niewydolność przedniego płata przysadki

Niewydolność przedniego płata przysadki (hypopituitarism) to stan kliniczny charakteryzujący się upośledzeniem wydzielania jednego lub więcej hormonów produkowanych przez przedni płat przysadki mózgowej. Może mieć charakter częściowy lub całkowity, a przebieg może być ostry lub przewlekły.

Przyczyny niewydolności przedniego płata przysadki obejmują guzy przysadki i okolicy okołosiodłowej, uraz głowy, krwawienie do przysadki (zespół Sheehana), radioterapię, choroby naciekowe, stany zapalne oraz przyczyny genetyczne. Przebieg kliniczny zależy od rodzaju i stopnia deficytów hormonalnych, a manifestacje mogą obejmować objawy niedoboru hormonu wzrostu, gonadotropin, tyreotropiny i kortykotropiny.

Diagnostyka opiera się na ocenie stężenia hormonów przysadkowych oraz hormonów wydzielanych przez narządy docelowe, jak również na testach dynamicznych (stymulacyjnych i hamowania). Badania obrazowe, szczególnie rezonans magnetyczny okolicy siodła tureckiego, mają kluczowe znaczenie w identyfikacji zmian strukturalnych przysadki.

Leczenie polega na terapii substytucyjnej hormonami, których niedobór stwierdzono (hydrokortyzonu, lewotyroksyny, preparatów gonadotropin lub hormonów płciowych, hormonu wzrostu) oraz, w przypadku zmian organicznych, na leczeniu przyczynowym (operacyjnym, radioterapii lub farmakologicznym). Pacjenci wymagają długoterminowej opieki endokrynologicznej i regularnej weryfikacji skuteczności leczenia substytucyjnego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl