leki metabolizowane przez CYP2D6

CYP2D6 to jeden z najważniejszych enzymów cytochromu P450, który odpowiada za metabolizm około 25% wszystkich leków stosowanych klinicznie. Enzym ten wykazuje wysoki polimorfizm genetyczny, co prowadzi do znaczących różnic w aktywności enzymatycznej między pacjentami – od ultraszybkich metabolizerów po osoby z całkowitym brakiem funkcji enzymu.

Do leków metabolizowanych przez CYP2D6 należą: leki przeciwdepresyjne (m.in. fluoksetyna, paroksetyna, wenlafaksyna), przeciwpsychotyczne (m.in. haloperidol, risperidon), beta-adrenolityki (m.in. metoprolol, karwedilol), leki przeciwbólowe (m.in. kodeina, tramadol, oksykodon), leki przeciwarytmiczne (m.in. propafenon, flekainid) oraz przeciwhistaminowe (m.in. loratadyna).

Istotne klinicznie jest zjawisko inhibicji CYP2D6 przez niektóre leki, co może prowadzić do poważnych interakcji lekowych. Silnymi inhibitorami CYP2D6 są m.in. paroksetyna, fluoksetyna, bupropion i chinidyna. Jednoczesne stosowanie inhibitora CYP2D6 z lekiem będącym substratem tego enzymu może prowadzić do znaczącego wzrostu stężenia tego drugiego i nasilenia działań niepożądanych.

W praktyce klinicznej coraz częściej wykorzystuje się badania farmakogenetyczne określające aktywność CYP2D6 u pacjenta, co pozwala na personalizację farmakoterapii i zmniejszenie ryzyka działań niepożądanych. Jest to szczególnie istotne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym oraz u pacjentów z wielochorobowością i przyjmujących wiele leków jednocześnie.