rak gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami
Wskazanie

Rak gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami to zaawansowana postać nowotworu prostaty, która charakteryzuje się wysokim ryzykiem progresji choroby i obecnością przerzutów odległych. Ta postać choroby diagnozowana jest na podstawie badań obrazowych (scyntygrafia kości, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) oraz wysokiego stężenia PSA i niekorzystnych cech histopatologicznych (wysoki stopień złośliwości w skali Gleasona ≥8).

W leczeniu raka gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami stosuje się podejście wielokierunkowe. Podstawą terapii jest hormonoterapia (deprywacja androgenowa – ADT) w postaci analogów lub antagonistów GnRH, takich jak goserelina (Zoladex), leuprorelina (Eligard, Leuprostin), tryptorelina (Diphereline SR) czy degareliks (Firmagon). W ostatnich latach standardem stało się intensyfikowanie leczenia przez dodanie do ADT leków z grupy nowych inhibitorów szlaku androgenowego, takich jak octan abirateronu (Zytiga, Abiraterone Accord), enzalutamid (Xtandi), darolutamid (Nubeqa) czy apalutamid (Erleada).

W przypadku przerzutów do kości często stosuje się także leki z grupy bisfosfonianów (kwas zoledronowy – Zometa, Zoledronic acid) lub denosumab (Xgeva), które zmniejszają ryzyko powikłań kostnych. W wybranych przypadkach, zwłaszcza przy niewielkiej liczbie przerzutów (oligometastatyczny rak prostaty), rozważa się również radioterapię ogniska pierwotnego oraz przerzutów (SBRT).

Wśród największych trudności w leczeniu pacjentów z rakiem gruczołu krokowego wysokiego ryzyka z przerzutami wymienia się nieuchronny rozwój oporności na kastrację (CRPC), która zazwyczaj pojawia się po 1-3 latach leczenia. Inne wyzwania to zarządzanie działaniami niepożądanymi długotrwałej hormonoterapii (utrata masy kostnej, zespół metaboliczny, zaburzenia poznawcze), optymalizacja sekwencji leczenia oraz identyfikacja pacjentów, którzy mogliby odnieść korzyść z chemioterapii docetakselem (Taxotere, Docetaxel-Ebewe) stosowanej w połączeniu z ADT.

Dla pacjentów z mutacjami w genach naprawy DNA (np. BRCA1/2) obiecującą opcją terapeutyczną są inhibitory PARP, takie jak olaparib (Lynparza) czy rukaparib (Rubraca). Aktualnie trwają także badania nad immunoterapią i terapiami celowanymi, które mogą w przyszłości poszerzyć arsenał terapeutyczny w tej grupie pacjentów.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl