Menthae piperitae folium
Menthae piperitae folium (liść mięty pieprzowej) to surowiec zielarski pozyskiwany z rośliny Mentha piperita L., należącej do rodziny Lamiaceae. Zawiera on 0,5-4% olejku eterycznego, w którym głównym składnikiem jest mentol (30-55%), a także mentony, mentofuran, 1,8-cyneol i inne terpeny. Surowiec zawiera również garbniki, flawonoidy, kwasy fenolowe i triterpeny.
W medycynie liść mięty pieprzowej stosowany jest głównie w schorzeniach układu pokarmowego. Wykazuje działanie rozkurczowe na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, żółciopędne, wiatropędne i przeciwbólowe. Jest skuteczny w leczeniu zespołu jelita drażliwego, kolki jelitowej, stanów skurczowych dróg żółciowych oraz objawowej terapii niestrawności.
Preparaty z liścia mięty pieprzowej podawane są najczęściej doustnie w postaci naparów, wyciągów płynnych lub olejku. Są one również składnikiem złożonych leków gastrycznych i żółciopędnych. W praktyce klinicznej należy pamiętać o przeciwwskazaniach, do których należą: niedrożność dróg żółciowych, zapalenie pęcherzyka żółciowego, ciężkie uszkodzenia wątroby oraz nadwrażliwość na składniki surowca.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Liść mięty pieprzowej – Właściwości farmakodynamiczne
Liść mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, istotne w leczeniu dyspepsji czynnościowej. Jego mechanizmy obejmują rozkurcz mięśni gładkich trzonu i dna żołądka, co łagodzi objawy takie jak uczucie pełności, wczesna sytość i utrata apetytu. Dodatkowo liść mięty działa przeciwzapalnie poprzez hamowanie cytokin prozapalnych, zwiększanie ekspresji cytokin przeciwzapalnych oraz działanie przeciwutleniające. Preparaty zawierające miętę pieprzową tłumią również nadwrażliwość trzewną poprzez modulację sygnalizacji neuronalnej zewnętrznego unerwienia czuciowego przewodu pokarmowego, co potwierdzono w modelach in vivo na szczurach. W badaniach in vitro wykazano także modulację mikrobiomu jelitowego i wzrost stężenia krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych, co ma znaczenie dla homeostazy przewodu pokarmowego. Liść mięty wykazuje powinowactwo do receptorów muskarynowych i serotoninowych, zwiększa stężenie prostaglandyn i mucyn chroniących błonę śluzową oraz hamuje wydzielanie soku żołądkowego, co przeciwdziała zgadze.
badanie in silico, badanie in vitro, cytokina prozapalna, cytokina przeciwzapalna, dyspepsja czynnościowa, działanie karminacyjne, działanie niepożądane, działanie przeciwutleniające, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, krótkołańcuchowy kwas tłuszczowy, leukotrien, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, mięśnie gładkie trzonu, mikrobiom jelitowy, mucyna, nadwrażliwość trzewna, podwójnie ślepa próba, prostaglandyna, receptor muskarynowy, receptor serotoninowy, sensytyzacja ośrodkowa, subkliniczny stan zapalny, wydzielanie soku żołądkowego, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Liść mięty pieprzowej – Przeciwwskazania stosowania
Liść mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) jest stosowany w preparatach o działaniu rozkurczowym, żółciopędnym i wiatropędnym, jednak jego użycie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na mentol, liść mięty lub inne rośliny z rodziny jasnowatych (Lamiaceae). W preparatach złożonych, takich jak Septosan fix czy Iberogast Balance, przeciwwskazania rozszerzają się na alergie na rośliny z rodzin Apiaceae i Asteraceae. Ponadto, stosowanie mięty pieprzowej jest niewskazane w schorzeniach przewodu pokarmowego, takich jak nadkwaśność, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, niedrożność jelit, stany zapalne jelit oraz kamica żółciowa, ze względu na ryzyko nasilenia objawów i pogorszenia stanu pacjenta. Preparaty alkoholowe zawierające liść mięty, np. Digestonic (etanol 60,0-68,0% V/V), Iberogast Balance (ok. 31% V/V) czy Krople Żołądkowe (67-72% V/V), są przeciwwskazane u pacjentów z padaczką, chorobą alkoholową oraz chorobami wątroby ze względu na toksyczne działanie etanolu i ryzyko interakcji.
bloker kanału wapniowego, choroba alkoholowa, choroba wątroby, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, cytochrom P450, działanie rozkurczowe, działanie wiatropędne, działanie żółciopędne, etanol, kamica żółciowa, kolka żółciowa, Lamiaceae, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, mentol, nadkwaśność, nadwrażliwość na substancje czynne, niedrożność jelit, olejek miętowy, padaczka, polipragmazja, próg drgawkowy, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, rodzina Apiaceae, rodzina Asteraceae, rośliny jasnowate, skurcz krtani, stan zapalny jelit, wyciąg alkoholowy - Leksykon substancji czynnych
Liść mięty – Przedawkowanie
Liść mięty (Menthae piperitae folium) jest składnikiem preparatu Gastrobonisol, w którym występuje jako nalewka w proporcji 1:20, z etanolem 90% (V/V) jako ekstrahentem, co odpowiada 10 g nalewki na 100 g produktu. Preparat charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu (50-60% V/V), a pojedyncza dawka 2,5 ml dostarcza do 1,23 g alkoholu. Przedawkowanie może prowadzić do objawów ze strony przewodu pokarmowego, takich jak nudności i podrażnienie błony śluzowej, będące efektem działania zarówno olejku miętowego, jak i etanolu. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami wątroby, przewodu pokarmowego, dzieci oraz osób przyjmujących leki metabolizowane przez wątrobę, ze względu na ryzyko poważniejszych powikłań.
błona śluzowa żołądka, ból brzucha, choroba przewodu pokarmowego, choroba wątroby, dolegliwość układu pokarmowego, dyskomfort nadbrzusza, ekstrahent etanolowy, funkcja przewodu pokarmowego, Gastrobonisol, liść mięty, Menthae piperitae folium, nalewka z liścia mięty, nudności, olejek miętowy, ośrodkowy układ nerwowy, parametry funkcji wątroby, podrażnienie przewodu pokarmowego, stan neurologiczny, wymioty, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Dawkowanie i sposób podawania
Nalewka z liści mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) w preparacie Krople żołądkowe Amara jest stosowana doustnie w dawce 15 kropli rozcieńczonych w ¼ szklanki wody. U dorosłych (18-65 lat) oraz osób powyżej 65 roku życia dawkowanie wynosi 3-6 razy na dobę w przypadku braku łaknienia (przyjmowane 30 minut przed posiłkiem) lub do 6 razy na dobę doraźnie w dolegliwościach żołądkowych. Produkt nie jest zalecany dla pacjentów poniżej 18 roku życia. Maksymalny czas stosowania wynosi 14 dni, po którym w przypadku utrzymujących się objawów konieczna jest konsultacja lekarska. Preparat zawiera etanol w stężeniu 65-72% V/V, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu oraz u osób prowadzących pojazdy mechaniczne.
brak łaknienia, choroba wątroby, częstotliwość dawkowania, dawka jednorazowa, dolegliwość żołądkowa, krople doustne, Krople żołądkowe Amara, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, nalewka z liści mięty pieprzowej, podanie doustne, postać farmaceutyczna, preparat leczniczy, sposób podania, suplement diety, uzależnienie od alkoholu, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Wskazania do stosowania
Liście mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) stanowią aktywny składnik nalewki w preparacie Krople żołądkowe Amara, zawierającym 26,5 ml nalewki na 100 ml produktu, przygotowywanej w stosunku surowiec:produkt końcowy (DER) 1:20 z użyciem 90% etanolu jako ekstrahenta. Preparat charakteryzuje się zawartością etanolu na poziomie 65-72% (V/V) oraz zielonobrunatną barwą, aromatyczno-miętowym zapachem i gorzkim, miętowym smakiem. Liście mięty pieprzowej wykazują działanie spazmolityczne na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, co łagodzi skurcze i bóle spastyczne, oraz właściwości wiatropędne dzięki obecności mentolu, redukując wzdęcia i uczucie pełności. Ponadto, stymulują wydzielanie soków trawiennych, co sprzyja poprawie trawienia i zwiększeniu apetytu, co jest szczególnie istotne u pacjentów z brakiem łaknienia.
ból spastyczny, brak łaknienia, dolegliwość trawienna, dolegliwość układu pokarmowego, dolegliwość żołądkowa, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie synergistyczne, etanol, górny odcinek przewodu pokarmowego, korzeń goryczki, korzeń kozłka, krople doustne, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, mentol, mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, nalewka gorzka, nalewka z mięty pieprzowej, olejek miętowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, postać farmaceutyczna, preparat leczniczy, preparat złożony, produkt leczniczy roślinny, redukcja wzdęć, układ pokarmowy, właściwość organoleptyczna, właściwość wiatropędna, wydzielanie soków trawiennych, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Liść mięty – Wskazania do stosowania
Liść mięty (Menthae piperitae folium) jest istotnym składnikiem preparatu Gastrobonisol, w którym występuje w postaci nalewki o stężeniu 1:20 (ekstrahent: etanol 90% V/V) i stanowi 10% składu produktu leczniczego. Preparat ten jest stosowany pomocniczo w leczeniu zaburzeń trawiennych związanych z niedostatecznym wydzielaniem soków trawiennych, w tym hipochlorhydrii oraz zastoju żółci. Liść mięty wykazuje działanie stymulujące wydzielanie enzymów trawiennych i żółci, co przyczynia się do łagodzenia objawów niestrawności, takich jak uczucie pełności, wzdęcia oraz dyskomfort w górnej części jamy brzusznej. Gastrobonisol jest podawany w formie płynu doustnego, co zwiększa biodostępność substancji aktywnych i ułatwia stosowanie.
biodostępność substancji aktywnej, dyskomfort brzuszny, enzym trawienny, hipochlorhydria, intrakt z ziela bożego drzewka, liść mięty, Menthae piperitae folium, nalewka z liścia mięty, nalewka z owoców ostropestu, nalewka z ziela dziurawca, niedobór kwasu solnego, niedobór soku żołądkowego, niedobór żółci, niestrawność, preparat ziołowy złożony, sok trawienny, sok z korzenia mniszka, sok z ziela krwawnika, uczucie pełności, wzdęcie, zaburzenie trawienne, zaburzenie układu pokarmowego, zastój żółci - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Przedawkowanie
Przedawkowanie preparatów zawierających liście mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium), takich jak Krople żołądkowe Amara (zawierające nalewkę z liści mięty pieprzowej w stężeniu 26,5 ml/100 ml, DER 1:20, etanol 90% V/V), nie wiąże się z opisanymi specyficznymi objawami toksyczności samej mięty u ludzi. Jednakże preparat ten zawiera także korzeń kozłka (Valeriana officinalis), ziele dziurawca (Hypericum perforatum) oraz etanol (65-72% V/V), które mogą wywołać objawy przedawkowania. Korzeń kozłka w dawce 20 g (około 400 g Kropli żołądkowych Amara) może powodować zmęczenie, skurczowy ból brzucha, uczucie ucisku w klatce piersiowej, drżenie rąk, zawroty głowy, nudności, biegunkę oraz rozszerzenie źrenic, zwykle ustępujące po 24 godzinach. Natomiast przedawkowanie dziurawca (4,5 g suchego wyciągu dziennie przez 2 tygodnie plus jednorazowo 15 g) może prowadzić do drgawek, dezorientacji oraz reakcji fototoksycznych, wymagających ochrony przed światłem UV przez 1-2 tygodnie. Etanol zawarty w preparacie może nasilać objawy toksyczne i wymagać leczenia objawowego zgodnie z zasadami zatrucia alkoholowego.
drżenie rąk, ekstrahent etanol, Hypericum perforatum, korzeń waleriany, leczenie przeciwdrgawkowe, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, monitorowanie funkcji życiowych, nalewka gorzka, nalewka z korzenia kozłka, nalewka z liści mięty pieprzowej, reakcja fototoksyczna, rozszerzenie źrenic, skurczowy ból brzucha, suchy wyciąg z ziela dziurawca, ucisk w klatce piersiowej, Valeriana officinalis, wyciąg z ziela dziurawca, zatrucie alkoholowe, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Liście mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) zawierają olejek eteryczny bogaty w mentol, który wykazuje działanie terapeutyczne, jednak ich stosowanie wymaga zachowania szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobą refluksową przełyku oraz schorzeniami dróg żółciowych. Substancje aktywne mogą rozluźniać dolny zwieracz przełyku, nasilając objawy refluksu (zgaga, pieczenie za mostkiem) oraz pogarszać motorykę dróg żółciowych, co jest przeciwwskazaniem u pacjentów z kamicą żółciową. Preparaty te, często w formie nalewek alkoholowych (np. nalewka na etanolu 90% V/V, stosowana w Kroplach Amarach), zawierają etanol w dawce jednorazowej do 346 mg (odpowiednik 9 ml piwa lub 4 ml wina), co może wpływać na metabolizm innych leków i stanowić ryzyko u osób z uzależnieniem od alkoholu, kobiet w ciąży i karmiących piersią.
choroba alkoholowa, choroba refluksowa przełyku, dolny zwieracz przełyku, działanie niepożądane, etanol, kamica żółciowa, kolka żółciowa, Krople Amara, Krople żołądkowe Amara, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, mentol, motoryka dróg żółciowych, nalewka alkoholowa, nalewka z liści mięty pieprzowej, olejek eteryczny, reakcja fotoalergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, uzależnienie od alkoholu, wyciąg z ziela dziurawca, zaburzenia dróg żółciowych, zgaga