czynnik ryzyka chorób sercowo-naczyniowych

Czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych to określone cechy, schorzenia lub nawyki, które zwiększają prawdopodobieństwo rozwoju schorzeń układu krążenia, takich jak choroba wieńcowa, zawał serca, udar mózgu czy niewydolność serca. Identyfikacja tych czynników ma kluczowe znaczenie w prewencji pierwotnej i wtórnej.

Czynniki ryzyka dzielą się na modyfikowalne i niemodyfikowalne. Do niemodyfikowalnych zaliczamy wiek, płeć męską oraz obciążenie rodzinne. Modyfikowalne czynniki ryzyka obejmują: nadciśnienie tętnicze, dyslipidemię (szczególnie podwyższony poziom LDL i obniżony HDL), cukrzycę, palenie tytoniu, otyłość (zwłaszcza brzuszną), małą aktywność fizyczną, niewłaściwą dietę oraz przewlekły stres.

Szczególnie niebezpieczne jest współwystępowanie kilku czynników ryzyka, gdyż ich wpływ nie jest addytywny, lecz multiplikatywny. Obecnie w ocenie ryzyka sercowo-naczyniowego wykorzystuje się standaryzowane narzędzia, takie jak skala SCORE2 i SCORE2-OP, które pozwalają oszacować 10-letnie ryzyko incydentu sercowo-naczyniowego zakończonego zgonem i niezakończonego zgonem.

Nowoczesne podejście do prewencji chorób sercowo-naczyniowych opiera się na kompleksowej modyfikacji wszystkich czynników ryzyka. Interwencje obejmują zarówno zmianę stylu życia (dieta, aktywność fizyczna, zaprzestanie palenia), jak i farmakoterapię (leki hipotensyjne, statyny, leki przeciwpłytkowe). Ostatnie badania wskazują również na znaczenie nowych czynników ryzyka, takich jak podwyższone stężenie homocysteiny, białka C-reaktywnego (CRP) czy czynników prozakrzepowych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl