morfinomimetyk
Morfinomimetyk to substancja wykazująca działanie podobne do morfiny, oddziałująca na receptory opioidowe w układzie nerwowym. Termin ten odnosi się do szerokiej grupy związków, zarówno naturalnych, jak i syntetycznych, które naśladują działanie morfiny poprzez łączenie się z receptorami opioidowymi (głównie μ, ale także κ i δ).
Morfinomimetyki znajdują zastosowanie w medycynie jako silne leki przeciwbólowe, szczególnie w leczeniu bólu ostrego i przewlekłego o dużym nasileniu. Do tej grupy należą m.in. fentanyl, metadon, oksykodon czy hydromorfon. Charakteryzują się one działaniem przeciwbólowym, przeciwkaszlowym, a także mogą wywoływać euforię, sedację oraz depresję oddechową.
Istotnym problemem klinicznym związanym z morfinomimetykami jest rozwój tolerancji (konieczność zwiększania dawki dla utrzymania efektu terapeutycznego) oraz potencjał uzależniający. Stosowanie tych leków wiąże się z ryzykiem wystąpienia zespołu abstynencyjnego po przerwaniu terapii oraz możliwością nadużywania. Z tego względu przepisywanie i stosowanie morfinomimetyków podlega ścisłej kontroli medycznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sufentanil hameln 5 mcg/ml
Produkt leczniczy Sufentanil hameln, dostępny w stężeniach 5 µg/ml oraz 50 µg/ml w formie roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na sufentanyl, inne morfinomimetyki lub substancje pomocnicze. Nie należy go stosować u osób z zaburzeniami predysponującymi do depresji ośrodka oddechowego, ostrą porfirią wątrobową, podczas jednoczesnego leczenia inhibitorami MAO (lub w ciągu ostatnich 14 dni), a także przy równoczesnym stosowaniu agonistów-antagonistów morfiny (np. nalbufina, buprenorfina, pentazocyna). Podawanie dożylne podczas porodu lub przed zaciśnięciem pępowiny w cięciu cesarskim jest również przeciwwskazane ze względu na ryzyko depresji oddechowej u noworodka. W przypadku podania drogą nadtwardówkową należy uwzględnić przeciwwskazania związane ze znieczuleniem regionalnym, takie jak aktywne zakażenie w miejscu wkłucia, zaburzenia krzepnięcia, anatomiczne nieprawidłowości kręgosłupa, choroby demielinizacyjne, niestabilność hemodynamiczną oraz wstrząs hipowolemiczny.
agonista/antagonista morfiny, buprenorfina, choroba sercowo-naczyniowa, cięcie cesarskie, demielinizacja, depresja oddechowa, depresja ośrodka oddechowego, dieta niskosodowa, inhibitor MAO, leczenie przeciwzakrzepowe, morfinomimetyk, nadwrażliwość na substancję czynną, nalbufina, niestabilność hemodynamiczna, niewydolność nerek, niewydolność serca, objawy odstawienia, pentazocyna, podanie dożylne, podanie nadtwardówkowe, podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe, porfiria wątrobowa, przewlekłe schorzenie układu oddechowego, roztwór do wstrzykiwań, sufentanyl, wstrząs hipowolemiczny, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie świadomości, znieczulenie regionalne