Nadciśnienie, hipokaliemia, zastój płynów i niewydolność serca wynikające z nadmiaru mineralokortykosteroidów

Leczenie produktem Abiraterone Olainfarm może powodować nadciśnienie tętnicze, hipokaliemię oraz zastój płynów. Działania te są konsekwencją zwiększonego stężenia mineralokortykosteroidów wynikającego z hamowania enzymu CYP17. Jednoczesne podawanie kortykosteroidu hamuje wydzielanie hormonu adrenokortykotropowego (ACTH), co prowadzi do zmniejszenia częstości i nasilenia tych działań niepożądanych.¹

Należy zachować szczególną ostrożność podczas leczenia pacjentów, u których współistniejące schorzenia mogą ulec pogorszeniu w wyniku:

• Zwiększenia ciśnienia tętniczego
• Hipokaliemii – zwłaszcza u pacjentów stosujących glikozydy nasercowe
• Zastoju płynów – szczególnie u pacjentów z niewydolnością serca, ciężką lub niestabilną dławicą piersiową, niedawno przebytym zawałem serca, arytmią komorową lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek²

Stosowanie u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi

Produkt Abiraterone Olainfarm należy stosować z ostrożnością u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi w wywiadzie. Warto zaznaczyć, że badania kliniczne fazy 3 z abirateronem nie obejmowały pacjentów z:

• Niepoddającym się leczeniu nadciśnieniem tętniczym
• Istotną klinicznie chorobą serca
• Potwierdzonym zawałem mięśnia sercowego lub tętniczymi zdarzeniami zakrzepowymi w okresie ostatnich 6 miesięcy
• Ciężką lub niestabilną dusznicą bolesną
• Niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (badanie 301) lub niewydolnością serca klasy II do IV (badania 3011 i 302)
• Frakcją wyrzutową serca < 50%
• Migotaniem przedsionków lub innymi arytmiami komorowymi wymagającymi leczenia (wykluczono z badań 3011 i 302)³

Nie określono bezpieczeństwa stosowania u pacjentów z frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50% lub z niewydolnością serca klasy III lub IV wg NYHA (w badaniu 301) lub niewydolnością serca klasy II do IV (w badaniach 3011 i 302).⁴

Postępowanie u pacjentów z ryzykiem zaburzeń sercowo-naczyniowych

Przed rozpoczęciem leczenia abirateronem u pacjentów z istotnym ryzykiem zastoinowej niewydolności serca (np. z niewydolnością serca w wywiadzie, nieopanowanym nadciśnieniem lub zdarzeniami sercowymi, takimi jak choroba niedokrwienna serca) należy rozważyć wykonanie badań oceniających czynność serca, takich jak echokardiografia.⁵

Należy wdrożyć następujące działania:

1. Przed rozpoczęciem leczenia produktem Abiraterone Olainfarm należy leczyć istniejącą niewydolność serca i zoptymalizować czynność serca
2. Wyrównać i kontrolować nadciśnienie, hipokaliemię i zastój płynów
3. Monitorować ciśnienie krwi, stężenie potasu w osoczu oraz zastój płynów:
   • Co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące leczenia
   • Następnie co miesiąc
4. Kontrolować przyrost masy ciała, obrzęki obwodowe i inne objawy przedmiotowe i podmiotowe zastoinowej niewydolności serca⁶

U pacjentów z hipokaliemią podczas leczenia abirateronem stwierdzano wydłużenie odstępu QT. Należy oceniać czynność serca zgodnie ze wskazaniami klinicznymi, ustalić właściwe postępowanie i rozważyć odstawienie leczenia produktem Abiraterone Olainfarm, gdy nastąpi znaczne pogorszenie czynności serca.⁷

Hepatotoksyczność i zaburzenia czynności wątroby

W kontrolowanych badaniach klinicznych z abirateronem stwierdzano znaczne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, co prowadziło do przerwania leczenia lub zmiany dawki.⁸

Monitorowanie czynności wątroby

Należy oceniać aktywność aminotransferaz w surowicy według następującego schematu:

• Przed rozpoczęciem leczenia produktem Abiraterone Olainfarm
• Co dwa tygodnie przez pierwsze trzy miesiące leczenia
• Następnie co miesiąc⁹

W przypadku wystąpienia klinicznych objawów podmiotowych i przedmiotowych wskazujących na hepatotoksyczność, należy natychmiast dokonać pomiaru aktywności aminotransferaz w surowicy.¹⁰

Postępowanie w przypadku zaburzeń wątrobowych

W przypadku zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych należy postępować według następujących zasad:

• Jeśli kiedykolwiek aktywność AlAT lub AspAT zwiększy się ponad 5-krotnie powyżej górnej granicy normy (GGN):
  • Należy natychmiast przerwać leczenie produktem Abiraterone Olainfarm
  • Szczegółowo monitorować czynność wątroby
  • Wznowić leczenie w zmniejszonej dawce można tylko po powrocie testów czynnościowych wątroby do wartości wyjściowych¹¹
• W przypadku wystąpienia ciężkiej hepatotoksyczności (aktywność AlAT lub AspAT zwiększona ponad 20 razy powyżej GGN) kiedykolwiek podczas terapii:
  • Należy przerwać leczenie
  • Nie wolno ponownie rozpoczynać terapii produktem Abiraterone Olainfarm¹²

Szczególne grupy pacjentów z zaburzeniami wątroby

Należy wziąć pod uwagę, że:

• Do badań klinicznych nie włączono pacjentów z czynnym lub objawowym wirusowym zapaleniem wątroby – brak danych potwierdzających celowość zastosowania abirateronu w tej populacji¹³
• Brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności wielokrotnych dawek abirateronu octanu u pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (Klasa B lub C wg klasyfikacji Child-Pugh)¹⁴
• Zastosowanie produktu Abiraterone Olainfarm należy rozważnie ocenić u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby – korzyści powinny jasno przeważać nad możliwym ryzykiem¹⁵
• Nie należy stosować produktu Abiraterone Olainfarm u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby¹⁶

Po wprowadzeniu produktu leczniczego zawierającego abirateron do obrotu rzadko zgłaszano przypadki ostrej niewydolności wątroby i nadostrego zapalenia wątroby, niektóre zakończone zgonem.¹⁷

Odstawianie kortykosteroidów i zabezpieczenie sytuacji stresogennych

Należy zachować ostrożność i obserwować pacjentów w kierunku występowania objawów niewydolności nadnerczy, gdy odstawia się prednizon lub prednizolon. Jeśli stosowanie produktu Abiraterone Olainfarm jest kontynuowane po odstawieniu kortykosteroidów, pacjentów należy obserwować w kierunku występowania objawów nadmiaru mineralokortykosteroidów.¹⁸

W przypadku narażenia na wyjątkowy stres, u pacjentów stosujących prednizon lub prednizolon może być wskazane zwiększenie dawki kortykosteroidów przed, w trakcie i po sytuacji stresogennej.¹⁹

Gęstość kości

U mężczyzn z zaawansowanym rakiem gruczołu krokowego z przerzutami może wystąpić zmniejszenie gęstości kości. Stosowanie produktu Abiraterone Olainfarm w skojarzeniu z glikokortykosteroidami może nasilić to działanie.²⁰

Wcześniejsze stosowanie ketokonazolu

U pacjentów, którzy stosowali wcześniej ketokonazol w leczeniu raka gruczołu krokowego można spodziewać się słabszej odpowiedzi na leczenie produktem Abiraterone Olainfarm.²¹

Zaburzenia gospodarki węglowodanowej

Hiperglikemia

Stosowanie glikokortykosteroidów może nasilać hiperglikemię, dlatego należy często badać stężenie glukozy we krwi u pacjentów z cukrzycą.²²

Hipoglikemia

Zgłaszano przypadki hipoglikemii po podaniu abirateronu z prednizonem/prednizolonem pacjentom z istniejącą wcześniej cukrzycą, otrzymującym pioglitazon lub repaglinid. Z tego powodu u pacjentów z cukrzycą należy monitorować stężenie cukru we krwi.²³

Stosowanie podczas chemioterapii

Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności jednocześnie stosowanego abirateronu z cytotoksyczną chemioterapią.²⁴

Nietolerancja substancji pomocniczych

Produkt leczniczy Abiraterone Olainfarm zawiera laktozę. Nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.²⁵

Produkt leczniczy zawiera 23,2 mg sodu w dawce zawartej w czterech tabletkach po 250 mg, co odpowiada 1,2% zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych.²⁶

Inne działania niepożądane i ryzyka związane ze stosowaniem

U mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego z przerzutami, w tym u pacjentów przyjmujących abirateron, mogą wystąpić niedokrwistość i zaburzenia czynności seksualnych.²⁷

Wpływ na mięśnie szkieletowe

U pacjentów leczonych abirateronem zgłaszano przypadki miopatii i rabdomiolizy. Większość przypadków wystąpiła w ciągu pierwszych 6 miesięcy leczenia, a po odstawieniu abirateronu ustąpiła. Należy zachować ostrożność u pacjentów leczonych jednocześnie produktami leczniczymi związanymi z występowaniem miopatii/rabdomiolizy.²⁸

Interakcje z innymi produktami leczniczymi

Ze względu na ryzyko zmniejszenia ekspozycji na abirateron należy unikać jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4, chyba że nie istnieje alternatywne leczenie.²⁹

Skojarzenie abirateronu i prednizonu/prednizolonu z Ra-223

W badaniach klinicznych stwierdzono, że leczenie abirateronem i prednizonem/prednizolonem w skojarzeniu z Ra-223 jest przeciwwskazane ze względu na:

• Zwiększone ryzyko złamań
• Tendencję do zwiększonej śmiertelności u pacjentów bezobjawowych lub z niewielkimi objawami z rakiem gruczołu krokowego³⁰

Zaleca się, aby kolejna terapia Ra-223 nie była rozpoczynana przez co najmniej 5 dni po ostatnim podaniu produktu Abiraterone Olainfarm w skojarzeniu z prednizonem/prednizolonem.³¹