dostępność biologiczna leku

Dostępność biologiczna leku (biodostępność) to parametr farmakokinetyczny określający szybkość i stopień, w jakim substancja aktywna lub jej forma czynna jest wchłaniana z postaci leku i staje się dostępna w miejscu działania. Jest to jeden z kluczowych parametrów wpływających na skuteczność terapii.

Biodostępność bezwzględna wyraża stosunek ilości leku, która dotarła do krążenia ogólnego po podaniu pozanaczyniowym (np. doustnym), do ilości leku, która dotarła do krążenia po podaniu dożylnym (przyjmowanym jako 100%). Biodostępność względna porównuje biodostępność leku z różnych postaci farmaceutycznych lub preparatów.

Na dostępność biologiczną wpływają liczne czynniki, w tym: właściwości fizykochemiczne leku (rozpuszczalność, lipofilność), postać farmaceutyczna, droga podania, efekt pierwszego przejścia przez wątrobę, interakcje z pokarmem, stan fizjologiczny pacjenta oraz indywidualne różnice genetyczne w aktywności enzymów metabolizujących leki.

Niska biodostępność może prowadzić do nieskuteczności terapii, podczas gdy wahania biodostępności mogą powodować nieprzewidywalne stężenia leku we krwi, zwiększając ryzyko działań niepożądanych lub braku efektu terapeutycznego. Z tego powodu badania biodostępności są niezbędnym elementem opracowywania nowych leków i form farmaceutycznych.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl