ciężka przewlekła niewydolność nerek
Ciężka przewlekła niewydolność nerek (PNN) to zaawansowane stadium przewlekłej choroby nerek (PChN), które charakteryzuje się znacznym i nieodwracalnym upośledzeniem funkcji wydalniczej, endokrynnej i metabolicznej nerek. Definiowana jest jako spadek wartości przesączania kłębuszkowego (GFR) poniżej 15 ml/min/1,73 m² (stadium 5 PChN) lub między 15-29 ml/min/1,73 m² (stadium 4 PChN) z towarzyszącymi objawami klinicznymi.
W patofizjologii ciężkiej PNN dochodzi do akumulacji toksyn mocznicowych, zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej. Klinicznie manifestuje się zespołem mocznicowym obejmującym: osłabienie, zmęczenie, nudności, świąd skóry, obrzęki, nadciśnienie tętnicze oporne na leczenie, zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej, niedokrwistość nerkopochodną oraz zaburzenia krzepnięcia.
Diagnostyka opiera się na ocenie GFR (wzór MDRD lub CKD-EPI), badaniach laboratoryjnych (stężenie kreatyniny, mocznika, elektrolitów, gazometrii) oraz ocenie klinicznej nasilenia objawów. W leczeniu stosuje się postępowanie zachowawcze (dieta niskobiałkowa, kontrola ciśnienia tętniczego, leczenie niedokrwistości, zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej) oraz leczenie nerkozastępcze (dializa otrzewnowa, hemodializa, transplantacja nerki).
Ciężka PNN wymaga interdyscyplinarnego podejścia i regularnego monitorowania przez nefrologa. Przygotowanie pacjenta do leczenia nerkozastępczego powinno być rozpoczęte odpowiednio wcześnie, optymalnie przy GFR poniżej 30 ml/min/1,73 m². Wczesne wdrożenie leczenia i modyfikacja stylu życia mogą znacząco wpłynąć na poprawę jakości życia i rokowanie pacjentów.