Interakcje leku
Nitresan 20 mg 20 mg
Nitrendypina, antagonista wapnia z grupy dihydropirydyn, jest metabolizowana przez izoenzymy 3A4 cytochromu P-450 obecne w błonie śluzowej żołądka i wątrobie. Leki indukujące ten układ, takie jak ryfampicyna, znacząco obniżają biodostępność nitrendypiny, co prowadzi do osłabienia jej działania przeciwnadciśnieniowego i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Z kolei inhibitory izoenzymów 3A4 (np. makrolidy: erytromycyna, klarytromycyna; inhibitory proteazy anty-HIV: rytonawir; azolowe leki przeciwgrzybicze: ketokonazol; nefazodon; fluoksetyna; cymetydyna; ranitydyna) zwiększają stężenie nitrendypiny w osoczu, co może wymagać monitorowania ciśnienia tętniczego i ewentualnej redukcji dawki. Leki przeciwpadaczkowe (fenytoina, fenobarbital, karbamazepina) indukują metabolizm nitrendypiny, zmniejszając jej skuteczność, co wymaga dostosowania dawki po zakończeniu terapii przeciwpadaczkowej.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Skojarzenia przeciwwskazane
- Produkty lecznicze hamujące metabolizm nitrendypiny
- Produkty lecznicze indukujące metabolizm nitrendypiny
- Wpływ nitrendypiny na inne produkty lecznicze
- Interakcje z pokarmem
- Interakcje nitrendypiny z alkoholem
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Nitrendypina, jako antagonista wapnia z grupy pochodnych dihydropirydyny, jest metabolizowana przez izoenzymy 3A4 cytochromu P-450, zlokalizowane w błonie śluzowej żołądka i w wątrobie. Z tego powodu produkty lecznicze hamujące lub indukujące ten system enzymatyczny mogą znacząco wpływać na biodostępność i skuteczność kliniczną nitrendypiny.1
Skojarzenia przeciwwskazane
Jednoczesne stosowanie ryfampicyny z nitrendypiną jest przeciwwskazane. Ryfampicyna silnie indukuje izoenzymy 3A4 cytochromu P-450, co prowadzi do znacznego zmniejszenia biodostępności nitrendypiny (podobnie jak innych antagonistów wapnia z grupy dihydropirydyny). Skutkuje to istotnym osłabieniem działania przeciwnadciśnieniowego nitrendypiny.2
Produkty lecznicze hamujące metabolizm nitrendypiny
Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 należy monitorować ciśnienie tętnicze i rozważyć zmniejszenie dawki nitrendypiny w razie potrzeby.3 Do tych leków należą:
- Antybiotyki makrolidowe (erytromycyna, troleandomycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) – mogą hamować metabolizm nitrendypiny prowadząc do zwiększenia jej stężenia w osoczu. Należy zauważyć, że azytromycyna, mimo strukturalnego podobieństwa do makrolidów, nie hamuje izoenzymów 3A4 cytochromu P-450.4
- Inhibitory proteazy anty-HIV (np. rytonawir) – silnie hamują układ izoenzymów 3A4 cytochromu P-450, przez co mogą istotnie zwiększać stężenie nitrendypiny w osoczu.5
- Azolowe leki przeciwgrzybicze (np. ketokonazol) – hamują izoenzymy 3A4 cytochromu P-450, co może prowadzić do znacznego zwiększenia biodostępności nitrendypiny poprzez zmniejszenie jej metabolizmu pierwszego przejścia.6
- Nefazodon – silny inhibitor układu izoenzymów 3A4 cytochromu P-450, który może potencjalnie zwiększać stężenie nitrendypiny w osoczu.7
- Fluoksetyna – na podstawie badań z nimodypina (strukturalnie podobnym antagonistą wapnia), może prowadzić do około 50% zwiększenia stężenia nitrendypiny w osoczu.8
- Chinuprystyna/dalfoprystyna – może prowadzić do zwiększonego stężenia nitrendypiny w osoczu, podobnie jak obserwowano w przypadku nifedypiny.9
- Kwas walproinowy – może zwiększać stężenie nitrendypiny w osoczu poprzez hamowanie enzymów metabolizujących, co prowadzi do nasilenia jej działania.10
- Cymetydyna i ranitydyna – cymetydyna oraz, w mniejszym stopniu, ranitydyna mogą powodować zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu, a tym samym nasilenie jej działania.11
Produkty lecznicze indukujące metabolizm nitrendypiny
Leki przeciwpadaczkowe takie jak fenytoina, fenobarbital i karbamazepina indukują układ izoenzymów 3A4 cytochromu P-450, co może prowadzić do klinicznie istotnego zmniejszenia biodostępności nitrendypiny, a w konsekwencji do zmniejszenia jej skuteczności przeciwnadciśnieniowej. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków, po zakończeniu leczenia przeciwpadaczkowego należy rozważyć dostosowanie (zmniejszenie) dawki nitrendypiny, jeśli wcześniej ją zwiększono.12
Wpływ nitrendypiny na inne produkty lecznicze
- Leki moczopędne – na początku terapii skojarzonej może wystąpić zwiększone wydalanie sodu z moczem, co prowadzi do nasilenia działania przeciwnadciśnieniowego.13
- Inne leki zmniejszające ciśnienie tętnicze – nitrendypina może nasilać działanie hipotensyjne jednocześnie stosowanych leków przeciwnadciśnieniowych, takich jak:
- β-adrenolityki
- Inhibitory ACE
- Antagoniści receptora angiotensyny I (AT1)
- Inni antagoniści wapnia
- Leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne
- Inhibitory PDE-5
- Alfa-metylodopa
14
- Digoksyna – nitrendypina może zwiększać stężenie digoksyny w osoczu. Pacjenci powinni być monitorowani pod kątem objawów przedawkowania digoksyny. W razie konieczności zaleca się zmniejszenie dawki digoksyny.15
- Preparaty zwiotczające mięśnie – czas oraz nasilenie działania leków zwiotczających mięśnie, takich jak pankuronium czy wekuronium, mogą być zwiększone u pacjentów leczonych nitrendypiną.16
Interakcje z pokarmem
Sok grejpfrutowy hamuje metabolizm utleniania nitrendypiny, co prowadzi do zwiększenia jej stężenia w osoczu, a w konsekwencji do nasilenia działania przeciwnadciśnieniowego. Działanie soku może utrzymywać się przez co najmniej 3 dni od ostatniego spożycia, dlatego należy unikać spożywania grejpfrutów i soku grejpfrutowego w czasie stosowania nitrendypiny.17
Interakcje nitrendypiny z alkoholem
Alkohol etylowy (etanol) może wchodzić w interakcje z nitrendypiną z kilku powodów. Zarówno nitrendypina, jak i alkohol, mają działanie rozszerzające naczynia krwionośne, co przy jednoczesnym stosowaniu może prowadzić do nasilenia efektu hipotensyjnego.
Alkohol może potęgować działanie nitrendypiny poprzez:
- Addytywne rozszerzenie naczyń krwionośnych, co może prowadzić do nadmiernego spadku ciśnienia tętniczego
- Konkurowanie o enzymy metabolizujące z układu cytochromu P-450 3A4, co potencjalnie może zwiększać stężenie nitrendypiny we krwi
- Zwiększenie ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, bóle głowy i uczucie zmęczenia
Pacjenci przyjmujący nitrendypinę powinni zostać poinformowani o możliwych skutkach jednoczesnego spożywania alkoholu i zaleca się ograniczenie jego spożycia podczas terapii tym lekiem.
| Substancja/grupa leków | Mechanizm interakcji | Skutki kliniczne | Poziom istotności | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Ryfampicyna | Silna indukcja izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Znaczne zmniejszenie biodostępności i skuteczności nitrendypiny | Wysoki | Skojarzenie przeciwwskazane |
| Antybiotyki makrolidowe (erytromycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) | Hamowanie izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu, nasilenie działania przeciwnadciśnieniowego | Umiarkowany do wysokiego | Monitorowanie ciśnienia tętniczego, w razie potrzeby redukcja dawki |
| Inhibitory proteazy anty-HIV (np. rytonawir) | Silne hamowanie izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Istotne zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu | Wysoki | Monitorowanie ciśnienia tętniczego, możliwa konieczność redukcji dawki |
| Azolowe leki przeciwgrzybicze (np. ketokonazol) | Hamowanie izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Znaczne zwiększenie biodostępności nitrendypiny | Wysoki | Ścisłe monitorowanie ciśnienia, dostosowanie dawki |
| Nefazodon | Silne hamowanie izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu | Umiarkowany | Monitorowanie ciśnienia tętniczego |
| Fluoksetyna | Hamowanie metabolizmu nitrendypiny | Zwiększenie stężenia nitrendypiny o około 50% | Umiarkowany | Monitorowanie działania klinicznego |
| Cymetydyna, ranitydyna | Hamowanie metabolizmu wątrobowego | Zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu | Umiarkowany (cymetydyna), niski (ranitydyna) | Monitorowanie ciśnienia tętniczego |
| Leki przeciwpadaczkowe (fenytoina, fenobarbital, karbamazepina) | Indukcja izoenzymów 3A4 cytochromu P-450 | Zmniejszenie biodostępności i skuteczności nitrendypiny | Umiarkowany do wysokiego | Możliwa konieczność zwiększenia dawki nitrendypiny, obserwacja po odstawieniu leku przeciwpadaczkowego |
| Digoksyna | Nitrendypina zwiększa stężenie digoksyny | Ryzyko toksyczności digoksyny | Wysoki | Monitorowanie stężenia digoksyny, obserwacja w kierunku objawów przedawkowania |
| Preparaty zwiotczające mięśnie (pankuronium, wekuronium) | Nasilenie działania zwiotczającego | Wydłużenie czasu działania i nasilenie zwiotczenia mięśni | Umiarkowany | Monitorowanie funkcji nerwowo-mięśniowej podczas zabiegów |
| Inne leki przeciwnadciśnieniowe (β-adrenolityki, inhibitory ACE, antagoniści receptora AT1) | Addytywne działanie hipotensyjne | Nasilenie działania obniżającego ciśnienie tętnicze | Umiarkowany | Ostrożne dostosowanie dawek, regularne monitorowanie ciśnienia |
| Sok grejpfrutowy | Hamowanie metabolizmu utleniania nitrendypiny | Zwiększenie stężenia nitrendypiny w osoczu i nasilenie działania | Wysoki | Unikać spożywania grejpfrutów i soku grejpfrutowego |
| Alkohol | Addytywne rozszerzenie naczyń, konkurencja o enzymy metabolizujące | Nasilenie działania hipotensyjnego, zwiększenie ryzyka działań niepożądanych | Umiarkowany | Ograniczenie spożycia alkoholu, monitorowanie ciśnienia tętniczego |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania