inhibitor proteazy anty-HIV
Inhibitory proteazy anty-HIV to klasa leków przeciwretrowirusowych, które odgrywają kluczową rolę w terapii zakażeń wirusem HIV. Ich mechanizm działania polega na hamowaniu enzymu proteazy HIV, niezbędnego do proteolitycznego dojrzewania białek wirusowych i formowania się funkcjonalnych wirionów.
Proteaza HIV odpowiada za rozkład poliprotein wirusowych na mniejsze, funkcjonalne białka strukturalne i enzymatyczne. Inhibitory proteazy wiążą się z centrum aktywnym enzymu, uniemożliwiając jego działanie. W efekcie powstają niedojrzałe, niezdolne do zakażania nowych komórek cząstki wirusa.
Do inhibitorów proteazy HIV należą m.in. atazanawir, darunawir, lopinawir i rytonawir. Rytonawir, oprócz własnego działania przeciwwirusowego, jest często stosowany jako „booster” – inhibitor enzymu CYP3A4, który metabolizuje inne inhibitory proteazy, zwiększając ich biodostępność i przedłużając działanie.
Inhibitory proteazy stanowią istotny komponent terapii antyretrowirusowej (ART), zwykle stosowane w skojarzeniu z innymi klasami leków przeciw HIV. Ich wprowadzenie w latach 90. XX wieku znacząco poprawiło skuteczność leczenia zakażeń HIV, przyczyniając się do przekształcenia AIDS z choroby śmiertelnej w przewlekłą, poddającą się kontroli.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Nitresan 20 mg
Stosowanie leku Nitresan 20 mg, zawierającego nitrendypinę, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku (>65 lat) oraz u osób z zaburzeniami czynności wątroby, ze względu na ryzyko nasilonego i/lub przedłużonego działania leku prowadzącego do niedociśnienia tętniczego. Terapia powinna być rozpoczynana od najmniejszej dawki z regularnym monitorowaniem ciśnienia tętniczego. U pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca oraz zespołem chorego węzła zatokowego (bez wszczepionego stymulatora serca) konieczne jest ścisłe monitorowanie parametrów hemodynamicznych. Dodatkowo, jednoczesne stosowanie β-adrenolityków może nasilać efekt hipotensyjny, co wymaga regularnej kontroli ciśnienia tętniczego. W początkowym okresie terapii należy również obserwować pacjentów pod kątem wystąpienia rzadkich, ale możliwych napadów dławicy piersiowej.
antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczny, ból wieńcowy, brak laktazy, ciśnienie tętnicze, cymetydyna, dławica piersiowa, efekt pierwszego przejścia, inhibitor proteazy anty-HIV, izoenzym 3A4 cytochromu P-450, kwas walproinowy, laktoza jednowodna, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpadaczkowy, lek β-adrenolityczny, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, niewyrównana niewydolność serca, parametry hemodynamiczne, stymulator serca, wiek podeszły, zaburzenie czynności wątroby, zespół chorego węzła zatokowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy