peptydazy

Peptydazy (proteazy) to grupa enzymów odpowiedzialnych za hydrolizę wiązań peptydowych w białkach i peptydach. Dzielą się na endopeptydazy (przecinające wiązania wewnątrz łańcucha peptydowego) i egzopeptydazy (odcinające aminokwasy od końców łańcucha).

W organizmie człowieka peptydazy pełnią kluczowe funkcje w procesach trawienia białek, aktywacji proenzymów, regulacji procesów fizjologicznych oraz degradacji nieprawidłowych białek. Występują w przewodzie pokarmowym (pepsyna, trypsyna, chymotrypsyna), lizosomach komórkowych (katepsyny) oraz w kaskadach krzepnięcia krwi i układzie dopełniacza.

Zaburzenia aktywności peptydaz wiążą się z licznymi stanami patologicznymi, takimi jak choroby zapalne, nowotwory czy zaburzenia metaboliczne. W diagnostyce medycznej oznaczanie aktywności specyficznych peptydaz (np. aminotransferazy alaninowej, aminotransferazy asparaginianowej czy amylazy) ma istotne znaczenie w rozpoznawaniu chorób wątroby, trzustki i innych narządów.

Inhibitory peptydaz znajdują szerokie zastosowanie w farmakoterapii wielu schorzeń, m.in. w leczeniu nadciśnienia tętniczego (inhibitory konwertazy angiotensyny), zakażeń wirusowych (inhibitory proteaz HIV), czy w terapii nowotworów. Coraz większe znaczenie zyskują również biomarkery oparte na aktywności peptydaz w diagnostyce i monitorowaniu przebiegu chorób.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl