niedobór dehydroepiandrosteronu
Niedobór dehydroepiandrosteronu (DHEA) to stan kliniczny charakteryzujący się obniżonym poziomem tego hormonu steroidowego w organizmie. DHEA jest produkowany głównie przez korę nadnerczy i w mniejszym stopniu przez gonady oraz mózg. Jest to jeden z najobficiej występujących hormonów steroidowych w organizmie człowieka, pełniący rolę prekursora dla hormonów płciowych, w tym testosteronu i estrogenów.
Fizjologicznie poziom DHEA osiąga szczyt w trzeciej dekadzie życia, a następnie stopniowo maleje, co określa się jako „adrenopauza”. U osób w wieku 70-80 lat poziom DHEA stanowi zaledwie 10-20% wartości maksymalnych. Patologiczny niedobór DHEA może występować w przebiegu chorób nadnerczy, takich jak niedoczynność kory nadnerczy (choroba Addisona), przewlekłe schorzenia czy w wyniku stosowania niektórych leków, np. glikokortykosteroidów.
Kliniczne objawy niedoboru DHEA mogą obejmować: obniżenie nastroju, zmniejszenie libido, spadek masy mięśniowej, zwiększenie tkanki tłuszczowej, zmniejszenie gęstości mineralnej kości, pogorszenie funkcji poznawczych oraz osłabienie odporności. Diagnostyka opiera się na oznaczeniu stężenia DHEA oraz jego siarczanu (DHEA-S) w surowicy krwi, przy czym interpretacja wyników powinna uwzględniać wiek i płeć pacjenta.
Leczenie niedoboru DHEA polega na suplementacji tego hormonu, dostępnego jako lek wydawany na receptę oraz jako suplement diety. Należy jednak podkreślić, że terapia zastępcza DHEA powinna być prowadzona pod ścisłą kontrolą lekarską ze względu na potencjalne działania niepożądane oraz brak jednoznacznych długoterminowych badań potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność takiego postępowania.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Femistelin 25 mg
Femistelin to lek zawierający dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg i 25 mg, dostępny w formie białych, okrągłych tabletek, z możliwością podziału tabletek 10 mg na dawki po 5 mg. Preparat jest wskazany wyłącznie do uzupełniania niedoborów DHEA u pacjentów obu płci, pod warunkiem potwierdzenia laboratoryjnego niedoboru tego hormonu. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie badań diagnostycznych, aby uniknąć nieuzasadnionego stosowania leku. Każda tabletka zawiera również 90 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy.
- Leksykon substancji czynnych
Prasteron – Wskazania do stosowania
Prasteron (dehydroepiandrosteron, DHEA) jest stosowany w terapii niedoborów DHEA, jednak wskazania do jego stosowania różnią się w zależności od preparatu. Preparat DHEA Aflofarm zawiera 25 mg prasteronu i jest wskazany do ogólnego uzupełnienia niedoborów DHEA bez konieczności potwierdzenia laboratoryjnego oraz bez określenia płci pacjenta. Natomiast preparaty Novostella i Stymen, zawierające po 10 mg prasteronu, są dedykowane odpowiednio kobietom i mężczyznom z potwierdzonym laboratoryjnie niedoborem DHEA, co wymaga wykonania badań diagnostycznych przed rozpoczęciem terapii.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Femistelin 25 mg
Dehydroepiandrosteron (DHEA), znany również jako prasteron, jest steroidem anabolicznym i prohormonem, pełniącym funkcję prekursora hormonów płciowych. Biosynteza DHEA odbywa się głównie w warstwie siatkowatej nadnerczy, gdzie cholesterol przekształcany jest kolejno w pregnenolon, 17-OH-pregnenolon, a następnie w DHEA. U kobiet DHEA konwertowany jest do estrogenów (estron, estradiol), natomiast u mężczyzn do androgenów, w tym testosteronu. Produkcja endogenna DHEA osiąga szczyt około 30. roku życia (15-30 mg/dobę u mężczyzn, 13-25 mg/dobę u kobiet), a następnie stopniowo maleje, osiągając niskie stężenia w wieku podeszłym. We krwi dominuje siarczan DHEA (DHEA-S) o stężeniach 1,4-7,9 ng/ml u mężczyzn i 1,3-7,1 ng/ml u kobiet, charakteryzujący się dłuższym okresem półtrwania i stabilnością w rytmie okołodobowym.
17-OH-pregnenolon, adrenarche, andropauza, androstendion, cholesterol, dehydroepiandrosteron, estradiol, estrogen, estron, menopauza, nadnercza, niedobór dehydroepiandrosteronu, niewydolność kory nadnerczy, pregnenolon, prekursor hormonów płciowych, prohormon, siarczan dehydroepiandrosteronu, starzenie się organizmu, steroidy anaboliczne, testosteron, ujemne sprzężenie zwrotne, warstwa siatkowata nadnerczy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Stymen 10 mg
Stymen to preparat zawierający 10 mg prasteronu (syntetycznej formy DHEA) w postaci tabletek doustnych, przeznaczony do uzupełnienia potwierdzonego laboratoryjnie niedoboru dehydroepiandrosteronu u mężczyzn. Prasteron, jako prekursor hormonów płciowych (testosteronu i estrogenów), odgrywa kluczową rolę w regulacji hormonalnej, a jego poziom fizjologicznie spada po 25. roku życia. Wskazaniem do terapii jest wyłącznie udokumentowany deficyt DHEA, po wykluczeniu innych przyczyn objawów klinicznych. Zalecane jest monitorowanie skuteczności i bezpieczeństwa leczenia przez lekarza prowadzącego.
badanie krwi, dehydroepiandrosteron, diagnostyka laboratoryjna, działanie niepożądane, hormon płciowy, hormon steroidowy, hormony płciowe, laktoza jednowodna, nadnercza, niedobór dehydroepiandrosteronu, nietolerancja laktozy, prasteron, suplementacja hormonalna, tabletka doustna, zaburzenie hormonalne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Biosteron 10 mg
Biosteron, zawierający dehydroepiandrosteron (DHEA) w dawkach 10 mg i 25 mg, jest wskazany do terapii substytucyjnej u pacjentów z potwierdzonym laboratoryjnie niedoborem DHEA. Preparat dostępny jest w formie białych, okrągłych tabletek, z możliwością podziału tabletek 10 mg na dawki po 5 mg, co umożliwia precyzyjne dostosowanie terapii. DHEA, hormon steroidowy produkowany głównie przez korę nadnerczy, naturalnie obniża się z wiekiem, a jego niedobór może występować w stanach takich jak niedoczynność kory nadnerczy czy u osób starszych z objawami klinicznymi wskazującymi na deficyt tego hormonu.