspepsja, nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcia, wzdęcia i biegunka. Poważne powikłania obejmują chorobę wrzodową, perforację oraz krwawienia z przewodu pokarmowego, które szczególnie u osób starszych mogą prowadzić do zgonu. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do ≤1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana. W badaniach klinicznych obejmujących 15 197 pacjentów stosujących meloksykam doustnie w dawkach 7,5 mg lub 15 mg przez okres do 1 roku, odnotowano także działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego (obrzęki, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca) oraz ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych (zawał mięśnia sercowego, udar mózgu), zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek.
agranulocytoza, biegunka, ból brzucha, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, dyspepsja, krwawienie z przewodu pokarmowego, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, nudności, obrzęk, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, skórne działania niepożądane, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, układ pokarmowy, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Abirateron Aristo 250 mg
Profil bezpieczeństwa leku Abirateron Aristo, oceniany w badaniach klinicznych fazy 3, wskazuje na najczęstsze działania niepożądane występujące u ≥10% pacjentów, takie jak obrzęk obwodowy (23% vs. 17% placebo), hipokaliemia (18% vs. 8% placebo) oraz nadciśnienie tętnicze (22% vs. 16% placebo). Ciężkie działania niepożądane stopnia 3 i 4 wg CTCAE obejmowały hipokaliemię (6% vs. 1%), nadciśnienie tętnicze (7% vs. 5%) oraz zastój płynów (1% vs. 1%). Abirateron może indukować reakcje mineralokortykosteroidowe, które są zwykle skutecznie kontrolowane przez jednoczesne stosowanie kortykosteroidów. W badaniach wykluczono pacjentów z niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem, istotnymi chorobami serca, niewydolnością serca klasy II-IV wg NYHA oraz frakcją wyrzutową <50%.
alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, aminotransferaza, analog LHRH, arytmia, bilirubina całkowita, choroba serca, dławica piersiowa, dusznica bolesna, dysfunkcja wątroby, działanie mineralokortykosteroidowe, frakcja wyrzutowa serca, hepatotoksyczność, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, incydent mózgowo-naczyniowy, krwiomocz, migotanie przedsionków, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadostre zapalenie wątroby, niestrawność, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, obrzęk obwodowy, osteoporoza, ostra niewydolność wątroby, posocznica, przerzut do wątroby, rabdomioliza, supresja androgenowa, tachykardia, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wodobrzusze, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenie krwotoczne, zakażenie dróg moczowych, zapalenie wątroby, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, złamanie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Okitask
Produkt Okitask zawierający ketoprofen z lizyną, jako NLPZ, wymaga szczególnej ostrożności w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, z chorobami przewodu pokarmowego, nerek, wątroby oraz układu sercowo-naczyniowego. Należy unikać łączenia z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza krwawień, owrzodzeń i perforacji przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić w każdym momencie terapii. Szczególnie narażeni są pacjenci z chorobą wrzodową w wywiadzie, stosujący jednocześnie aspirynę lub leki przeciwzakrzepowe, a także osoby z niewyrównanym nadciśnieniem tętniczym, kardiomiopatią niedokrwienną, chorobą naczyń obwodowych i mózgowych. W przypadku wystąpienia wysypki, zmian błon śluzowych lub innych objawów nadwrażliwości, leczenie należy natychmiast przerwać.
alergiczny nieżyt nosa, aminotransferaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba tętnic obwodowych, ciężka reakcja skórna, doustny kortykosteroid, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kardiomiopatia niedokrwienna, ketoprofen, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek antyagregacyjny, lek moczopędny, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, mizoprostol, nerczyca, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewyraźne widzenie, niewyrównane nadciśnienie tętnicze, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, polekowy ból głowy, polip nosa, porfiria wątrobowa, powikłanie bakteryjne ospy wietrznej, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przewlekłe zapalenie zatok, skurcz oskrzeli, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zapalenie wątroby, zawał serca, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Abirateron Aristo 500 mg
Abirateron Aristo (abirateronu octan) jest stosowany w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego z przerzutami. Najczęstsze działania niepożądane obserwowane w badaniach klinicznych fazy 3 (występujące u ≥10% pacjentów) to obrzęk obwodowy (23% vs. 17% placebo), hipokaliemia (18% vs. 8%), nadciśnienie tętnicze (22% vs. 16%), zakażenia dróg moczowych oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT). Ciężkie działania niepożądane stopnia 3 i 4 według CTCAE obejmowały hipokaliemię (6% vs. 1%), nadciśnienie tętnicze (7% vs. 5%) oraz obrzęk obwodowy (1% vs. 1%). Mechanizm działania abirateronu wiąże się z aktywnością mineralokortykosteroidową, co tłumaczy występowanie nadciśnienia, hipokaliemii i zastojów płynów, które można skutecznie kontrolować stosując jednocześnie kortykosteroidy. W badaniach wykluczono pacjentów z niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem, istotnymi chorobami serca oraz niewydolnością serca klasy II-IV wg NYHA lub frakcją wyrzutową <50%.
abirateronu octan, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, arytmia, biegunka, bilirubina całkowita, choroba serca, dławica piersiowa, dusznica bolesna, działanie mineralokortykosteroidowe, frakcja wyrzutowa serca, górna granica normy, hepatotoksyczność, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, krwiomocz, migotanie przedsionków, miopatia, nadciśnienie tętnicze, nadostre zapalenie wątroby, niestrawność, niewydolność nadnerczy, niewydolność serca, obrzęk obwodowy, ostra niewydolność wątroby, posocznica, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego z przerzutami, tachykardia, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zakażenie dróg moczowych, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, złamanie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dexketoprofen Ketoflix
Deksktoprofen w dawce 25 mg (tabletki powlekane Ketoflix) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią chorób przewodu pokarmowego, w tym wrzodów żołądka i dwunastnicy, zwłaszcza jeśli przebiegały z krwawieniem lub perforacją. Ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych, takich jak krwawienia, owrzodzenia czy perforacje, może wystąpić w trakcie całej terapii, nawet bez wcześniejszych objawów. Szczególnie narażone są osoby w podeszłym wieku, z chorobami zapalnymi jelit oraz przyjmujące jednocześnie leki zwiększające ryzyko krwawień (np. doustne kortykosteroidy, warfaryna, inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, kwas acetylosalicylowy). Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas oraz unikanie łączenia z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2. W przypadku wystąpienia krwawienia z przewodu pokarmowego należy natychmiast przerwać leczenie.
agregacja płytek krwi, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, czynnik ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, doustny kortykosteroid, hemostaza, heparyna, hiperlipidemia, hipowolemia, inhibitor pompy protonowej, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, mizoprostol, nadciśnienie tętnicze, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, selektywny inhibitor cyklooksygenazy-2, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śródmiąższowe zapalenie nerek, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół nerczycowy, zespół Stevens-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apo-Napro Forte 550 mg
Apo-Napro Forte zawiera 550 mg naproksenu sodowego (odpowiadającego 500 mg naproksenu jako substancji czynnej) i należy do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego, w tym wrzody trawienne, perforacje oraz krwawienia, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku. Inne objawy obejmują nudności, wymioty, biegunkę, zaparcia, krwawe stolce i zaostrzenie chorób zapalnych jelit. NLPZ, w tym naproksen, mogą również zwiększać ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek. Dodatkowo obserwuje się obrzęki, nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca.
agranulocytoza, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, eozynofilia, granulocytopenia, klasyfikacja MedDRA, krwawe wymioty, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwawy stolec, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, naproksen sodowy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, perforacja, reakcja anafilaktyczna, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, udar mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, wybroczyna, wydłużony czas krwawienia, zaburzenie agregacji płytek krwi, zaburzenie hemostazy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie okrężnicy, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zmniejszenie stężenia hemoglobiny