temperatura rdzeniowa
Temperatura rdzeniowa (core temperature) to wewnętrzna temperatura ciała mierzona w głębokich tkankach i narządach, takich jak mózg, serce, wątroba czy płuca. W przeciwieństwie do temperatury powierzchniowej skóry, temperatura rdzeniowa jest względnie stała i ściśle regulowana przez podwzgórze, które pełni funkcję „termostatu” organizmu.
Prawidłowa temperatura rdzeniowa człowieka wynosi około 37°C (36,5-37,5°C), choć może nieznacznie wahać się w ciągu doby zgodnie z rytmem dobowym – najniższa jest nad ranem, a najwyższa w godzinach popołudniowych. Utrzymanie właściwej temperatury rdzeniowej jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania enzymów i procesów metabolicznych.
Pomiar temperatury rdzeniowej ma istotne znaczenie kliniczne w stanach takich jak hipotermia (spadek poniżej 35°C) i hipertermia (wzrost powyżej 38°C). Do metod pomiaru należą termometry przełykowe, rektalne, pęcherzowe, douszne oraz cewniki z czujnikami temperatury umieszczane w tętnicy płucnej, wykorzystywane głównie u pacjentów w stanie krytycznym.
Zaburzenia temperatury rdzeniowej mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Hipotermia powoduje spowolnienie metabolizmu, zaburzenia krzepnięcia i rytmu serca, natomiast hipertermia może skutkować drgawkami, uszkodzeniem narządów wewnętrznych, a w skrajnych przypadkach niewydolnością wielonarządową. Monitorowanie temperatury rdzeniowej jest szczególnie ważne podczas zabiegów operacyjnych, w intensywnej terapii oraz w medycynie ratunkowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Kurczowe zapalenie skóry na zimno – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Kurczowe zapalenie skóry na zimno (cold urticaria) to przewlekła pokrzywka indukowana ekspozycją na niskie temperatury, stanowiąca 1-3% przypadków pokrzywki w USA. Choroba najczęściej dotyczy młodych dorosłych i charakteryzuje się uwalnianiem histaminy z komórek tucznych, co prowadzi do powstania swędzących, czerwonych bąbli, obrzęku dłoni, warg i gardła oraz objawów ogólnoustrojowych, takich jak zawroty głowy czy omdlenia. Objawy pojawiają się zwykle do 25 minut po kontakcie z zimnem i mogą utrzymywać się do 12 godzin. Diagnostyka opiera się na teście kostki lodu, polegającym na przyłożeniu lodu do skóry na 5 minut i obserwacji reakcji. W badaniach laboratoryjnych mogą wystąpić leukocytoza, podwyższone CRP i OB. W ciężkich przypadkach możliwa jest anafilaksja, zwłaszcza przy nagłym zanurzeniu całego ciała w zimnej wodzie, co wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
anafilaksja, autostrzykawka z epinefryną, bąbel pokrzywkowy, białko C-reaktywne, ciśnienie tętnicze, desensytyzacja, epinefryna, komórka tuczna, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, leukocytoza, mediator zapalny, obrzęk gardła, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Biernackiego, pokrzywka indukowana, pokrzywka z zimna, premedykacja, reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, temperatura rdzeniowa, test kostki lodu, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie hematologiczne, znieczulenie ogólne - Leksykon chorób i schorzeń
Hipotermia – Objawy
Hipotermia definiowana jest jako obniżenie temperatury ciała poniżej 35°C (95°F) i stanowi stan nagły wymagający pilnej interwencji medycznej. Wyróżnia się trzy stopnie zaawansowania: łagodną (35-32°C), umiarkowaną (32-28°C) oraz ciężką (<28°C). W łagodnej hipotermii dominują objawy takie jak intensywne drżenie mięśniowe, tachykardia, tachypnoe, zaburzenia koordynacji i początkowe zaburzenia świadomości (tzw. "umbles"). W umiarkowanym stadium dochodzi do ustania drżenia, nasilenia zaburzeń neurologicznych, bradykardii, hipotensji, sinicy oraz zaburzeń rytmu serca. Ciężka hipotermia charakteryzuje się brakiem reakcji, skrajną sztywnością mięśni, bradykardią, migotaniem komór lub asystolią, a także zatrzymaniem krążenia i śpiączką. Szczególnie narażone na ciężki przebieg są niemowlęta i osoby starsze, u których objawy mogą być atypowe, a śmiertelność sięga około 50% w populacji geriatrycznej.
asterixis, asystolia, bradykardia zatokowa, diureza, dreszcze, halucynacje, hiperhidroza, hipoglikemia, hipoksja, hipotensja, hipotermia, hipotermia ciężka, hipotermia łagodna, hipotermia umiarkowana, inkontynencja moczu, koagulopatia, kwasica oddechowa, małopłytkowość, migotanie komór, migotanie przedsionków, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk płuc, odmrożenia, paradoksalne rozbieranie się, przepływ krwi w mózgu, sinica, skąpomocz, śpiączka, tachykardia, tachypnoe, temperatura ciała, temperatura rdzeniowa, termoregulacja, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zapalenie trzustki, zatrzymanie krążenia